یادداشت جلال آل احمد در مورد «منا»

همشهری آنلاین: «...چاره‌ای نیست جز این‌که بگوییم، سعودی‌ها لیاقتِ اداره‌ این مشاهد را ندارند؛ «مدینه» و «مکّه» را باید از زیرِ نگینِ این حضرات بیرون کشید و دو شهرِ بین‌المللیِ اسلامی اعلام کرد...».

به گزارش پايگاه اطلاع‌رساني حج، زنده‌ياد جلال آل احمد در سال ۱۳۴۳ با انتشار كتاب خسي در ميقات كه سفرنامه حج او محسوب مي‌شد، بر بي‌كفايتي دولت سعودي تاكيد كرد.

جلال آل احمد نوشت: «چاره‌اي نيست جز بين‌المللي كردن اين «مشاهد»؛ - مكه و مدينه و عرفات و منا - و اداره آن‌ها را در اختيار هيئت مشتركي از نمايندگان ملل مسلمان گذاشتن ... و از محل درآمد حج، مخارجش را تأمين كردن و به‌ جاي پليس و شرطه سعودي، راهنما از هر ملتي گذاشتن؛ و جواز دادن به مراسم خاص هر يك از مذاهب و باج راه را برداشتن...».

در جاي ديگر، بسيار دقيق‌تر و عجيب‌تر مي‌نويسد:

«باز امروز از يك بعد از ظهر آماده‌ راه افتادن بوديم. از منا به مكه. بساط جمع‌شده و آماده. عده‌اي زود جنبيدند و پياده يا سواره رفتند. ولي ما مانديم ... از منا تا مكه راهي نيست. ولي اين بسته‌ شدن راه‌ها عذابي است. هيچ كاريش هم نمي‌توان كرد. جز گستردن جاده. كه سعودي‌ها همتش را ندارند