اما و اگرهای گفتگو با عربستان

فریدون مجلسی؛ تحلیلگر مسائل بین الملل در روزنامه آرمان نوشت: با توجه به انتقادهایی که برخی از نمایندگان مجلس روزیکشنبه نسبت به تغییر جایگاه امیرعبداللهیان مشاور سابق وزیر امور خارجه وارد کردند باید اذعان داشت این تغییر کاملا عادی است.

زیرا وزرات امور خارجه و در راس آن ظریف این طور مصلحت دیده است و قوه مجریه نیز نباید دلایل ساده اداری خود را به کسی گزارش دهد. اما اظهارنظر عبداللهیان در جایگاه مشاور رئیس مجلس در امور بین‌الملل مجلس مبنی بر این که ایران درآینده با عربستان گفت وگو خواهد داشت چون همسایه هستیم و در یک منطقه مشترک قرار داریم؛ سخن منطقی و صحیحی است.

اگر همه روابط دیپلماتیک ایران بر مبنای چنین دیدگاهی بود، امروز شاهد وضعیت بهتری میان ایران وکشورهای همسایه و حتی جهان بودیم. اما باید در نظر داشت اگر ریاض بخواهد در مسائلی ایجاد مشکل و مزاحمت کند ایران باید مقابل پاسخ داده و از موقعیت خود دفاع کند. متقابلا نباید به خود اجازه بدهیم برای آنها در حدودی که به ایران مربوط است، دخالت کنند.

به هر روی برای دیپلمات‌ها نیز اظهارنظر در مسائل داخلی دیگران به آسانی مسیر نیست، عدم دخالت وزارت امور خارجه و یا دیپلمات‌ها ربطی به این مساله ندارد که رفتار عربستان درست و یا غلط است. بنابراین مساله‌ای که به آن اشاره و اعلام شده که ما باید با هم زندگی کرده و نباید به دنبال ماجراجویی برویم، صحیح است. باید به این مساله نیز در آینده دو کشور ایران و عربستان توجه کرد که عده‌ای از مردم ایران مایلند که به حج بروند. نباید جلوی آنها از سوی دو طرف تهران و ریاض گرفته شود.

لازم است درباره برخی از مسائل منطقه تهران و ریاض به بحث و گفت وگو بپردازند. معتقدم اکنون سعودی‌ها از آنچه که در یمن و برخی کشورهای منطقه انجام دادند، بسیار پشیمانند و توانایی ماندن در آن گرداب را ندارند. عربستان در عراق و سوریه دست به اقدامات بسیار غیرانسانی زده است که منجربه ماجراجویی‌های گسترده و خسارت عظیم شد.

عناصری از سوی این کشور برای حمله به یمن و سایر کشورهای منطقه مانند سوریه و در گذشته افغانستان و پاکستان به کار گرفته شد تا امروز شرایط در برخی از کشورهای منطقه ملتهب شود. در واقع آنها برای این هدف خود را به میلیون‌ها دلار خسارات مادی و معنوی آلوده کرده‌اند اما داعش به قدری پرهزینه و علنی بود که هیچ کشوری نمی‌تواند خود را از آن مبرا کند. بنابراین باید اسبابی فراهم شود تا کشورها به مذاکره با یکدیگر بپردازند.

در این مذاکره دولت عراق و سوریه باید حضور داشته باشند. این مسائل باید به صورت چند جانبه مورد مذاکره و حل و فصل قرار گیرد. بی‌تردید مذاکره بهتر از جنگ است. امیرعبداللهیان به یک نکته کلی اشاره کرد که این سخن در اجرا با اما و اگرهایی مواجه خواهد شد که رفع آن اتفاق بسیار مطلوبی برای رسیدن به مذاکره در روابط دیپلماتیک خواهد بود.