خداحافظ؛ «السفیر»

خبرگزاری ایرنا: «خبر فوت السفیر را اعلام می کنم، فرصت دهید تا مراسم تشییع آن را اجرا کنیم»،این عبارتی است که « طلال سلمان» سردبیر السفیر با آن خبر پایان راه این روزنامه وزین و باسابقه ۴۲ ساله لبنانی را اعلام کرد و گفت که صبح پنجشنبه آینده آخرین شماره السفیر، چاپی و الکترونیکی منتشر خواهد شد.

به نظرمی رسد بحران های بزرگ مالی رسانه ها و روزنامه های لبنانی، کار را به جایی رسانده که برخی از روزنامه های وزین ، کثیرالانتشار و با سابقه درخشان و طولانی به ویژه السفیر را درمسیر تعطیلی قرار داده که خسارتی بزرگ برای جهان رسانه به ویژه در جهان اسلام است.

مدیر دفتر طلال سلمان در تماس تلفنی خبرنگار ایرنا با وی ضمن تایید خبر تصمیم سردبیر روزنامه السفیر، گفت: تصمیم برای توقف انتشار روزنامه گرفته شده است و روز چهارشنبه آینده اعلام خواهد شد.

السفیر درشماره های اخیر خود پرده از « زوال عقل» ملک سلمان بن عبدالعزیز پادشاه سعودی و نقش « محمد بن سلمان» پادشاه در سایه به عنوان بزرگترین راز آل سعود پرده برداشت.

این افشاگری السفیر که مستند به مدارک پزشکی درمان پادشاه سعودی است، مقامات سعودی را عصبانی و خشمگین کرد و«علی عواض عسیری»، سفیر سعودی ها در لبنان واکنش تندی نشان داد و حتی « رمزی جریج» وزیر اطلاع رسانی لنبان هم جانب آل سعود را گرفت.

درهر صورت، طلال سلمان قدیمی ترین روزنامه نگار لبنانی و سردبیر برجسته روزنامه السفیر با صراحت و قطعیت اعلام کرده که تصمیم به تعطیلی و توقف انتشار این روزنامه گرفته است.

منابعی گفتند که طلال سلمان این تصمیم خود را به اطلاع سردبیران ، خبرنگاران ودیگر کارکنان این روزنامه که لبنانی ها هر روز صبح خود را با مطالعه آن شروع می کنند، رسانده است.

برخی منابع هم از احتمال توقف انتشار دست کم چاپی روزنامه النهار قدیمی ترین روزنامه لبنان هم خبر داده اند و دست اندرکاران این روزنامه تاکنون واکنشی به این خبر نشان نداده اند.

طلال سلمان گفته است که تصمیم خود برای توقف انتشار روزنامه السفیر اعم از چاپی و الکترونیکی در پایان ماه جاری میلادی( مارس ۲۰۱۶) را اتخاذ کرده است و هفته آینده ( چهارشنبه) در نشستی مطبوعاتی به طور رسمی آن را اعلام می کند.

شبکه تلویزیونی MTV لبنان به نقل از طلال سلمان گفت: خبر فوت روزنامه را اعلام می کنم و به ما فرصت دهید تا مراسم تشییع آن را برگزار کنیم.

وی خاطرنشان کرده است که در مصاحبه مطبوعاتی دلایل این تصمیم خود و همه گام های اتخاذ شده را اعلام می کنم و همه کارکنان روزنامه همه حقوق خود را به طور کامل دریافت خواهند کرد.

روزنامه السفیر که اولین شماره آن در۲۶ مارس سال ۱۹۷۴ منتشر شد، توانست شهرت زیادی در کشورهای عربی و اسلامی کسب کند و در طول چند دهه گذشته سردبیران و روزنامه نگاران آن از بهترین ، معروفترین و حرفه ای ترین ها در عرصه رسانه بوده اند.

گفته می شود، بحران شدید مالی روزنامه السفیر در برهه اخیر کار را به جایی رسانده که پنجشنبه هفته آینده و در پایان چهل و دوسال فعالیت روزنامه، آخرین شماره چاپی السفیر « شماره خداحافظی »منتشرو همزمان سایت الکترونیکی این روزنامه از دسترس خارج خواهد شد.

السفیر از ابتدای فعالیت، شعار «صدای کسانی که صدایشان به جایی نمی رسد» را به عنوان شعار خود انتخاب کرد و «نشریه لبنان در جهان عرب و نشریه جهان عرب در لبنان» به شمار می آمد.

با صدور دومین شماره السفیر، نخستین شکایت قضائی علیه این روزنامه مطرح شد و شکایت های دیگری نیز به دنبال آن تا جائی که در سال اول فعالیت ۱۶ مورد شکایت از آن به ثبت رسید اما هیچ یک منجر به محکومیت السفیر نشد.

