آیا اسرائیل به داعش حمله خواهد کرد؟

هفته نامه صدا: استراتژی صبر اسراییل در برابر داعش تاکنون موفق عمل کرده زیرا بازدارندگی هوشمندانه ای را برای این رژیم به همراه داشته است. بهتر است امریکا نیز از این رویکرد اسراییل در مواجهه با داعش نکته برداری و الگوگیری کند.

متعاقب حملات اورلاندو و استانبول، باراک اوباما بر عزم خود برای نابودی داعش تاکید کرده است، آن هم با اتخاذ یک استراتژی که ترکیبی از حملات هوایی، عملیات نیروهای ویژه و حمایت نیروی زمینی خواهدبود.

کاندیداهای ریاست جمهوری هم بر مبارزه با داعش اصرار می ورزند؛ ترامپ ادعای حمله به داعش را داشته و هیلاری می خواهد به قلب خلافت هجوم برد. در هر حال هر سه نفر میارزه با داعش را با صدای بلند فریاد می زنند.

هم اکنون اصرار بر مبارزه و نابودی داعش به رکنی از نظام سیاسی امریکا بدل شده هرچند که این کشور بارها تجربه مبارزه با تروریسم را تجربه کرده است. اما اسراییل بسیار نزدیک تر از امریکایی ها به داعش است ،داعشی که تسخیر دولت یهود را در دستور کار قرار داده. ولی وزارت دفاع اسراییل رویارویی مستقیم با داعش را رد کرده است. در عواض این تهدید به صورت بالقوه وجود دارد که زندگی صدها اسراییلی توسط داعش تهدید شود ولی در اندیشه دفاعی اسراییل، این تهدید چندان هم جدی گرفته نشده، هرچند که در دکترین دفاعی امریکا چنین بندهایی وجود دارد. هم اکنون موضع دفاعی اسراییل در برابر داعش استراتژی صبر با بازدارندگی هوشمند است.

تاکنون داعش در برابر اسراییل تهدیدهایی جدی را ایجاد نکرده و شرایطی مشابه جنگ سر را شاهد هستیم، هرچند که گمان می کنیم که داعش از اسراییل هراس دارد. در ادبیات رایج صهیونیست ها این گونه است که اسراییل دشمنان بالفعل بسیاری دارد همچون کشورهای سوریه، لبنان و ایران و گروه هایی همچون حزب الله و یا حماس از آن ها به عنوان تروریست های مارک دار نام برده شده، هرچند که در رتبه های بعدی، القاعده و داعش نیز جای می گیرد؛ یعنی کمترین خصومت با اسراییل را باید در گروه های تکفیری جست و جو کرد.

به عبارت ساده تر تهدید داعش برای اسراییل در بالاترین سطح چیزی نزدیک به جنگ سرد است. ولی هم اکنون، حزب الله به منزله دشمنی معادل سازی شده ایران، هم قابلیت مونتاژ سلاح های مختلف را در اختیار داشته و هم یکصد هزار موشک آماده شلیک به اهدافی مشخص در اسراییل را دارد و هدف گیری دقیقی هم داشته است. شاید توان تسلیحاتی حزب الله در شرایط فعلی معادل کمک های تسلیحاتی امریکا به اسراییل باشد.

هم اکنون اسراییل و داعش دشمنان مشترکی دارند ولی باز هم به یکدیگر اعتماد ندارند. از سوی دیگر نمی توان منکر رابطه حماس و حزب الله شد. هر چند که شکاف های عمیقی را در ارتباط آن ها شاهد هستیم ولی نه توانایی آن ها نابود شده و نه به صراحت می توان از تضعیف آن ها سخن گفت؛ اما اسراییل توانسته است در برابر این دشمنان بازدارندگی موثر و فعالی ایجاد کند.

