کلاه گشاد ایرباس بر سرِ وزیر زودباور روحانی

نسیم آنلاین: قرار بود چهل روز بعد از توافقات اولیه، قرارداد نهایی تحویل ایرباس به ایران امضا شود، اما اکنون بیش از ۴ ماه از برجام می‌گذرد و وزارت راه ایران همچنان سرِکار است!

برجام نافرجام این بار، مدیران ارشد صنعت حمل و نقل هوایی کشور را کیش و مات کرد، آنهم درست در نیمه خرداد ماه؛ همان زمانی که بارها اصغر فخریه کاشان، دست راست عباس آخوندی، در امور بین الملل وزارت راه و شهرسازی وعده آن داده بود که قرارداد خرید ۱۱۸ فروند هواپیمای ایرباس از فرانسه در اواسط خرداد ماه نهایی خواهد شد.

غافل از اینکه مدیر فروش ایرباس آب پاکی را روی دست مدیران ارشد وزارت راه وشهر سازی ریخت و گفت که بانک‌های اروپایی از تامین مالی خرید ۱۱۸ هواپیمای ایرباس از سوی ایران واهمه داشته و اگر این کشور فکری برای بندهای مالی قرارداد خود نکند، فروش هواپیما بلا درنگ لغو خواهد شد! حال دیگر، باید این اظهارات را یک هشدار صریح از سوی طرف معامله ایران در قلب پاریس تلقی کرد که معنی غیر از رو دست زدن فرانک‌ها به سیاست ورزان ایرانی ندارد.

البته، سیاست ورزان ایرانی، از ابتدا بار معنایی برجام را برای مردم ایران به شدت بیشینه ساخته و اذعان داشته‌اند که دیوار تحریم‌ها برای همیشه فرو ریخته و ایران به دوران پیش از تحریم‌ها هرگز باز نخوهد گشت. هرچند که تا اکنون، وزارتخانه‌های اقتصادی کشور، تنها بازندگان نهایی این گل یا پوچ غرب با ایران بوده‌اند.

جالب‌تر اینکه با گذشت بیش از چهار ماه از اجرای برجام، برخی از بانک‌های بزرگ اروپایی به دلیل نگرانی برخاسته از تحریم‌های غیر اتمی آمریکا، همچنان اشتیاقی برای همکاری با ایران ندارند.

موضوعی که از همان ابتدا هم دست اندرکاران امر نسبت به عدم تحقق آن هشدار لازم را دادند اما مدیران ارشد وزارت راه وشهرسازی جدای از اینکه این هشدارها را جدی نگرفته ،منتقدان خرید این تعداد هواپیما را مشتی دلال خوانده‌اند که به گفته اصغر فخریه کاشان، اعتراض آنها ناشی از حذف دلال بازی در قراردادهای اخیرهواپیما بوده ، زیرا در سالیان اخیر ، واردات هواپیما توسط همین افراد صورت می‌گرفته است. واقعیت این است که ایران در یک دهه آینده دستکم به ۴۰۰ فروند هواپیما به ارزش ۲۰ میلیارد دلار نیاز خواهد داشت.

در شرایط کنونی و با فقدان منابع کافی و سودده نبودن شرکت هواپیمایی "ایران ایر" خرید هواپیما، به دستمایه‌ای برای بدهکار شدن دولت به شرکت‌های خارجی و فراموشی اصل ۴۴ تبدیل شده است.

ماجرای ورود ایرباس به ادبیات رسانه‌ای کشور از زمانی آغاز شد که در زمان سفر رییس جمهوری به فرانسه تفاهم نامه اولیه خرید ۱۱۸ فروند هواپیمای ایرباس به ارزش دستکم ۱۰.۵ میلیارد دلار به امضاء رسید که از پی این تفاهم نامه، مقرر شد ۴۵ فروند هواپیمای ایرباس ۳۲۰ و ۳۲۱، ۴۵ فروند ایرباس ۳۳۰ ، ۱۶ فروند ایرباس ۳۵۰ و ۱۲ فروند هواپیمای ایرباس A۳۸۰ در مدت زمان ۵ سال در اختیار شرکت دولتی هواپیمایی "هما" قرار گیرد.

