چرا سعودی ها از توافق هسته ای عصبانی اند؟

انتخاب: وبسایت اندیشکده امریکن اینترپرایز نوشت: اگر روزی نفت عربستان سعودی به پایان برسد جهان جای متفاوتی خواهد شد.

برنارد لوییس استاد تاریخ اسلام دانشگاه پرینستون درمورد تاثیر نفت عربستان بر جهان اسلام می‌نویسد:

"اگر کو کلاکس کلان‌ها (یک گروه نژادپرست افراطی) درآمدهای هنگفتی داشتند و می‌توانستند در هر شهر و ایالتی مدارسی تاسیس کنند و عقاید افراطی خودشان علیه سیاه پوستان و اقلیت‌ها را تبلیغ کنند چه بر سر مسیحیت در آمریکا و اروپا می آمد؟ این دقیقا همان کاری است که عربستان سعودی با رواج وهابیت بر سر جهان اسلام می آورد. آن ها با استفاده از درآمدهای نفتی سرشار، این مکتب افراطی را در میان مسلمانان رواج می دهند. این در حالی ست که اگر پول های هنگفت نفتی در اختیار عربستان نبود، وهابیت به یک فرقه منزوی در جهان اسلام تبدیل می شد و در زباله‌دان تاریخ به فراموشی سپرده می‌شد."

مشاهده روند تبدیل شدن عربستان از یک ویرانه در بیابان به کشوری مدرن، کار آسانی است. اگر در سال 1994 به عربستان سفر می کردید، هنوز می توانستید دیوار قدیمی شهر ریاض را ببینید که از خشت و گل ساخته شده بود. هنوز هم در عربستان کسانی که سن و سال بیشتری دارند به خوبی آن دوران را به خاطر می آورند. اما دولت عربستان با تکیه بر درآمدهای نفتی دست به نوسازی گسترده‌ای در این کشور زد و طول چند سال توانست ظاهر این کشور را به ظاهر کشوری غربی در آورد.

آل سعود در چند سال اخیر قمار بزرگی را آغاز کرده است. آن ها با پایین نگه داشتن قیمت نفت قصد دارند اقتصاد ایران را زمین‌گیر کنند. عربستان از دولت باراک اوباما و به خصوص وزیر خارجه‌اش یعنی جان کری عصبانی هستند چرا که معتقدند آمریکا جمهوری اسلامی را از لبه پرتگاه نجات داد و اقتصاد این کشور را مجدد در مسیر رشد قرار داد. عربستانی‌ها ناراحت‌اند چرا که معتقدند در جنگ یمن و سوریه، آل سعود می توانست به راحتی ایران و متحدانش را شکست دهد اما پس از توافق اتمی، ایران مجددا به قدرتی بزرگ در منطقه تبدیل شد.

مجلس نمایندگان آمریکا در رابطه با قانونی که به خانواده‌های کشته شدگان در حمله‌های ۱۱ سپتامبر نیویورک اجازه می‌دهد از عربستان سعودی برای گرفتن غرامت شکایت کنند، وتوی «باراک اوباما» رییس‌جمهوری این کشور را رد کرد. این طرح ابتدا در ماه مه به تصویب سنای آمریکا رسید و آنگاه تنها دو روز قبل از پازدهمین سالگرد حملات یازدهم سپتامبر مجلس نمایندگان آمریکا این طرح را به اتفاق آرا تصویب کرد.

تحلیلگران معتقدند در آینده ای نزدیک، ارزش پول سعودی به شدت افت خواهد کرد. در میان بسیاری از مردم دنیا به خصوص قربانیان حادثه یازدهم سپتامبر این اعتقاد وجود دارد که عربستان تاوان اقدامات ضد انسانی و خصمانه خود را پرداخت می‌کند. خیلی ها آرزو می‌کنند که این دولت هرچه زودتر به سمت سقوط و ورشکستگی برود. اما به نظر نمی‌رسد که این امر به نفع آمریکا باشد چرا که سقوط ریاض تمام متحدان عربستان در حاشیه خلیج فارس را تحت تاثیر قرار می‌دهد. جوانان بیکار عربستانی که هم اکنون از پول نفت بهره‌مند هستند، در صورت قطع شدن این درآمد، می‌توانند به مشکل بزرگی در منطقه تبدیل شوند. از سوی دیگر عربستان سعودی می‌تواند به خوبی قیمت نفت را کنترل کند و در صورت لزوم قیمت نفت را کاهش دهد که این امر می‌تواند به نفع ایالات متحده باشد.