چرا «یتیم خانه ایران» به اسکار معرفی نشد؟

خبرگزاری تسنیم: چندی پیش خبری در رسانه‌های دنیا منتشر شد با این مضمون که فیلم «زیر سایه» نماینده دولت انگلستان برای اسکار خواهد بود. آن‌طور که در خبرها آمده «زیر سایه» یک فیلم به‌زبان فارسی اما ضدایرانی است.

گفته شده که داستان این فیلم در ۱۹۸۸ و در اوج جنگ ایران و عراق رخ می‌دهد. شخصیت‌های اصلی فیلم مادری جوان و دختر خردسالش هستند که زیر بمباران جنگ جدا از دیگر اعضای خانواده هستند. در حالی که آنها تلاش دارند تا آرامش خود را حفظ کنند، یک نیروی شیطانی مرموز وارد آپارتمان آنها می‌شود و سعی دارد تا روح آنها را تسخیر کند.

معمولاً کشورها فیلمی را به مراسم اسکار می‌فرستند که پیش‌برنده یا معرف برخی مواضع آنان است یا آن دسته از حرف‌های آنان را که شنیده نشده یا تمایل دارند برجسته‌تر نمایش داده شود بیان می‌کند. این بار سینما و جایزه اسکار بناست سیاست دولتی دیگر در قبال ایران برای ایجاد تصویر وارونه از جامعه ایرانی در نظر مردم دنیا را پیش ببرند. این مأموریت و بازی خسته‌کننده و تکراری بناست با «زیر سایه» پیش برود.

بر اساس تصمیم مسئولان سینمایی دولت یازدهم، «فروشنده» جدیدترین ساخته اصغر فرهادی به‌عنوان نماینده ایران برای حضور در مراسم اسکار معرفی شده است. این انتخاب در کنار اینکه با اعتراض گروهی از هنرمندان و اصحاب فن مواجه شد حتی با واکنش فعالان سیاسی هم مواجه شد و فردی مانند علی مطهری در اظهارنظری علنی گفت: «سوژه فیلم ــ فروشنده ــ را نپسندیدم. این فیلم چهره خوبی از جامعه ایران نشان نمی‌دهد، لذا انتخاب آن به‌عنوان نماینده ایران در «اسکار» از سوی بنیاد فارابی، به‌نظر من انتخاب خوبی نبود».

فارغ از این مسائل، چیزی که بار دیگر مورد تأیید قرار می‌گیرد این است که «اسکار یک مراسم سیاسی است.»، این گزاره چندی پیش در زمان اهدای جایزه به فیلم ضدایرانی «آرگو» اثبات شده بود. تحریف تاریخی و روایت یک‌جانبه و جعلی «آرگو» از ماجرای تسخیر لانه جاسوسی در ایران، تأثیر بدی بر مراسم اسکار گذاشت و در شبکه‌های اجتماعی از اینکه این جایزه و سینما ابزار سیاسی دولت‌های غربی است، انتقاد می‌شد.

برخی کارشناسان معتقدند با توجه به ماهیت و سازوکار اسکار، بهترین کار آن بود که جمهوری اسلامی فیلم سینمایی «یتیم‌خانه ایران» را که به‌تازگی توسط ابوالقاسم طالبی ساخته شده است به‌عنوان نماینده خود به اسکار معرفی کند.

«یتیم‌خانه ایران» روایتی است داستانی ــ مستند از یک اتفاق تلخ تاریخی که در سال‌هایی که ایران مستعمره انگلستان بوده است، روی داده است، فاجعه‌ای انسانی که در سال ۱۲۹۸ توسط انگلیسی‌ها بر سر مردم ایران می‌آید. «یتیم‌خانه ایران» ماجرای «قحطی» آن سال‌ها و از بین رفتن حدود ۹ میلیون زن، کودک و مرد ایرانی به‌دلیل بسته شدن شریان‌های ورودی غذا و دارو به ایران توسط نیروهای انگلیسی را روایت می‌کند.

شاید این اتفاقی عجیب به نظر برسد، در روزهایی که دولت یازدهم گزینه‌های خود را در تعامل یک‌سویه با دولت‌های غربی منحصر کرده و به‌دنبال روابط جدی با این کشورهاست، دولت انگلیس پاسخ دیپلماسی دولت روحانی، را با معرفی «زیر سایه» به اسکار می‌دهد. دولت یازدهم پاسخ متقابلی به این ماجرا خواهد داشت؟