شامپوی ايرانی، در دل یک سريال‌ ترکيه‌ ای!

بانی فیلم: اسپانسرينگ تاژ در «پايتخت ۴» اين روزها گويا يک رقيب جدي در يک شبکه ماهواره‌اي فارسي زبان پيدا کرده است، اما به نظر مي‌رسد رقيب مذکور بيشتر شکل يک مهمان ناخوانده را دارد تا يک حامي مالي.

اواخر سال گذشته بينندگان تعدادي از سريالهاي ماهواره‌اي فارسي زبان در ميانه‌هاي پخش آنها با تبليغ برخي از محصولات ايراني مواجه شدند. تبليغاتي که در باکس آگهي‌هاي بازرگاني پخش مي‌شدند و با توجه به ممنوعيتي که وزارت ارشاد براي اين اقدام منظور کرده، حرکت مزبور تعجب برانگيز بود. افشاگري مطبوعات درباره اين سفارش آگهي توليدکنندگان داخلي به شبکه‌هاي ماهواره‌اي، موجب شد تا پخش اين آگهي‌ها (از جمله شرکت دلپذير) در مقطعي متوقف شود. حالا اما چندي است که اين رفتار، جاي خود را به تمهيد جديدي داده است که شايد خيلي از بينندگان متوجه آن نشده باشند.

بر اين اساس، يکي از شرکت‌هاي توليد محصولات شوينده نام خود را به عنوان اسم سريالي ترکيه‌اي قرار داده است! جالب‌تر آنکه اسم شخصيت اصلي اين سريال که دختر جواني است نيز به نام شرکت مذکور تغيير پيدا کرده است. در واقع نام اصلي اين سريال «عشق پول سياه» (Kara Para ask) است که حالا با عنوان «لطيفه» به نمايش در آمده است. با کمي دقت روي تصاوير هم به خوبي متوجه خواهيد شد که نام اين شخصيت چيز ديگري است! ضمناً تصويري که در آنها شامپوي لطيفه در گوشه‌اي از کادر به چشم مي‌خورد نيز گويي از طريق جلوه‌هاي ويژه تصويري به سريال اضافه شده‌اند.

اين فرضيه زماني قوت مي‌گيرد که هيچگاه تصوير تماس دست بازيگران را با شامپوي لطيفه در سريال مشاهده نمي‌کنيد و هميشه اين شامپو در جايي از کادر، بي‌ربط يا باربط ديده مي‌شود. اين سريال محصول سال ۲۰۱۴ شبکه atv است و انگين اکيورک و طوبا بويوکاوستون نقشهاي اصلي آنرا ايفا مي‌کنند. قصه سريال درباره يک مامور پليس با نام عمر دمير است که با دختري به نام لطيفه دريا آشنا مي‌شود.

لطيفه دختري از يک خانواده ثروتمند است که به ثروت خانواده‌اش توجهي ندارد و روي پاي خود ايستاده است و در شهر رم به شغل طراحي جواهر مي‌پردازد. عمر هم که يک کميسر پليس است، در شب ازدواجش متوجه مي‌شود جنازه همسر او و پدر لطيفه در يک اتومبيل يافته شده است. اتفاقي که زمينه ساز آشنايي عمر و لطيفه مي‌شود.

جالب آنجاست که بدانيد نام کاراکتر طوبا در سريال لطيفه، در واقع «اليف دنيزر» است و نه لطيفه. هر چند اين بازيگر با تبليغ محصولات شوينده بيگانه نيست و بارها در آگهي‌هاي بازرگاني ويژه تبليغ شامپوهايي با برندهاي معروف از جمله «پانتنت» و...، جلوي دوربين رفته است. احتمالاً همين پيش زمينه، دست اندرکاران امور تبليغات شرکت پاک رخ، توليد کننده سرشوي و نرم کننده موي لطيفه را به صرافت آن انداخته که پس از رايزني با مديران شبکه ماهواره‌اي ريور، متعلق به گروه تلويزيوني جم يک سريال ترکيه‌اي را از عنوان تا تصوير، به طور دربست به خدمت بگيرند! اقدامي که ظاهراً همچنان از چشم متوليان فرهنگي و هنري کشور دور مانده تا تبليغ کالايي که با توجه به معذورات عرفي و اسلامي در تلويزيون جمهوري اسلامي ايران، امکان نمايش کيفيت استفاده از محصول را ندارد، با فراغ بال در يک سريال ترکيه‌اي مجال ظهور بيابد!

البته اين شامپو و چند محصول ديگر از جمله آب معدني دماوند، پيشتر در ميانه‌هاي پخش سريال ترکيه‌اي ديگري به نام «فاطماگل» نيز تبليغ مي‌شدند. اين در حالي است که وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي و سازمان صدا و سيماي جمهوري اسلامي ايران در اجراي ماده ۱۰ قانون، مجازند به تناسب مسئوليت‌هاي خود دستورالعملهايي را براي تعيين آگهي‌هاي تبليغاتي غير مجاز تدوين و بنا بر حوزه صلاحيت خود، رأساً و به طور جداگانه به ناشرين، مطبوعات و بنگاه‌هاي تبليغاتي و همچنين واحدهاي داخلي و تابع خود ابلاغ کنند.

البته دست و پاگيري دستورالعملهاي تلويزيون و ارشاد، تنها عاملي نيست که پاي تبليغ اين کالاها را به شبکه‌هاي ماهواره‌اي باز مي‌کند. وقتي تلويزيون هزينه‌هاي گزافي را بابت تبليغات ثانيه‌اي از صاحبان کالا طلب مي‌کند تا از اين طريق، دست کم بخشي از کسري بودجه خود را جبران کند، طبعاً تعرفه‌هاي نازل شبکه‌هاي فارسي زبان ماهواره‌اي و فضاي آزادتر براي تبليغ، شرايط را براي اقداماتي که سوژه اين گزارش شده‌اند، باز مي‌کند.

هر چند همچنان هستند شرکت‌هايي (مثل تاژ) که چشم به داخل دارند و با شرايط کنار مي‌آيند که نتيجه يکي از همين همکاريها، اين شبها در قالب سريال «پايتخت ۴»، گرچه در مواردي گل درشت و اغراق آميز، اما به هر حال روي آنتن طرفداران پر شماري هم دارد.