یادبود کیارستمی به شیوه برنامه «هفت»

وب‌سایت آی سینما: برنامه «هفت» به مناسبت درگذشت عباس کیارستمی بخش ویژه‌ای را به او اختصاص داد و بهروز افخمی و علیرضا رئیسیان درباره سینمای کیارستمی و شرایط کار کردن او در ایران صحبت کردند. مهم‌ترین قسمت این گفت‌وگو حرف‌های علیرضا رئیسیان درباره محدودیت فعالیت کیارستمی در ایران بود. او اعتقاد داشت کیارستمی هیچوقت در ایران «ممنوع‌الکار» نبود و البته تایید کرد که فیلم‌های او به شکل مناسبی در ایران به نمایش درنیامدند.

در آغاز برنامه هفت که با یک ساعت تاخیر به روی آنتن شبکه سه رفت، بهروز افخمی در گذشت عباس کیارستمی را تسلیت گفت و از عنوان «استاد» برای این کارگردان پرافتخار استفاده کرد. افخمی از تلاش برای دعوت از چهره های نزدیک به این کارگردان برای حضور در برنامه اش خبر داد و اعلام کرد به دلیل گرفتار بودن آن ها تلاشش به نتیجه نرسیده است.

در ادامه علیرضا رئیسیان درباره کیارستمی و سینمایش با افخمی به گفت‌وگو نشست و درباره ویژگی‌های شخصی فیلمساز فقید ایرانی گفت: «کیارستمی سینمای کلاسیک را به خوبی بلد بود. اگر بخواهیم ژورنالیستی به آثار کیارستمی نگاه کنیم می توانیم آنها را به دور از داستان بدانیم اما او اشراف کاملی به سینمای داستانی داشت.»

او تاکید کرد: ‌«جهان بینی کیارستمی خیلی پخته بود. برخلاف اینکه خیلی ها فکر می کنند استفاده از نابازیگر در فیلم های کیارستمی آسان است، اتفاقا ساخت اینگونه فیلم ها و استفاده از نابازیگران بسیار سخت است.»

در بخش دیگری از این گفت و شنود، رئیسیان در پاسخ به سوال افخمی درباره تصویری که این روزها برخی رسانه های خارجی از کیارستمی می سازند و می‌گویند او در ایران «ممنوع‌الکار» بود، نظر خود را این‌طور ابراز کرد: «او واقعا نمی دانست پروانه ساخت چیست و چگونه باید بگیرد. اصلا چه کسی جرات داشت که به او مجوز ساخت ندهد؟ این کاملا منتفی و کذب است که او «ممنوع‌الکار» بود. اصلا چنین چیزی وجود نداشت.»

رئیسیان که دو فیلمنامه کیارستمی را تبدیل به فیلم کرده، در ادامه وضعیت نمایش فیلم‌های کیارستمی در ایران را نامناسب خواند: «امکان نمایش خوب برای او به وجود نیاوردند. این یک واقعیت است. اینکه چرا برخی فیلم های او اینگونه مهجور ماند، برای من نیز جای تعجب است. ولی او هیچگاه وارد مناقشه ها نشد و فریادهای اعتراضی سر نداد. ای کاش ما با حال بهتر و درست تری فیلم هایش را اکران می کردیم، و این شور امروز با درک بهتر آثار او رخ می داد؛ نه صرفا یک حرکت اجتماعی.»

مسعود فراستی هم در آغاز بخش نقد فیلم برنامه «هفت» درباره کیارستمی صحبت کرد: «من فیلم‌های «عباس» را دوست نداشتم، اما شخص او را خیلی دوست داشتم. او برای جایزه فرنگی از خودش دور نشد که این می‌تواند راه را به سایر کارگردانانی که دوست دارند جوایز جهانی بدست آورند، نشان دهد. او بر خلاف اکثر فیلمسازان ایرانی نقد را می فهمید، می پذیرفت و حتی از آن استقبال می کرد.»

فراستی بعد از مرگ کیارستمی یادداشتی درباره او منتشر کرد که با واکنش‌های متفاوتی مواجه شد. در ادامه ابراهیم ابراهیمیان کارگردان فیلم «عادت نمی‌کنیم» که برای نقد این فیلم مقابل افخمی و فراستی نشسته بود، انتقادهایی از روند درمان کیارستمی مطرح کرد.