پیامد «نه» بریتانیا به اتحادیه اروپا برای ایران

روزنامه دنیای اقتصاد: در پی اعلام نتایج همه‌پرسی تاریخی جدایی انگلیس از اتحادیه اروپا و رای موافق حدود ۵۲ درصدی مردم این کشور، این سوال در شرایط کنونی مطرح شده که خروج انگلیس از اتحادیه اروپا چه پیامدهایی را اعم از فرصت‌ها و تهدیدها متوجه ایران و سیاست خارجی آن خواهد کرد.

در همین خصوص معاون سیاسی دفتر رئیس‌جمهوری ایران با بیان اینکه ‌ستاره‌های پرچم اتحاد در اروپا در حال فرو افتادن است، گفت: «خروج انگلیس از اتحادیه اروپایی یک «فرصت تاریخی» برای ایران است.»

حمید ابوطالبی در صفحه شخصی توییتری خود نسبت به خروج انگلیس از اتحادیه اروپا واکنش نشان داد.ابوطالبی با بیان اینکه اتحادیه اروپایی زمان درازی است که اعتماد مردم اروپا به خود را از دست داده، گفت: ‌«این روند جدید سبب قدرت، امنیت و رفاه بیشتر دیگران خواهد شد.»

او تحولات اقتصادی کشورهای جنوب اروپا، تروریسم و بحران مهاجرت را از نشانه‌های فروپاشی اتحادیه اروپا دانست و نوشت: «اما دومینوی سقوط با خروج بریتانیا آغاز می‌شود.» معاون سیاسی دفتر رئیس‌جمهور، خروج انگلیس از اتحادیه اروپا را زمین لرزه‌ بزرگ اروپا تعبیر کرده و معتقد است: ‌«ستاره‌های پرچم اتحاد در اروپا در حال فرو افتادن است؛ خروج انگلیس از اتحادیه اروپایی یک «فرصت تاریخی» برای ایران است؛ باید از این فرصت تازه، ‌‌نهایت بهره را برد.»همزمان معاون ستاد کل نیروهای مسلح نیز گفت خواسته مردم انگلیس برای خروج از اتحادیه اروپا «نه» گفتن به تحمیل اراده آمریکا به این کشور است.

سردار سیدمسعود جزایری معاون ستاد کل نیروهای مسلح در پی اعلام نتایج همه‌پرسی تاریخی جدایی انگلیس از اتحادیه اروپا و رای موافق اکثریت مردم این کشور، ابراز کرد: «خواسته مردم انگلیس برای خروج از اتحادیه اروپا در حقیقت «نه» گفتن اکثریت مردم این کشور به ادامه تبعیت دولت انگلیس نسبت به تحمیل اراده آمریکا به این کشور است.» او افزود: «انگلیس باید تاوان سال‌ها استعمارگری و جنایت علیه بشریت را بپردازد و جدا شدن بخش‌هایی از این کشور کمترین بهایی است که خواهد پرداخت.» سردار جزایری در پایان تاکید کرد: «تنها راه حفظ اتحادیه اروپا اعلام علنی و عملی استقلال از کاخ سفید است.»

موافقان و فرصت‌های خروج

در این میان استدلال مخالفان و موافقان به شرح زیر است: موافقان خروج انگلیس از اتحادیه اروپا معتقدند ایران می‌تواند از این فرصت نهایت استفاده را در جهت بهبود روابط اقتصادی با این کشور ببرد. به‌خصوص اینکه دو شرکت بزرگ نفتی که آنان را غول‌های نفتی دنیا می‌نامند در دستان انگلستان قرار گرفته‌اند و ایجاد ارتباط بیشتر با شل و بی‌پی می‌تواند به پیشبرد اهداف نفتی ایران کمک چشمگیری کند. استدلال دوم این گروه به این موضوع برمی‌گردد که اینک ایران می‌تواند فارغ از موانع و محدودیت‌های قانونی و اداری اتحادیه اروپا، مستقیم روابط اقتصادی دوجانبه را با لندن گسترش و افزایش دهد.استدلال سوم به موضوع گسترش روابط سیاسی برمی‌گردد.

موافقان معتقدند ایران با توجه به قدرت سیاسی، نظامی و اقتصادی انگلیس در قاره اروپا می‌تواند با تحکیم روابط سیاسی که در حال حاضر با بازگشایی سفارت‌های دو کشور آغاز شده است، از وزن سیاسی این کشور در مقابل اتحادیه اروپا که همواره در موضوعات حقوق بشر بر ایران فشار وارد کرده، استفاده کند.استدلال چهارم هم معتقد است که این تصمیم سبب تقویت محور شرق شده و موجب تقویت قدرت چانه‌زنی ایران خواهد شد. به‌خصوص که این تصمیم بریتانیا با استقبال ولادیمیر پوتین رئیس‌جمهوری روسیه و از مخالفان گسترش ناتو به شرق اروپا مواجه شده است.

مخالفان و تهدیدهای خروج

در مقابل اما مخالفان معتقدند خروج بریتانیا از اتحادیه اروپا باعث خواهد شد تا پیش‌بینی‌های رشد اقتصادی اروپا و جهان کاهش و میزان بدهی کشورهای عضو یورو افزایش یابد و سازوکارهای قدیمی جهان که برای چند دهه گذشته معمول بوده‌اند به هم بریزند پیش از آنکه سازوکار جدیدی تعبیه و ایجاد شود، که همه این موارد بر اقتصاد ایران نیز تاثیرگذار خواهد بود. در واقع اولین اثر اقتصادی این رای، کاهش قیمت کالاها از جمله قیمت نفت خواهد بود. با کاهش قیمت نفت و برگشت دوباره آن به حدود ۴۰ دلار، درآمدهای نفتی کشور کاهش خواهد یافت.

استدلال دوم این دسته از مخالفان به موضوع قدرت گرفتن راست گرایان در اتحادیه اروپا بر می‌گردد که هم اینک صدای آن در اتریش، هلند و فرانسه بلند شده است. همچنین این موضوع با روی کارآمدن احتمالی دونالد ترامپ نامزد جمهوری‌خواهان در آمریکا بیش از پیش تقویت خواهد شد. اولین اثرات این تصمیم، تقویت ملی‌گرایی و رشد نگاه‌های افراطی به اسلام است که در نهایت ایران نیز به‌عنوان یک دولت اسلامی برکنار از اثرات منفی آن نخواهد بود.