قطع صدها اصله درخت در پارک جنگلی چیتگر

روزنامه ایران: با گذشت نزدیک به ۶ ماه از سال و در حالی که درختان پارک جنگلی چیتگر تهران برای چهارمین سال پیاپی با تنش آبی شدید در سال جاری مواجه شده اند، حالا یک به یک توسط شهرداری قطع و ریشه کن می‌شوند.

در روزهای گذشته صدها اصله درخت کاج در حاشیه مسیر دوچرخه سواری چیتگر در ۱۵ کیلومتری غرب تهران به بهانه خشکیدگی و آفت زدگی قطع و به صورت پشته‌هایی روی هم انبار شده‌اند که اعتراض بسیاری از بازدید‌کنندگان و شهروندان تهرانی را هم به دنبال داشته است.

مسئولان سازمان بوستان ها و فضای سبز شهرداری تهران می‌گویند پیری درختان و تنش آبی وارد شده به آنها در اثر قطع آب چیتگر توسط سازمان آب در چند سال گذشته باعث این امر بوده است. اما تشنگی مفرط و بی‌آبی درختان این پارک جنگلی ۹۵۰ هکتاری در شرایطی به وقوع پیوسته که کمی آن طرف‌تر از جنگل، دریاچه چیتگر موسوم به «خلیج فارس» به وسعت ۱۳۰ هکتار بخش قابل توجهی از آب رودخانه کن را در خود ذخیره کرده و مانند یک حوضچه تبخیری این آب را مقابل خورشید قرار داده است اما اینجا در پارک جنگلی چیتگر درختان گاه تا نزدیک به ۵۰ روز در گرمای شدید تابستان، قطره آبی برای ادامه حیات ندارند.

در همین حال رامین عرفانیان، معاون فضای سبز سازمان پارک‌ها و فضای سبز شهر تهران در گفت‌و‌گو با «ایران »بد ون اشاره به تعداد درختان قطع شده درباره علت قطع آنها می‌گوید: درختانی که قطع شدند عمدتاً سوزنی برگ و کاج بودند که به آفت سوسک چوبخوار مبتلا و کاملاً خشک شده بودند و می‌بایست قطع می‌شدند تا کانون آلودگی از بین برود. این مقام افزود: چندسالی است که درختان چیتگر مورد هجوم این سوسک‌ها قرار گرفته‌اند و به دلیل تنش گرمایی و آبی وارد شده در سالهای اخیر، شیره نباتی داخل آوند آبکش در تنه درختان غلیظ و نسبتاً خشک شده و همین امر باعث می‌شود که لارو این حشره این بخش‌ها را مورد هجوم قرار دهد و درختان را از داخل از بین ببرد. البته ما از روش‌های متعددی از جمله مبارزه بیولوژیک و نصب تله‌های فرمونی استفاده کردیم ولی شدت آفات به قدری زیاد بود که برخی از درختان نهایتاً خشک شده و از بین رفتند و برای اینکه آفات به دیگر درختان منتقل نشوند ما مجبور بودیم آنها را قطع کنیم.

اما فریبرز غیبی مدیرکل دفتر منابع جنگلی سازمان جنگلها و مراتع کشور با اظهار بی‌اطلاعی از قطع درختان پارک جنگلی چیتگر به «ایران »گفت: پارک جنگلی چیتگر به وسعت ۹۳۰ هکتار در سال ۱۳۴۵ ایجاد شده و اکنون با حفظ کاربری جنگلی و به موجب ماده ۳ قانون حفظ و بهره‌برداری از جنگل ها و مراتع در اختیار شهرداری گذاشته شده اما مالکیت آن در اختیار منابع طبیعی است و هر اقدامی که در آن صورت می‌گیرد می‌بایست با اطلاع منابع طبیعی و در چارچوب طرح پارک باشد.

