چرا ایران با غربی ها همکاری نمی کند؟!

خبرگزاری ایسنا: رويترز در گزارشي مدعي شد که ايران از همکاري با تحقيقات سازمان ملل درباره برنامه هسته‌اي‌اش خودداري مي‌کند تا از‌ آن به عنوان ابزار چانه‌زني براي لغو قابل توجه برخي تحريم‌ها يا ديگر مصالحه‌هاي احتمالي در مذاکرات گسترده‌تر با قدرت‌هاي جهاني استفاده کند.

خبرگزاري رويترز در ادامه نوشت به همين دليل است که بازرسان هسته‌اي سازمان ملل پس از مذاکرات هفته گذشته در تهران که در طول آن تلاش کردند به موانعي که از مدتها پيش بر سر تحقيقات پيرامون ابعاد احتمالي نظامي برنامه هسته‌اي ايران وجود داشته است پايان دهند، دست خالي برگشته‌اند.

اين خبرگزاري با گمانه‌زني‌هاي بي‌اساس درباره رويکرد ايران در قبال مذاکرات نوشت: اگر اين واقعا طرز تفکر تهران باشد تلاش‌هاي يک‌ساله آژانس بين‌المللي انرژي اتمي براي رفع بن‌بست تحقيقات تا زماني که ديپلماسي جداگانه‌ بين شش قدرت جهاني و تهران همچنان در بن‌بست خود قرار بگيرد، موفقيت‌آميز نخواهد بود.

يک ديپلمات غربي پس از جديدترين مذاکرات ايران و آژانس در ۱۶ و ۱۷ ژانويه و تلاش آژانس براي متقاعد کردن ايران به آغاز پاسخگويي به برخي سوالات درباره فعاليت‌هاي اتمي‌اش گفت: آنها حاضر نيستند همکاري قابل توجهي ارائه کنند. يک نماينده ديگر در وين، مقر آژانس بين‌المللي انرژي اتمي مذاکرات آژانس با ايران را يک «رقص به خوبي تمرين شده» توسط تهران خواند که به ادعاي وي «دو گام به عقب و يک گام به جلو» است.

ناتواني آژانس براي رسيدن به دستاوردي در دوره جديد مذاکرات مانع ديگري براي تلاش‌هاي ديپلماتيک به منظور حل اين بن‌بست و عقب راندن تهديد آغاز يک جنگ جديد در خاورميانه ايجاد کرد. ايران و آمريکا، انگليس، فرانسه، چين، روسيه و آلمان همگي مي‌گويند که مايلند پس از هفت ماه مذاکرات را از سر بگيرند.

اما اولويت‌هاي دو طرف با يکديگر تضاد دارد: شش قدرت جهاني از ايران مي‌خواهند که فعاليت‌هاي هسته‌اي‌اش را محدود کند، حال آنکه ايران خواستار لغو تحريم‌ها و به رسميت شناخته شدن حق ايران براي غني‌سازي اورانيوم است. دو طرف هنوز زمان و مکان براي مذاکرات را اعلام نکرده‌اند.

شش قدرت جهاني که اعضاي گروه ۱+۵ هستند و همه آنها غير از آلمان در شوراي امنيت سازمان ملل حق وتو دارند خواستار تضمين‌هاي مسالمت‌آميزي براي برنامه غني‌سازي ايران ونيز شفافيت تهران در قبال آژانس بين‌المللي انرژي اتمي هستند. ايران که مي‌گويد به دنبال انرژي هسته‌اي براي مقاصد صلح‌آميز است مشتاق است که غرب تحريم‌هايي که سال گذشته براي بلوکه کردن صادرات نفتي‌اش گسترش يافت را لغو کند.

داريل کيمبال، تحليلگر موسسه کنترل تسليحاتي در اين باره مدعي شد: ظاهرا تهران در تلاش است همکاري را از آژانس بين‌المللي انرژي اتمي دريغ کند تا اهرمش را در برابر ۱+۵ تقويت کند. رويترز در ادامه گزارش خود نوشت: آژانس بين‌المللي انرژي اتمي به مدت يکسال تلاش کرده ‌است تا از طريق مذاکرات به يک توافقنامه اساسي با ايران دست يابد که به بازرسانش اجازه دسترسي به سايت‌ها، مقامات و اسناد لازم را براي تحقيقات‌شان مي‌دهد.