«فریز» نفتی در دستان زنگنه

روزنامه شرق: با ورود محمد بارکیندو، دبیرکل سازمان کشورهای صادرکننده نفت (اوپک)، به ایران و گفت‌وگوی احتمالی او با بیژن زنگنه، وزیر نفت، بر سر بحث فریز نفتی، بار دیگر نگاه‌ها به این مسئله جلب شده است. آن‌گونه که پیش‌تر مطرح بود، ایران باز هم خواهان افزایش سهم خود در بازار و بازگشت به قبل از تحریم‌هاست.

البته این گفته به آن معنا نیست که از نظر حجمی چنین مسئله‌ای را دنبال می‌کند، به گفته کارشناسان، ایران خواهان افزایش سهم خود به نسبت دیگر رقبای خود در بازار نفت جهانی است. وزیر نفت ایران بارها درباره حمایت از طرح فریز نفتی و طرح‌های مشابه برای مدیریت عرضه در بازار جهانی نفت گفته است: ایران از هر اقدامی برای مدیریت بازار حمایت می‌کند، اما باید توجه داشت که تهران در بی‌ثباتی بازار نقشی نداشته، زیرا در زمان بروز بی‌ثباتی در بازار، صادرات نفت ایران تنها حدود یک‌میلیون بشکه در روز بوده است.

زنگنه تأکید کرده است: انتظار داریم کشورهایی که ثبات را به‌هم ریخته بودند نقش و سهم خود را در برگرداندن ثبات به بازار ایفا کنند. به گزارش ایرنا، با نزدیک‌شدن به زمان برگزاری نشست غیررسمی اعضای اوپک که قرار است پنجم مهر در حاشیه مجمع بین‌المللی انرژی در الجزایر برگزار شود، رایزنی و مذاکره بین تولیدکنندگان نفت در حال افزایش است. براین‌اساس، بارکیندو به تهران آمده تا با زنگنه دیدار و گفت‌وگو کند.

هرچند سفر بارکیندو به ایران در جایگاه دبیرکل اوپک، نخستین سفر وی به ایران به‌شمار می‌رود و می‌تواند به‌عنوان سفری برای آشنایی وی با دیدگاه‌های مسئولان نفتی کشورمان درباره بازار جهانی نفت تلقی شود، اما شواهد از مذاکرات جدی با هدف دستیابی به دیدگاه مشترک درباره مدیریت بازار حکایت دارد. امیرحسین زمانی‌نیا، معاون وزیر نفت در امور بین‌الملل و بازرگانی، درباره سفر دبیرکل اوپک به ایران گفته است: طرح فریز نفتی و بررسی وضعیت بازار جهانی نفت از محورهای اصلی مذاکره بارکیندو و زنگنه خواهد بود.

اعضای اوپک قرار است در حاشیه اجلاس مجمع بین‎المللی انرژی که از ٢٦ تا ٢٨ سپتامبر (پنج تا هفت مهرماه) در الجزایر برگزار می‌شود، نشست غیررسمی تشکیل دهند. در نشست الجزایر که با حضور تولیدکنندگان نفت اوپک و غیراوپک برگزار می‌شود، درباره بازار جهانی نفت، مدیریت عرضه و همراهی در اجرای فریز نفتی رایزنی خواهد شد. احتمال مذاکره درباره فریز نفتی در این نشست از اکنون بر قیمت نفت در بازارهای جهانی نفت تأثیر گذاشته و قیمت‌ها را بالا برده است. منابع غیررسمی گزارش داده‌‌اند، دبیرکل آفریقایی اوپک تلاش می‌کند تا در سفر به تهران، ایران را به همراهی با اجرای طرح فریز نفتی ترغیب کند. به‌دلیل تداوم کاهش قیمت نفت که منجر به کسری بودجه گسترده عربستان و سایر تولیدکنندگان شده است، این دولت‌ها تمایل خود را برای همراهی با طرح فریز نفتی اعلام کرده‌اند. مسئولان صنعت نفت ایران بارها اعلام کرده‎اند تا زمان بازپس‌گیری سهم خود از بازار نفت، هیچ محدودیتی را برای تولید نفت نمی‌پذیرند، اما کارشناسان بر این عقیده‌اند که پیوستن ایران هم‌اکنون به طرح فریز نفتی می‌تواند نفع ایران را هم به‌دنبال داشته باشد؛ زیرا ثبات قیمت در بازار جهانی نفت، اکنون به‌نفع ایران هم خواهد بود.

حالا سخنان یکی از معاونان وزیر نفت بوی ایجاد این اتحاد بر سر فریز نفتی را می‌دهد، هرچند او در کلام خود تأکید می‌کند این زنگنه است که تصمیم نهایی را خواهد گرفت. معاون وزیر نفت با بیان اینکه از نظر فنی و عملیاتی محدودیتی برای توقف افزایش تولید نفت در کشور وجود ندارد، گفت: وزیر نفت تصمیم نهایی برای پیوستن ایران به طرح «فریز» نفتی را می‌گیرد. علی کاردر در گفت‌وگو با مهر، درباره احتمال پیوستن ایران به طرح فریز نفتی، گفت: از نظر فنی و عملیاتی محدودیتی در سطح شرکت ملی نفت ایران برای توقف یا محدودیت افزایش تولید نفت خام وجود ندارد.

مدیرعامل شرکت ملی نفت ایران با اعلام اینکه پذیرش پیوستن ایران به طرح فریز نفتی از اختیارات وزیر نفت است، تصریح کرد: وزیر نفت درباره پیوستن یا نپیوستن ایران به طرح فریز نفتی تصمیم نهایی را اتخاذ می‌کند. معاون وزیر نفت با تأکید بر اینکه هم‌اکنون تولید نفت خام ایران به حدود سه‌میلیون و ۸۵۰‌هزار بشکه در روز رسیده است، اظهار کرد: تا پیش از پایان سال جاری، چند طرح جدید افزایش تولید نفت در میادین منطقه غرب کارون و مناطق نفت‌خیز جنوب در مدار بهره‌برداری و تولید قرار خواهند گرفت.

این عضو هیأت‌مدیره شرکت ملی نفت ایران، خاطرنشان کرد: درمجموع تا پایان سال جاری با افزایش ۱۵۰‌هزاربشکه‌ای، ظرفیت تولید نفت ایران به بیش از چهار‌میلیون بشکه در روز افزایش می‌یابد. درهمین‌حال امیرحسین زمانی‌نیا، معاون امور بین‌الملل وزیر نفت، درباره پیوستن ایران به طرح فریز نفتی، گفته است: ایران با حفظ منافع ملی، از هر اقدامی برای احیای قیمت‌ها و برقراری ثبات در بازار نفت حمایت می‌کند.

این در حالی است که نورالدین بوطرفه، وزیر انرژی الجزایر، هم در گفت‌وگو با مهر از توافق کشورهای عضو اوپک به‌منظور تعیین قیمت نفت بشکه‌ای بین ۵۰ تا ۶۰ دلار خبر داد و تأکید کرد: با وزیر نفت ایران در تهران گفت‌وگو کرده و در نشست الجزایر به‌دنبال هماهنگی بیشتر در بین اعضای اوپک برای تثبیت قیمت نفت در بازار هستیم.