سانسور حاشیه ساز تلویزیون

وب‌سایت کافه سینما - نوید نیکزاد: شرم‌آور ... این بهترین کلمه‌ای است که می‌توان درباره آنچه با منتی زیاد از صدا و سیما به مردم ایران عرضه می‌شود بر زبان آورد. این مقاله با دیدی غرض‌ورزانه نوشته نشده است. مطالبی که در این مقاله می‌خوانید رویکردی اصلاحی دارند و برای نشان دادن غیرحرفه‌ای بودن و وجود استاندارد دوگانه در هنگام پخش رویدادهای ورزشی از شبکه‌های مختلف صدا و سیما نوشته شده‌ است. سانسور ضربه پنالتی کریستیانو رونالدو و پایکوبی او و بازیکنان تیم رئال مادرید در حساس‌ترین لحظه فینال لیگ قهرمانان اروپا، تازه‌ترین و تنها یکی از شاهکارهای صدا و سیما در هنگام پخش رویدادهای ورزشی بود.


از کجا شروع کنیم؟ خیلی سخت نیست... از همین مسابقه آخر آغاز می‌کنم، فینال لیگ قهرمانان اروپا. معتبرترین و معظم‌ترین رویداد باشگاهی در سطح فوتبال جهان. مشکل از این جا آغاز می‌شود که رویکرد صدا و سیما به صورت فصلی -و شاید روزانه- عوض می‌شود. نبود دید حرفه‌ای، دانش رسانه‌ای و دست کم گرفتن مردم تنها بخشی از رنجی است که می‌توان جلوه‌های درخشان! آن را در پخش مسابقات مختلف ورزشی در سیما به نظاره نشست. صورت مسئله بسیار ساده است: اینکه دیدن بالاتنه عریان فوتبالیست‌ها هم به لیست پر و پیمانی اضافه شده است که به صورت پیش‌فرض! در هنگام سانسور مسابقه‌های ورزشی اعمال می‌شود.

سوالی که در این بین مطرح می‌شود این است: آیا مردمان نازنین این سرزمین آنقدر تهی از دین، ایمان و اعتقاد هستند که تماشای بالاتنه عریان یک بازیکن فوتبال آن‌ها را از این رو به آن رو کند یا تمام فضائل اخلاقی آن‌ها را بی‌درنگ نابود کند؟ اگر جواب مثبت است که باید سخت به حال خود گریست. پس تاثیر این همه برنامه مذهبی و صحبت کردن درباره فضائل انسانی چه می‌شود؟ آن همه نصایح اخلاقی که بخش اعظمی از برنامه‌های روزانه صدا و سیمای ایران را پر می‌کند چه فایده‌ای داشته است؟...

مسئله خیلی ساده است، رویدادهای ورزشی و به تبع آن شادی‌ها و ناراحتی‌های پس از آن جزئی از زندگی روزمره مردم جهان است. چرا باید اینگونه فکر کنیم که تمام جهان در حال توطئه و برنامه‌ریزی برای سست کردن ایمان مردم ما هستند؟ آیا مردم کشورهای همسایه مسلمان نیستند؟ آیا اعتقادات مذهبی آن‌ها از مردم ما سست‌تر است؟ چرا یک پلتفرم غول‌پیکر رسانه‌ای در کشور همسایه (قطر) تمام رویدادهای ریز و درشت ورزشی دنیا را پخش می‌کند و برای مردم خاورمیانه و شمال آفریقا که از این سرویس استفاده می‌کنند اتفاقی نمی‌افتد؟ چرا مردم کشورهای غربی با دیدن تصاویر ورزشکار محبوب‌شان که از فرط خوشحالی و در واکنشی غریزی پیراهن خود را در می‌آورد دین و ایمان خود به مسیحیت و سایر ادیان را از دست نمی‌دهند؟

دوستان گرامی، ما در قرن بیست و یکم زندگی می‌کنیم. قرنی که دنیا به مدد اینترنت و توسعه رسانه‌های جمعی تبدیل به جزیره‌ای کوچک شده است و خبری از چشم مردم کشورهای مختلف پنهان نمی‌ماند. چرا باید این همه امکانی که برای سرگرم کردن مردم و پر کردن اوقات فراغت آن‌ها وجود دارد را نادیده بگیریم و با اعمال خود بدترین مبلغ دینی باشیم که سرشار از رحمانیت است؟