روزنامه السفیر از ابتدای تاسیس، اندیشمندان و روزنامه نگاران بزرگی همچون« سلیم الحص» نخست وزیر اسبق لبنان، «فهمی هویدی» نویسنده مصری، «صلاح الدین حافظ »روزنامه نگار و دیپلمات مصری، «کلوفیس مقصود» روزنامه نگار فقید لبنانی، «جوزف سماحه » روزنامه نگار فقید لبنانی، «سعد الله ونوس» نویسنده و روایتگر سوری و نیز شهید «ناجی العلی» کاریکاتوریست معروف فلسطینی با آن به مدتی طولانی همکاری کرده اند.

روزنامه السفیر بارها با حمله های مختلف و هراس افکنی مخالفان روبه رو شده که در مهمترین مورد، چاپخانه این روزنامه در سال ۱۹۸۰ طعمه حریق ناشی از انفجار شد.

منزل طلال سلمان سردبیر روزنامه نیز چند بار هدف انفجار قرار گرفت و در سال ۱۹۸۴ ترور او ناکام ماند.

علاوه بر این ها در جریان جنگ داخلی لبنان، ساختمان روزنامه بارها مورد اصابت موشک و گلوله قرار گرفت.

السفیرتنها روزنامه لبنانی است که در جریان حمله رژیم صهیونیستی به لبنان در سال ۱۹۸۲ حتی یک روز تعطیل نشد و با وجود محاصره توزیع آن به صورت محدود ادامه یافت و درخیابان های پایتخت حضور خود را حفظ کرد.

به موجب احکام صادره از سوی دولت لبنان انتشار روزنامه السفیر سه بار متوقف شد که آخرین مورد آن مربوط به سال ۱۹۹۳ است.

در آن سال، دادگاه لبنان این روزنامه را به اتهام «انتشار مدرکی حاوی اطلاعات محرمانه ای که می بایست برای حفظ امنیت کشور مخفی بماند»، به یک هفته تعطیلی محکوم کرد.

اطلاعات محرمانه یاد شده عبارت از ترجمه عربی پیشنهادی بود که رئیس گروه صهیونیستی در مذاکرات سازش با هیات لبنانی در واشنگتن مطرح کرده بود.

حکم دادگاه علیه السفیر با اعتراض های گسترده مواجه شد و جریان های مختلف سیاسی و مردمی لبنان همبستگی وسیع خود را با این روزنامه ابراز کردند و در نتیجه این اعتراض ها، تغییراتی در قانون مطبوعات لبنان روی داد که به موجب آن، تعطیلی روزنامه پیش از صدور حکم محکومیت و بازداشت روزنامه نگاران ممنوع شد.

« به همت خمینی شاه در بدر شده»عبارتی فارسی که در صفحه نخست السفیر در روز پیروزی انقلاب اسلامی ایران نقش بست، برای همیشه در تاریخ این رسانه ثبت شده و همراهی طلال سلمان با حضرت امام خمینی (ره) از پاریس تا تهران و مصاحبه او با بنیانگذار جمهوری اسلامی ایران فراموش نشدنی است.

روزنامه النهار لبنان در شماره امروز ( پنجشنبه)خود نوشت: «رمزی جریج» وزیر اطلاع رسانی لبنان در جلسه اخیر خود با طلال سلمان ناشر و سردبیر السفیر، متوجه ناامیدی زیاد نامبرده شد بود.

به گفته جریج، سردبیر روزنامه السفیر تصمیم خود را گرفته است و بازگشت وی از تصمیمش دشوار به نظر می رسد چرا که باور نمی کند بحران رو به رشد کنونی راه حلی داشته باشد.

وزیر اطلاع رسانی لبنان درباره تصمیم طلال سلمان گفت: احساس من این است که وی ترجیح می دهد با عزت و کرامت از این بحران خارج شود.

رمزی جریج تاسف شدید خود را نسبت به بحران رسانه های لبنان و توقف قریب الوقوع روزنامه السفیر ابراز داشت.

وی در پاسخ به این سئوال که آیا دولت لبنان نمی تواند کاری برای عدم توقف روزنامه السفیر انجام دهد؟، گفت: ما عصای سحر آمیز در اختیار نداریم، گذشته از این، آقای سلمان فرصت مناسبی برای اقدام در این زمینه و یافتن راه حل های مناسب در اختیار ما نگذاشته است.

طلال سلمان دوشنبه هفته گذشته در مقاله ای با عنوان «روزنامه نگاری در لبنان و بحران وجودی آن»، نوشت: «تا زمانی که افکار عمومی لبنان فریاد حمایت از حق و حقیقت بر می آورد و مفسدان و سوء استفاده کنندگان از مناصب عمومی و چپاول گران بیت المال را رسوا می کند، حرفه روزنامه نگاری سر تسلیم فرود نخواهد آورد و از بین نخواهد رفت، ما در آینده نزدیک حرف خود را خواهیم زد، به امید دیدار»