«سه بینی» در بازار ارز

روزنامه دنیای اقتصاد: روز سه‌شنبه، بازار ارز شاهد حضور کمتر دلالان، فروکش‌کردن هیجانات و کاهش سطح معاملات نسبت به روزهای گذشته بود. در نتیجه این موارد، در چهارمین روز هفته، دلار ۲ تومان از ارزش خود را از دست داد و به قیمت ۳ هزار و ۵۵۳ تومان رسید.

از گفته‌های فعالان به‌نظر می‌رسد که از نوسان روز گذشته ۳ برداشت متفاوت در بازار وجود داشت. از این ۳ برداشت یک دسته بیشتر به سمت تقاضا و گروه دیگر بیشتر به سمت عرضه توجه داشتند.

برداشت اول متعلق به کسانی بود که اعتقاد داشتند، معامله‌گران از منظر تقاضا خیلی روزمره و آنی به بازار نگاه می‌کنند؛ این گروه باور دارند که معامله‌گران چندان به تقاضای درازمدت توجهی ندارند و تنها براساس وضعیت تقاضا در شرایط روزمره، موقعیت خرید یا فروش خود را تعیین می‌کنند. اما گروه دوم بیشتر به وضعیت عرضه بازار توجه دارند. به گفته فعالان، این دسته بیشتر چگونگی وضعیت عرضه ارز از سوی صرافی‌های بانکی را مورد بررسی قرار می‌دهند.

نکته مشابه هر دو دیدگاه که یکی بیشتر به عرضه و دیگری بیشتر به تقاضا توجه دارد آن است که دلار پتانسیل افزایش قیمت را دارد، ولی فضا در شرایط فعلی برای این رشد مهیا نبوده است. برداشت سوم مربوط به کسانی است که روزمره به بازار نگاه نمی‌کنند، بلکه وقایع بازار را کمی تحلیلی تر بررسی می‌کنند. این دسته اعتقاد دارند، جا به جایی دلار پس از عبور از سطح ۳ هزار و ۵۵۰ تومان در دامنه محدودی تثبیت شده است. آنها این استدلال را بر اساس روند بازار در روزهای اخیر مطرح کرده‌اند. روز سه‌شنبه، در روزی که بازار ارز آرام بود، سکه توانست با رشد ۳ هزار تومانی به قیمت یک میلیون و ۱۱۵ هزار تومان برسد. به گفته فعالان، دلیل افزایش قیمت سکه بیشتر نزدیک شدن به روزهای مناسبتی (اعیاد مذهبی) بود. نیم سکه و ربع‌سکه نیز روز سه‌شنبه افزایش قیمت را تجربه کردند. نیم سکه با هزار تومان رشد به قیمت ۵۷۱ هزار تومان و ربع‌سکه با ۲ هزار تومان افزایش به قیمت ۲۹۸ هزار تومان رسید.

تثبیت یا افزایش؟

به گفته فعالان، در بازار ارز روزهای گذشته برخی معامله‌گران بیشتر به سمت تقاضا و گروه دیگری بیشتر به سمت عرضه توجه دارند. البته هر دو گروه نگاه روزانه و آنی به بازار دارند. به‌عنوان مثال، معامله‌گرانی که وضعیت تقاضای بازار را مدنظر قرار دارند، روز سه‌شنبه‌عنوان کردند که بازار ترکیه تعطیل بود؛ در نتیجه این موضوع، تقاضا برای خرید ارز از بازار داخلی کمتر می‌شد و ارز کمتری از مرزهای کشور خارج می‌شد. دسته دوم معامله‌گران که سمت عرضه را بررسی می‌کنند، اعتقاد دارند که بازارساز از طریق عرضه ارز از سوی صرافی‌های بانکی بازار را مدیریت کرده است. به گفته این دسته، سیاست‌گذار از طریق صرافی یکی از بانک‌های مشهور دولتی اقدام به عرضه درهم و از سوی چند صرافی بانک‌های خصوصی، دلار به بازار تزریق کرده است. در این شرایط، از آنجا که عرضه این صرافی‌ها مناسب است، قیمت توانایی نوسانی شدن را نداشته است. البته برخی فعالان حتی اعتقاد دارند که میزان عرضه به اندازه‌ای بوده که بازار توان واکنش نشان دادن را نداشته است.

در واقع عرضه زیاد ارز مانند آرام بخشی بازار ارز را در حالت نیمه خواب قرار داده است. در حالی که هر دو دیدگاه اشاره شده اعتقاد دارند، قیمت دلار توانایی رشد بیشتر قیمت را دارد، دسته سوم با این عقیده موافق نیستند. معامله‌گران دسته اول و دوم چشم به افزایش تقاضا و کاهش عرضه دارند. از نظر گروه اول، هر چقدر از شهریورماه فاصله بگیریم، تقاضا در بازار افزایش پیدا می‌کند و این موضوع قیمت را تحریک خواهد کرد، حال آنکه دسته دوم در انتظار کاهش عرضه صرافی‌های بانکی و افزایش قیمت هستند.

در این موقعیت، گروه سومی در بازار در برابر این دیدگاه‌ها قرار دارد. این گروه وقایع بازار را به‌صورت روزمره مورد بررسی نمی‌کند. این دسته اعتقاد دارند که گروه اول و دوم دچار اشتباه شده‌اند و دلار توانایی رشد قیمت چندانی را ندارد. از نظر این گروه، دلار پس از مدت‌ها وارد محدوده جدیدی شده و اکنون زمان آن است که برای مدتی در محدوده جدید و با دامنه کمی نوسان کند. در این شرایط، تا زمانی که توازن سمت عرضه و تقاضا در بازار برهم نخورد، نوسانات اندک دلار ادامه خواهد یافت و بازیگران بازار شاهد اتفاق خارق‌العاده‌ای نخواهند بود. روند قیمت در روزهای گذشته، دیدگاه این دسته را تا حدی تایید کرده است.

خلوت‌تر از گذشته

در چهارمین روز هفته، فضای بازار ارز خلوت‌تر از روزهای گذشته بود. در این میان، از یکسو تعداد معامله‌گران ارزی پایین آمده و از سوی دیگر، میزان حجم خرید و فروش ارز کاهش یافته بود. در این فضای نسبتا آرام، دلار نوسانات چندانی را تجربه نکرد و نهایتا در ابتدای محدوده ۳ هزار و ۵۵۰ تومان به کار خود پایان داد. روز سه‌شنبه، دلار معاملات خود را با قیمت ۳ هزار و ۵۵۱ تومان آغاز کرد که کاهشی ۴ تومانی نسبت به قیمت روز دوشنبه داشت. در ادامه روز، این ارز برای لحظاتی به زیر مرز ۳ هزار و ۵۵۰ تومان رفت، ولی بار دیگر با مقاومت معامله‌گران راه رفته را بازگشت و تا قیمت ۳ هزار و ۵۵۵ تومان بالا رفت.

قیمتی که تا ساعت ۳ بعدازظهر برای دلار ثبت شد، ۳ هزار و ۵۵۳ تومان بود که کاهشی ۲ تومانی نسبت به قیمت بسته شده دوشنبه داشت. به این ترتیب، روز سه‌شنبه، شاخص ارزی در دامنه محدود ۳ هزار و ۵۴۸ تومان تا ۳ هزار و ۵۵۵ تومان نوسان کرد. کاهش دامنه نوسانات در شرایطی صورت گرفت که برخی فعالان انتظار داشتند، پس از شکستن مرز ۳ هزار و ۵۵۰ تومان، این ارز به سرعت سطوح جدید قیمت را فتح کند.