خیز ناتمام نفتی‌ ها در بورس تهران

بیم و امید قراردادها و نوسان خودرویی‌ها

طی معاملات روز گذشته همزمان با افت شاخص خودرویی‌ها و متوسط قیمت‌ها در گروه خودرو و ساخت قطعات، ارزش معاملات در این گروه افت معناداری را تجربه کرد. اگرچه این گروه همچنان بیشترین ارزش معاملات را بین گروه‌های بورسی به خود اختصاص می‌دهد، اما نسبت به اوج ارزش معاملات در هفته گذشته، بیش از ۶۰ درصد افت نشان می‌دهد. فضای معاملات گروه خودرویی، در ماه‌های اخیر، در نوع خود بسیار جالب بوده است. نوسان شدید قیمتی این گروه باعث می‌شود هر علاقه‌مند به بازار سرمایه، تحولات این گروه را به دقت دنبال کند. این گروه طی معاملات دو سال گذشته همواره مورد توجه فعالان بازار بوده است و پس از تاریخ اجرای برجام رشدی انفجاری را تجربه کرد. در این مدت همواره نوسان‌های شاخص‌ها و قیمت‌های خودرویی شدید و هیجانی بوده است.

بازار داغ سهام خودرویی‌ها نشان از باور فعالان بازار به صنعت خودرو به‌رغم وجود این ابهامات و موانع دارد، اما تنها باور بازار نیست که قیمت سهام را در این گروه افزایش می‌دهد. میزان سهام شناور این صنعت در بازار نسبت به گروه‌های دیگر بالاتر است و بازار سهام این صنعت بازیگری انحصاری ندارد. حقیقی‌ها و حقوقی‌ها، هر دو روند معاملات این گروه را رقم می‌زنند و سهامداران عمده در این صنعت قیمت‌ها را کنترل نمی‌کنند. از طرف دیگر آینده این صنعت حقیقتا قابل پیش‌بینی نیست. چنانچه خودرویی‌ها بتوانند با همراهی شرکای خارجی خود تحولی در این صنعت ایجاد کنند، شاید قیمت‌های فعلی سهام خودرویی‌ها برای فعالان بازار تبدیل به حسرت شود، اما در طرف دیگر چنانچه هریک از موانع این صنعت، برنامه‌های آتی خودروسازان را با مشکل مواجه کند، قیمت‌های سهام در دوره فعلی می‌تواند بدل به سقف‌های تاریخی سهام خودرویی‌ها شود.

نکته دیگری که درباره خودرویی‌ها صادق است، تعدد اخباری است که حول این صنعت می‌چرخد. این تعدد اخبار می‌تواند تصمیم سرمایه‌گذاران را دچار انحراف کند. در واقع بخشی از فعالان بازار سهام با این استدلال سهام خودرویی می‌خرند که این صنعت دست‌کم اخبار مثبتی دارد و سایر صنایع حتی از وجود اخبار مثبت هم بهره نمی‌برند. این تصور اگرچه اشتباه به نظر می‌رسد، اما از آنجا که بخش عمده‌ای از فعالان بازار دست‌کم بخشی از سبد سهام خود را به خودرویی‌ها اختصاص داده‌اند، اخبار خودرویی‌ها زودتر دهان به دهان می‌شود. بنابراین سایر گروه‌هایی که نسبت به اخبار منفعل هستند، از یاد می‌روند.با این تفاصیل، خودرویی‌ها به دلیل بیم و امیدی که دارند نوسانات شدیدی را تجربه می‌کنند و به دلیل وجود سهام شناور بالا و همچنین نبود بازیگران عمده و انحصاری بیشترین ارزش معاملات را به خود اختصاص می‌دهند. در شرایط فعلی هر زمان خودرویی‌ها مثبت هستند، ارزش معاملات در سایر گروه‌ها کاهش می‌یابد و هر زمان که خودرویی‌ها وارد فاز اصلاح می‌شوند، بازار به سایر گروه‌ها توجه می‌کند. در روز گذشته نیز با افت شاخص خودرویی‌ها، بازار به دنبال سایر گروه‌ها رفت.

دو قطبی پالایشی، خودرویی

طی معاملات روز گذشته و در روز خواب بازار سهام خودرویی‌‌ها که زمان شناسایی سود فعالانش فرارسیده بود، گروه پالایشی در مرکز توجه قرار گرفت. این گروه بیشترین رشد شاخص را در میان گروه‌های ۳۷ گانه بورسی به خود اختصاص داد و ارزش معاملات نیز در این گروه افزایش یافت. بیشترین ارزش معاملات پس از خودرویی‌ها برای این گروه رقم خورد و شاخص کل به کمک شرکت‌های حاضر در این صنعت بیش از ۱۰۰ واحد رشد کرد. به عبارت دقیق‌تر این صنعت اثر مثبت ۱۰۰ واحدی را برای شاخص به ارمغان آورد. از نظر ابهامات، این صنعت دست‌کمی از خودرویی‌ها ندارد. همین موضوع سبب می‌شود که فعالان بازار معاملات پرنوسانی را برای این صنعت رقم بزنند. روز گذشته با برجسته شدن خبر طرح توسعه بنزینی پالایشگاه بندرعباس و همچنین به دلیل فضای مثبت بازار جهانی نفت، پالایشگاه‌ها دوباره مورد توجه قرار گرفتند. این در حالی است که طرح توسعه مذکور تا سال ۹۸ اثر محسوسی روی سودآوری «شبندر» نخواهد داشت و فضای مثبت بازار جهانی نفت نیز تا حدودی شکننده است. اما سهامداران عمده پالایشی‌ها از لحاظ رفتاری با سهامداران عمده خودرویی‌ها تفاوتی اساسی دارند. در روز گذشته نیز اگرچه قدرت خریداران در نمادهای پالایشی بالا به نظر می‌رسید، اما فروشندگان هم دست رد به قیمت‌های مثبت نزدند و حقوقی‌ها نسبتا با قدرت سهام پالایشگاهی را عرضه کردند. در واقع به دلیل وجود موانع داخلی از قبیل رکود بازار داخل، نه تنها پالایشگاه‌ها در روز گذشته نتوانستند از رشد قیمت‌های جهانی بهره ببرند، بلکه گروه‌های کالایی مانند فلزات اساسی و استخراج کانه‌های فلزی نیز از رشد قابل توجه بازماندند. بازیگران عمده این صنایع، در قیمت‌ها مثبت عرضه‌کننده هستند و به نظر می‌رسد بازی دو قطبی خودرویی - پالایشی باز هم به نفع خودرویی‌ها تمام شود.

نگاهی به آمار معاملات