او افزود: حتی اگر درختی هم قرار است قطع شود و اگر برنامه‌ای برای مبارزه با آفات در پارک‌های جنگلی قرار است به اجرا گذاشته شود باید با اطلاع منابع طبیعی و در چارچوب طرح باشد و شهرداری حق ندارد خود رأساً وارد شود و یا درختان را بدون هماهنگی منابع طبیعی قطع کند. این مقام مسئول خاطرنشان کرد: من اطلاعی از این موضوع نداشتم اما باید موضوع را از طریق اداره کل منابع طبیعی استان تهران پیگیری کنید و ببینید آیا اینها در جریان این حجم درخت قطع شده بودند یا خیر. من فقط می‌دانم که آخرین باری که ما را در جریان قطع درختان چیتگر قرار دادند دوسال پیش بود.

سازمان آب حقابه چیتگر را نمی‌دهد

ولی تلاش خبرنگار «ایران »برای برقراری ارتباط با مدیر کل و معاون فنی اداره کل منابع طبیعی استان تهران نیز روز گذشته به نتیجه نرسید.

با این حال معاون سازمان بوستان ها و فضای سبز شهر تهران درباره دلایل هجوم آفات به درختان پارک جنگلی چیتگر می‌گوید: تنش‌های گرمایی شدید، بی‌آبی و نهایتاً پیری درختان باعث شده تا آنها در برابر آفات آسیب پذیر باشند و چون دچار مشکلات فیزیولوژیک شده‌اند به راحتی مورد هجوم آفات قرار می‌گیرند.

این مقام درباره علت تنش آبی وارد شده به درختان چیتگر می‌گوید: بحران آب امروز در همه جای کشور وجود دارد و فقط مختص تهران و چیتگر نیست اما اتفاقی که اینجا افتاده این است که ما قبلاً در پارک جنگلی چیتگر ۶ چاه آب داشتیم که ۲ تای آنها سالهاست از رده خارج شده و آب ۴ چاه باقیمانده نیز بسیار کم شده است. در همین حال، جنگل چیتگر یک حقابه‌ای هم از سازمان آب داشت یعنی سازمان آب تهران به میزان ۴۰۰ لیتر در ثانیه آب خامی که از سد کرج برای تأمین نیاز آبی شهر تهران به وسیله دو انشعاب خط لوله، تأمین می‌شد را به چیتگر اختصاص می‌داد که اکنون چند سالی است که این حقابه را از ۴۰۰ به ۱۵۰ لیتر در ثانیه کاهش داده است و بعد هم یک مطالبه مالی هنگفتی را از شهرداری تهران بابت این آب مطرح کرده است که برای ما امکان پرداخت آن نیست.

به همین دلیل جنگل با کمبود آب مواجه شد ولی ما با تانکر سعی می‌کنیم بخشی از نیاز آبی پارک را تأمین کنیم. عرفانیان خاطرنشان کرد: امروز هر مترمکعب آب برای آبیاری پارک، ۱۷۰۰ تومان هزینه دارد که واقعاً مبلغ زیادی است به جز این یک مبلغی هم بابت حق النظاره از ما می‌خواهند. به گفته عرفانیان مشکل کمبود آب در پارک جنگلی سرخه حصار، لویزان، خجیر و برج میلاد هم وجود دارد اما در چیتگر شرایط بحرانی‌تر است.

پارک جنگلی چیتگر در ۱۵کیلومتری تهران در شمال اتوبان تهران ـ کرج در محل عوارضی قرار دارد. جنگلکاری اراضی این پارک به صورت تپه در سال ۱۳۴۵ به وسیله سازمان جنگل‌ها و مراتع کشور انجام شد. این اراضی قبلاً جزو اراضی مرتعی محسوب می‌شدند. این پارک در سال حدود ۱۴۰۰۰ متر مکعب در هکتار آب احتیاج دارد که اکنون کمتر از یک سوم این مقدار تأمین می‌شود و بسیاری از درختان در آستانه خشکیدگی کامل قرار دارند.