پنج نکته جالب از تنگه هرمز که باید بدانید

ایسنا: در چند فرسته در مورد تنگه هرمز و مختصات جغرافیایی و حقوقی آن توضیحاتی می‌دهم، توصیه می‌کنم همه آنها را بخوانید تا شناخت خوبی از تنگه هرمز به دست بیارید.

۱) حاکمیت عمان در آن سوی آب

برخلاف تصور رایج، نوک برآمدگی شبه‌جزیره عربستان در جنوب تنگه هرمز متعلق به امارات نیست، بلکه به سلطنت عمان تعلق دارد. این منطقه، استان مسندم عمان است که از سرزمین اصلی جدا مانده و اکثر ساکنان آن عرب نیستند.

در واقع در کم‌عرض ترین نقطه تنگه هرمز، این باریکه آبی تماما در آب‌های سرزمینی ایران و عمان قرار دارد.

۲) و اما عرض تنگه هرمز

عرض تنگه هرمز از بزرگ‌ترین بندر جنوب ایران یعنی بندرعباس تا بزرگ‌ترین بندر شمال عمان یعنی بندر خصب به استناد گوگل مپ تقریبا ۱۱۰ کیلومتر است. ولی می‌دانیم این دو نقطه انتهای مرز خاکی دو کشور در تنگه هرمز نیستند.

دقت کنید که اینجا عرض تنگه هرمز از بزرگ‌ترین بنادر ایران و عمان که مشرف به آن است بررسی شده و هنوز به توضیح در مورد کم عرض ترین‌ نقطه آن نرسیده‌ایم.

۳) نزدیک‌ترین نقطه خشکی ایران و عمان در تنگه هرمز قرار دارد

نزدیک‌ترین فاصله بین خشکی تحت حاکمیت ایران و خشکی زیر نظر عمان حد فاصل بین جزیره لارک و جزیره ‎قوین (جزیره قوین) یا جزیره السلامه است. این محدوده باریک‌ترین نقطه تنگه هرمز است که طول آن ۳۳.۶ کیلومتر است.

جزیره کوچک قوین یا السلامه با طول و عرض تقریبی ۷۷۰ در ۵۲۰ متر است. بناهایی که در آن دیده میشه به‌جامانده از جنگ‌جهانی دوم برای رصد تنگه هرمز است که با مناره دیدمار معروف است. این جزیره جزئی از استان مسندم عمان است. اهمیت استراتژیک این جزیره هم نیاز به توضیح ندارد.

۴) قوانین آب‌های سرزمینی و وضعیت حقوقی تنگه هرمز

طبق قوانین بین الملل ایران و عمان هر کدام ادعای و حق مالکیت بر ۱۲ مایل در تنگه هرمز دارند که مورد قبول جامعه جهانی نیز قرار دارد.

تداخل سرزمینی در تنگه هرمز، عملا آبراهه بین‌المللی باقی نگذاشته است. در واقع فاصله جزیره لارک ایران و جزیره قوین(ام سلامه) عمان کمتر از ۲۴ مایل است این به این معنی است که تنگه هرمز در این نقطه فقط آب‌های سرزمینی بین ایران و عمان است.

هر مایل دریایی ۱۸۵۲ متر است و ۱۲ مایل مورد ادعای دو کشور می‌شود ۲۲.۲ کیلومتر.

در این صورت عملا به‌دلیل عرض کمتر از ۴۴.۵کیلومتر، آبراهه بین‌المللی وجود ندارد که البته این مسائل حقوقی خاص خود مانند عبور بی ضرر و… را دارد که بدان نمی‌پردازم.

در فرسته قبلی دانستیم که عرض تنگه هرمز در باریک‌ترین نقطه آن فقط ۳۳.۶ کیلومتر است.

۵) کدام محدوده باریک‌ترین نقطه تنگه هرمز قابلیت کشتی‌رانی دارد؟

جالب است بدانید فقط ۱۰.۹ کیلومتر این محدوده به‌دلیل عمق کم و موانع خشکی، قابل کشتی‌رانی است.

سهم عمان به خاطر شیب منطقه در محدوده در نظر گرفته شده برای ورود و خروج در تنگ‌ترین نقطه، حدود ۱۱۱ متر بیشتر است.

طبق عرف کشتی‌ها از شمال یعنی سمت ایران وارد و از سمت جنوب یعنی عمان خارج می‌شوند. و بین این دو قسمت مسیر حائل(ایمنی)وجود دارد که بخاطر امنیت کشتی‌رانی است.

از این عرض تقریبا ۱۱ کیلومتری به مقدار ۳۶۴۸ متعلق به مسیر ورودی (ایران) و ۳۷۵۹ متر متعلق به مسیرخروجی (عمان) است.

البته عمق بیشتر در محدوده عمان باعث شده نفت‌کش‌های سنگین غول پیکر که با مخازن پر برمی‌گردند امنیت بیشتری داشته باشند.