یقینا اگر اسراییل گمان کند که برای شهروندان خود، حملاتی همچون رخدادهای پاریس رخ دهد، قطعا علیه داعش اقدام به حملات پیش گیرانه ای خواهدکرد. خطوط قرمز اسراییل بارها توسط مقامات این رژیم ارائه و ترسیم شده، آن همه نه به زبان عبری بلکه به زبان عربی. توانمندی اسراییل برای حفظ و محافظت از خطوط قرمز خود مطلبی نیست که بر کسی پوشیده باشد مخصوصا برای دشمنانش؛ حال آغاز اقدامات پیش دستانه اسراییل تنها به یک یا چند سیگنال نیاز دارد که نشان دهد زمین بازی تغییر کرده و با مهره چینی ها باب میل این رژیم نخواهدبود. همین نقطه آغازی خواهدبود برای اقدامات پیش دستانه و تهاجمی اسراییلی ها تا باز هم از قواعد بازی خود حمایت و محافظت کنند.

اسراییل هم اکنون در دو منطقه با داعش هم مرز است، صحرای سینا و بلندی های جولان. البته در هر دوی این حوزه ها توان داعش محدود است. از نوامبر سال 2014 که بخشی از مردم صحرای سینا تحت نام ولایت سینا، با داعش اعلام همبستگی کرده و با دولت مرکزی مصر به مقابله برخاستند، اولویت اول داعش نیروهای امنیتی مصر بوده است و نه اسراییلی ها.

از سوی دیگر سرنگونی یک هواپیمای روسی در اکتبر 2015 نیز به این مخاصمات دامن زده یعنی در بعد استراتژیک، دشمنی با اسراییل برای داعش به حاشیه رانده شده است. در بلندی های جولان، یعنی هم مرز اسراییل نیز داعش با عنوان تیپ یرموک (نام یکی از اردوگاه های فلسطینی) حضور نظامی دارد، آن هم در چندصد متری اتوبوس های مدارس کودکان در اسراییل. ولی تاکنون تهدیدی از سوی داعش، اسراییل را در این منطقه نشانه نرفته، هرچند که عکس آن یعنی همکاری برای مبارزه با حزب الله را شاهد هستیم.

تحلیلگران اسراییلی به صراحت به این نکته اشاره می کنند که مشابهت های فراوانی بین حماس، حزب الله و داعش وجود دارد؛ تمامی این گروه ها جمعیت و حکومت داخلی داشته بنابراین چیزی برای از دست دادن دارند. از سوی دیگر داعش اخیرا اسراییل را با زبان عبری تهدید به عدم وجود یک یهودی در شرق بین المقدس در آینده نزدیک کرده است اما این گروه عمدتا از حمله به اسراییل خودداری کرده است. یکی از روزنامه نگاران آلمانی که مدتی با داعش زندگی کرده بود گفته است داعش تنها از اسراییل می ترسد زیرا ارتش این رژیم به قدر کافی قوی هست.

باید به این نکته نیز توجه داشت که داعش خود داعیه دار ایجاد یک کشور بزرگ بوده یعنی در صورت وجود امید به تحقق چنین رویایی به هیچ عنوان با یکی از همسایه های قدرتمند خود درگیر نخواهدشد. از سوی دیگر اسراییل امریکا نیست و امنیت اسراییل آن هم در مرزهای داعش، مطلبی نیست که تحلیل گران اسراییلی از آن بی خبر بوده و یا به آن توجه نکنند. بنابراین کوچک ترین آسیبی از سوی داعش و یا حتی تغییر زمین بازی می تواند به ضربات خشن و سنگینی برای این گروه شبه نظامی آن هم از سوی اسراییل متوجه شود.

با توجه به این موارد در شرایط که داعش خود در جبهه های مختلف به شدت درگیر بوده و وضعیت مطلوبی ندارد، حفظ شرایط فعلی یعنی جنگ سرد بین داعش و اسراییل در کنار تاییدات پشت پرده و البته لفاظی های اغواکننده، می تواند بهترین گزینه برای داعش باشد زیرا داعش از اسراییل می ترسد.

نوسنده: مایکل براون

مترجم: محمدحسین بابالو