عربستان سعودی در تله کنگره آمریکا

خبرگزاری ایرنا: سرانجام بعد از ۱۵ سال از حادثه ۱۱ سپتامبر و ۷ سال بررسی ابعاد مختلف آن توسط نمایندگان و سناتورها، کنگره آمریکا شکایت خانواده قربانیان از عربستان سعودی به عنوان 'پدرخوانده تروریست ها' را به قانون تبدیل کرد.

باراک اوباما با رد این مصوبه نسبت به پیامدهای قانونی شدن آن از جمله تنش در روابط واشنگتن - ریاض هشدار داد.

نگارنده بعد از وتوی اوباما، در گزارشی به تسکینی و موقتی بودن وتوی اوباما درباره مصوبه مذکور اشاره و تشریح کرد که در نهایت طرح شکایت و گرفتن غرامت خانواده قربانیان از عربستان به قانون تبدیل خواهد شد.

قانون موسوم به «عدالت علیه حامیان تروریسم» Justice Against Sponsors of Terrorism Act در واقع طرح اصلاحی اساسی در قانون مربوط به سال ۱۹۷۶ می باشد که به سایر دولت ها در دادگاه های ایالات متحده مصونیت اعطا می کند و با این اصلاحیه امکان باز کردن پرونده علیه دولت های مظنون به حمایت از تروریسم و حملات تروریستی در خاک آمریکا، آن هم با شکایت شهروندان آمریکایی را فراهم می کند.

بی اثر شدن وتوی اوباما در ماههای پایانی و تصویب طرح 'جاستا JASTA' با رای مثبت دو سوم اعضای کنگره، یک اقدام حساب شده نیز تلقی می شود، که پیامدهای خاص خودش را خواهد داشت، از یک طرف اوباما در ظاهر نشان داد که به وعده خود مبنی بر وتوی آن عمل کرد.

از طرف دیگر کنگره کمتر از یک هفته از وتوی اوباما در نشست دیگری با رای دو سوم اعضای مجلس نمایندگان و سناتورها آن را بی اثر کرد. این اقدام کنگره، کار را برای رئیس جمهوری بعدی آمریکا چه دمکرات باشد و چه جمهوریخواه راحت تر خواهد کرد، زیرا او استدلال خواهد کرد که قبل از ورودش به کاخ سفید، این مصوبه به قانون تبدیل شده و در عمل نمی تواند کار خاصی انجام دهد.

برای جلوگیری از اجرای طرح 'جاستا' که اکنون به قانون تبدیل شده است، تنها یک راه وجود دارد، رد آن توسط دادگاه عالی آمریکا با توجیه اینکه اجرای این طرح به ضرر منافع ملی آمریکا خواهد بود. این درحالی است که با توجه به کشته شدن حدود سه هزار نفر از شهروندان آن کشور در ۱۱ سپتامبر و ثابت شدن نقش ۱۵ شهروند سعودی در آن حادثه، تقربیا ورود دادگاه عالی به این موضوع برای جلوگیری از اجرایی شدن آن تقربیا غیر ممکن به نظر می رسد.

اجرای این قانون موجب تنش در روابط واشنگتن - ریاض خواهد شد و نگاه شهروندان آمریکایی نسبت به عربستان به عنوان حامی اصلی تروریسم، تغییر خواهد کرد و همچنین عضویت این کشور در سازمان حقوق بشر سازمان ملل نیز با انتقادها و مخالفت های جدی نهادها و سازمان های مستقل حقوق بشری به ویژه در اروپا و آمریکا مواجه خواهد شد.

علاوه بر اینکه نقش عربستان در بحث حمایت های مالی و فکری از تروریسم برای افکار عمومی جهان به وضوح روشن تر خواهد شد، سران این کشور در مواجهه با آمریکا نیز گرفتار سردرگرمی و زیادی می شوند.

عادل الجبیر وزیر امور خارجه سعودی ماه گذشته تهدید کرد در صورت تصویب این طرح، سعودی حدود ۷۰۰ میلیارد دلار از دارایی های خود را در آمریکا به فروش می رساند، کنگره آمریکا بدون توجه به این تهدیدات، طرح شکایت خانواده قربانیان و گرفتن غرامت از عربستان را به قانون تبدیل کرد، باید منتظر بود که آیا این کشور توانایی و انگیزه لازم برای عمل به وعده خواهد داشت یا در حد یک تهدید و بلوف سیاسی باقی خواهد ماند.

در ۱۱ سپتامبر ۲۰۰۱ هنگام ریاست جمهوری جورج بوش در آمریکا، ۱۹ نفر از اعضای القاعده با ربودن چهار فروند هواپیمای مسافری توانستند برج های دوقلو در نیویورک را ویران کنند و پنتاگون را در قلب واشنگتن هدف قرار دهند، که بر اثر این حملات نزدیک به سه هزار نفر کشته شدند.

از زمان بروز این حادثه تاکنون، عربستان سعودی به عنوان 'پدرخوانده ' و حامی اصلی 'ایدئولوژیک و مالی' القاعده در محافل مختلف آمریکا بارها هدف انتقادهای شدیدی قرار گرفته است.