هنگامی که یک مسابقه مهم فوتبال با بیش از چهل دوربین پوشش داده می‌شود، هنگامی که ثانیه به ثانیه حرکت هر بازیکن و مربی رصد می‌شود ذهن معمولی باید بیمار باشد که از این همه امکانات رسانه‌ای چشم بپوشد و زیباترین لحظات مسابقه‌های ورزشی (اشک‌ها و لبخندها) را از مردم کشور خود دریغ کند. آیا کارگردان های مسابقه‌های مختلف ورزشی بی‌دین یا شهوت‌ران هستند و می‌خواهند عمدا مردم کلیه کشورهای جهان را تهی از دین کنند که صحنه‌های زیبای مسابقه‌های ورزشی را برای علاقمندان در سراسر جهان می‌فرستند؟

جواب قطعا منفی است و هدف اصلی از پخش مسابقات ورزشی پرکردن اوقات فراغت و از همه مهمتر ارج گذاشتن به هویت و کرامت انسانی آن‌ها است و نه توهین به شعور جمعی آنان. اما اگر از دید مسئولان سازمان صدا و سیما به این سوال جواب داده شود شوربختانه پاسخ مثبت است. از نظر آن‌ها تمامی این رویدادهای و شادی‌ها و غم‌ها و پخش تصاویر زنان و مردان وسیله‌ای برای ترویج بی‌بند و باری در میان -احتمالا- مسلمانان سراسر جهان و به خصوص! ایران است.

دوستان گرامی و متولیان سازمان صدا و سیما، مخاطب مطالب نگارنده شما هستید. برای من این سوال همچنان بدون جواب مانده است که چرا دست از این استاندارد دوگانه که کم کم تبدیل به استاندارد هزارگانه می‌شود بر نمی‌دارید؟ اگر دیدن بالاتنه عریان یک فوتبالیست بد، حرام، تحریک‌کننده و از بین برنده ایمان مردم ماست لطفا دیگر رشته‌های ورزشی را هم پخش نکنید. لطفا دیگر شنا و واترپلو را برای ما پخش نکنید چون ممکن است ایمان ما در صدم ثانیه‌ای از بین برود.

ژیمناستیک را هم می‌شود به این دسته اضافه کرد و از همه مهمتر ورزش باستانی و ملی این مرز و بوم یعنی کشتی را. لازم به ارائه هیچگونه دلیلی نیست که اگر مردمی بخواهند با دیدن تصویر بالاتنه برهنه یک فوتبالیست تحریک شوند دیدن مسابقات کشتی آن‌ها را تبدیل به شهوت‌رانانی خطرناک می‌کند!!! این یعنی استاندارد دوگانه، یعنی اینکه ورزش واترپلو و شنا و کشتی را پخش کنیم و بعد مهمترین لحظات یک مسابقه فوتبال را سانسور کنیم. یعنی اینکه فیلم‌های سینمایی هالیوودی با حضور بانوان سوپراستار را در همین شبکه‌های تلویزیونی خودمان پخش کنیم، بانوانی که حجاب کامل ندارند و بخشی از بدن آن‌ها بدون پوشش است، اما هنگامی که همین مساله در مورد یک رویداد ورزشی اتفاق بیفتد آن را از چشمان مردم پنهان کنیم.

این‌ها بخشی از استاندارد دوگانه‌ای است که در سازمان عریض و طویل صدا و سیما موج می‌زند. موارد دیگری را هم می‌شود بیان کرد:

- هنگامی که روابط دیپلماتیک ما با کشور انگلستان (بنا به هر علتی) قطع می‌شود و در اخبار ورزشی شبکه سه نتیجه مسابقه‌های لیگ برتر انگلستان بایکوت می‌شود و در همان هنگام لیگ برتر انگلستان به صورت مستقیم از شبکه سه پخش می‌شود! جالب‌تر آن است که در همان زمانی که شبکه سه در اخبارش نامی از لیگ برتر انگلستان نمی‌آورد شبکه خبر هایلایت این لیگ را با جزئیات کامل پخش می‌کند!

