اولین کارخانه جذب کربن دی اکسید از هوا

مجله دیجی کالا - زهرا غلامی: بهترین راه برای خلاص شدن از شر گازهای گلخانه‌ای چیست؟ یک شرکت سوییسی به نام «کلایم‌ورکس» (Climeworks) فکر می‌‌کند راه حل این مشکل این است که کربن دی اکسید را به یک گلخانه بدهد. این شرکت در حال حاضر می‌خواهد اولین کارخانه‌ برای انجام این کار را با اهداف تجاری تاسیس کند.

این شرکت در نظر دارد کارخانه‌اش را در ماه سپتامبر یا اکتبر در زوریخ راه‌اندازی کند. این کارخانه کربن دی‌اکسید را از اتمسفر جذب می‌کند و آن را به شرکت‌های کشاورزی می‌فروشد تا به رشد بیشتر سبزیجاتی مثل کاهو، گوجه و خیار کمک کند.


البته در حال حاضر زیردریایی‌ها و کپسول‌های فضایی کربن‌ دی ‌اکسید موجود در هوا را جذب می‌کنند. شرکت کلایم‌ورکس از روند مشابهی به نام direct air capture استفاده می‌کند. طی این پروسه هوای اطراف از میان یک فیلتر رشته رشته و شبیه به اسفنج عبور می کند. این فیلتر به مواد شیمیایی مثل آمین‌هایی گرفته شده از آمونیاک آغشته شده. این آمین‌ها با کربن دی اکسید پیوند برقرار می‌کنند.

وقتی فیلتر اشباع شد، به آن حرارت داده شده و در نتیجه گاز به دام افتاده در آزاد می‌شود. سپس این گاز از طریق لوله به یک گلخانه با مساحت ۴ هکتار منتقل می‌شود.

جذب کربن دی اکسید موجود در هوا روش خوبی برای کاهش گازها گلخانه‌ای موجود در اتمسفر است، اما هزینه‌ی زیاد آن همیشه یکی از موانع انجام این کار بوده است. «دومینیک کراننبرگ»، مدیر ارشد عملیات شرکت کلایم‌ورکس می‌گوید: «انجمن فیزیک آمریکا برآورد کرده که جذب کربن دی اکسید هوا در مقیاس بزرگ به ازای هر تن ۶۰۰ دلار هزینه دارد. ما انتظار داریم میزان هزینه در همین حد باشد و در نهایت هم امیدواریم هزینه‌ را پایین‌تر بیاوریم.»

با هزینه‌ای که جذب کربن دی اکسید هوا دارد، حذف گاز دودکش‌های تاسیسات و کارخانه‌های صنعتی و نیروگاه‌های برق در مقایسه با آن به‌صرفه‌تر است. در این دودکش‌ها، تراکم این گاز ۳۰۰ برابر بیشتر است. در حال حاضر، این کار در نقاط مختلفی از جهان انجام می‌شود.

کراننبرگ می‌گوید: «مزیت استخراج کربن دی اکسید از هوا این است که می‌توانیم این کار را در هر نقطه‌ای از جهان انجام دهیم. چون به یک منبع CO۲ وابسته نیستیم، بنابراین مجبور نیستیم مبالغ زیادی را برای انتقال آن به مکان مورد نظر هزینه کنیم.»

کلایم‌ورکس در ابتدای کارش از بودجه‌ی اداره‌ی فدرال انرژی سوییس استفاده می‌کند. البته این شرکت امیدوار است که به عنوان یک کسب و کار مستقل به فعالیت‌ش ادامه دهد. این کارخانه در روز بین ۲ تا ۳ تن کربن دی اکسید جمع‌آوری می‌کند. در حالی که، انسان‌ها در سال حدود ۴۰ میلیارد تن گاز گلخانه‌ای وارد اتمسفر می‌کنند. این شرکت می‌خواهد در آینده مولکول‌هایی را به روند کارش اضافه کند تا کربن دی اکسید بیشتری جذب کرده و از آن برای تولید سوخت‌های مایع استفاده کند.

البته جذب کربن دی اکسید هوا منتقدانی هم دارد. «هاوارد هرزاگ» یک مهندس ارشد تحقیقات مربوط به انرژی از دانشگاه MIT می‌گوید: «من فکر می‌کنم این کار به ما امید کاذب می‌دهد.» وقتی ما حاضر نیستیم از گزینه‌های ارزان‌تری مثل انرژی‌های جایگزین برای کاهش گازهای گلخانه‌ای استفاده کنیم، «چطور انتظار داریم که نسل‌های آینده اقدامات گران‌تری را برای مشکل گازهای گلخانه‌ای در پیش بگیرند؟»