به عبارت بهتر، از بهمن ماه سال گذشته که قرارداد خرید این تعداد هواپیما به امضاء رسید، قرار شد ظرف مدت ۴۰ روز کاری، این پیمان به قرارداد نهایی منتج ‌شود. هرچند که با پس و پیش کردن زمان قطعی شدن قراردادها از سوی وزارت راه و شهر سازی، در نهایت قرار شد این قرارداد تا نیمه خردادماه سال ۹۵ نهایی شود.

امری که گمان می رود، به نیمه خرداد ماه امسال هم وصال نخواهد داد و پرکشیدن پرنده های پر زرق و برق آهنی فرانسوی در آسمان کدر تهران، به آرزویی دست نیافتنی بدل خواهد شد.

این فرضیه وقتی قوت می گیرد که به تازگی، قائم مقام وزیر راه و شهرسازی درامور بین الملل، تحریم‌های بانکی را مانع اجرای توافقات حمل و نقلی دانسته و گفته که تا زمانی که مشکلات بانک‌های خارجی به طور کامل حل نشود، اجرای برخی پروژه‌ها با مشکل رو به رواست.

حال دیگر می توان باور داشت که اطرافیان عباس آخوندی هم، دستان خود را به نشانه شکست پروژه خرید هواپیما از کمپانی ایرباس بالا برده و شاید همین امر، نشانه ای است برای تغییر جهت آنها به سمت خرید هواپیما از سرزمین کابوی ها در ایالات متحده .

به ویژه آنکه سیگنال های مثبتی هم از ساختمان شهید دادمان، یعنی مقر عباس آخوندی به فضای رسانه ای کشور درز کرده که از مکاتبه با هواپیماسازی بوئینگ آمریکا حکایت داشته و مدیران این شرکت دو مرحله به ایران سفر کرده‌اند.

اکنون ، ایران با ناوگان هواپیمایی متوسط ۳۰ ساله یکی از قدیمی‌ترین ناوگان حمل و نقل هوایی دنیا را در اختیار دارد و نوسازی پرنده‌های آهنی آن امری ضروری است.

حالا که دیگر ، عباس آخوندی که تمام تخم مرغ‌های خود را برای خرید هواپیما در سبد بانک‌ها و شرکت‌های اروپایی چیده و از آنها جوابی روشن هم دریافت نکرده به شدت سرخورده شده و به راحتی می توان یاس و نا امیدی را در سیمای سکاندار وزارت راه وشهرسازی به نظاره نشست.

علی عابدزاده، رئیس سازمان هواپیمایی کشوری به نسیم آنلاین گفته، برای خرید این تعداد هواپیما از ایرباس اعتبار خاصی از سوی دولت تامین نمی شود و افزوده که تطبیق بانک های اروپایی با شرایط دوره پسا برجام مان بر است و نتیجه گیری کرده که این بانک ها باید قانع شوند که پول آنها پس از تامین اعتبار در این قرارداد بازپرداخت می شود که این هم امری است زمان بر.

اکنون دیگر، می توان نتیجه گیری کرد که ذوق زدگی وزیر راه و تیم همراه در حین خرید این هواپیماها تاکنون عاقبت خوشی نداشته که گذر زمان مشت خالی مدیران اروپایی را برای عباس آخوندی باز کرده است.

اتفاقی که "ولی الله سیف" رئیس کل بانک مرکزی هم ، همین چند وقت قبل، نمونه آن را در در قلب امریکا رونمایی کرده و گفته که برجام، تقریبا هیچ عایدی برای مردم ایران نداشته است.!