- اینکه در سایت‌هایی مثل سایت برنامه نود متعلق به صدا و سیما، اسم نماینده کشور اسرائیل در لیگ قهرمانان اروپا (یا هر ورزشی) عنوان می‌شود اما در تلویزیون حتی از اعلام نتیجه مسابقه‌های نمایندگان این کشور چشم‌پوشی می‌شود و بعضا تعداد تیم‌های یکی از گروه‌های لیگ قهرمانان به سه تیم! تنزل می‌یابد. اگر می‌خواهید به طور کلی نامی از این کشور به میان نیاید لطفا به اداره‌کنندگان سایت پربیننده‌ترین برنامه تلویزیون هم این موضوع را ابلاغ کنید چون در غیر اینصورت همه چیز به صورت تراژیکی به کمدی نزدیک می‌شود.

- اینکه تصویر مربی تیم فوتبال چلسی (گرانت) را به صرف ملیت‌اش نشان ندهید و در مسابقه فینال لیگ قهرمانان اروپای سال ۲۰۰۸ و مراحل قبلی آن مرتبا تصویر او را سانسور کنید اما در جایی دیگر اسم ایشان را بیاورید یا کمی قبلتر و یا چند سال پس از آن اتفاق چندین بار تصاویرش را پخش کنید و موفقیت‌ها و ناکامی‌هایش در عرصه مربی‌گری را برشمارید.

- اینکه اسم دو تیم یونانی را به صورت سانسور شده در صدا و سیمای یک مملکت بیان کنید و طنز این ماجرا هم این باشد که گزارشگران برحسب اراده و قدرت خود توانایی این را داشته باشند که اسم این دو باشگاه را کامل ادا کنند یا نکنند.

نتیجه تمام اتفاقاتی که (حداقل در حوزه پخش مسابقات ورزشی) به وقوع می‌پیوندد پناه بردن بیشتر و بازهم بیشتر مردم به کانال های ماهواره‌ای و خریدن اکانت شبکه‌های کابلی است. اگر در صحت صحبت‌های نگارنده شک دارید یا این را هم ناشی از غرض‌ورزی می‌دانید به این لینک مراجعه کنید:

http://isna.ir/fa/news/۹۴۰۳۱۳۰۷۶۰۷/%D۸%A۸%DB%۸C%D۸%B۴-%D۸%A۷%D۸%B۲-۹۰-%D۸%AF%D۸%B۱%D۸%B۵%D۸%AF-%D۸%A۷%DB%۸C%D۸%B۱%D۸%A۷%D۹%۸۶%DB%۸C%D۸%A۷%D۹%۸۶-%D۹%۸۵%D۸%A۷%D۹%۸۷%D۹%۸۸%D۸%A۷%D۸%B۱%D۹%۸۷-%D۸%AF%D۸%A۷%D۸%B۱%D۹%۸۶%D۸%AF-%D۸%B۴%DA%A۹%D۸%B۳%D۸%AA%D۹%۸۷

البته احتیاج به دادن آمار رسمی نیست تا متوجه شکاف بین آنچه مردم می‌خواهند و آنچه در صدا و سیما به خورد آن‌ها داده می‌شود شویم. کافی است در هنگام بیکاری به پشت بام‌های خانه‌های مردم سراسر کشور نگاهی بیندازیم.

حالا دو رویداد بسیار مهم ورزشی پیش روی سازمان صدا و سیما است: مسابقه‌های جام ملت‌های اروپا و المپیک ریو. شبکه‌های ورزشی کشورهای مختلف دنیا (و حتی خاورمیانه) روزشمار خود برای آغاز این مسابقات را شروع کرده‌اند اما ما در صدا و سیما و شبکه مثلا تخصصی ورزش نه شور و شوقی می‌بینیم و نه هیچ چیز دیگر. شبکه‌های ورزشی کشورهای خاورمیانه فول اچ.دی شده‌اند و به خاطر احترام گذاشتن به مخاطبان شان تصاویر مسابقه‌های ورزشی را با بهترین کیفیت ممکن به بینندگان ارائه می‌دهند اما شبکه تخصصی ورزش ایران همچنان با کیفیت تصویری نازل (جدا از بحث محتوا) به پخش برنامه‌هایش می‌پردازد و مشخص نیست این شبکه و سایر شبکه‌های صدا و سیما چند سال دیگر فول اچ.دی می‌شوند. البته در صورت به وقوع پیوستن این اتفاق هم نباید جشن و پایکوبی به راه انداخت و فقط کافی است ببینیم کشورهای همسایه برای پخش مسابقه‌های مختلف ورزشی با بهترین کیفیت (از چند سال قبل) چه اقداماتی کرده‌اند و ما چه می‌کنیم.