اروپا در مسير دوستی با ايران

علي بيگدلي؛ كارشناس مسائل بين‌الملل در روزنامه آرمان نوشت: دومين دور «گفت‌وگوهاي سطح بالا» بين ايران و اتحاديه اروپا در ۱۹ آبان‌ماه در بروكسل برگزار مي‌شود. اين گفت‌وگوها به رياست مجید تخت‌روانچي و هلگا اشميد، معاون مسئول سياست خارجي اتحاديه اروپا برگزار خواهد شد.

گفت‌وگو درباره مسائل دوجانبه و گسترش همكاري‌ها در زمينه‌هاي سياسي، اقتصادي، مبارزه با تروريسم و حل بحران‌هاي منطقه از محورهاي اصلي اين گفت‌وگوها خواهد بود. اين موضوع را مي‌توان نگاه جديد اتحاديه اروپا به ايران دانست. در واقع با خارج شدن انگلستان از اتحاديه اروپا به نظر مي‌رسد اين اتحاديه از نگرش‌ها و ديدگاه‌هاي آمريكا به ايران دور شده است.

تنها نگراني اروپا در حال حاضر ممنوعيت برخي مبادلات ايران با استفاده از دلار است كه پيشنهاد ايران استفاده از يورو بوده است اما اروپايي‌ها نگران تنبيهات آمريكا هستند. با وجود اين موضوع به‌ويژه در مدت اخير، اتحاديه اروپا نشان داده است كه علاقه‌مند به سرمايه‌گذاري در ايران به‌ويژه در بخش نفت، گاز و پتروشيمي است.

سه موضوعي كه براي ما اهميت فوق‌العاده‌اي دارد همين است و به اين دليل بيژن زنگنه وزير نفت كشورمان اعلام كرد به ۸۰ تا ۱۵۰ ميليارد دلار سرمايه‌گذاري در بخش نفت و صنايع وابسته به آن نياز داريم. همچنين اتحاديه اروپا با توجه به اينكه داراي سطح بالايي از تكنولوژي در اين حوزه است مي‌تواند مشكل مستهلك شدن تاسيسات ايران در اين بخش را حل كند. به همين دليل ايران هم با اشتياق اين همكاري‌ها را خواهد پذيرفت و اتحاديه اروپا هم در تلاش است ترس از آمريكا را در اين مورد كنار بگذارد چرا كه كشوري با ظرفيت و منابع ايران مي‌تواند يك چشم‌انداز مثبت در اقتصاد اروپا ايجاد كند.

از طرفي معادن ما در كشور تقريبا بدون استفاده مانده است و ما تكنولوژي بهره‌گيري از اين منابع را نداريم. به بياني گفته مي‌شود ايران تنها از يك درصد از ظرفيت معادن خود استفاده مي‌كند. در اين بخش هم اروپا مي‌تواند راهگشاي بسيار خوبي باشد. تنها موانعي كه از طرف اروپايي‌ها مطرح مي‌شود غير استاندارد بودن و عدم تطابق سيستم بانكي ايران با سيستم روز جهاني و دو نرخي بودن دلار است. مواردي كه تلاش دولت بر اين است تا انتهاي سال ۹۵ آن را از پيش روي بردارد.

اين ترميم سيستم اقتصادي همزمان با روند گفت‌وگوها با طرف اروپايي مي‌تواند به سرانجام برسد. از طرف ديگر بحران‌هاي منطقه هم قطعا در گفت‌وگوهايي دو طرف وجود خواهد داشت، همان‌طوري كه در سفر اخير موگريني به تهران اين موضوعات بررسي شد. در اين مورد هم دو طرف مي‌توانند راه‌هاي دستيابي به يك مسير ديپلماتيك براي حل بحران‌هاي منطقه‌اي را بررسي كنند. البته بايد بحران سوريه را از ديگر مشكلات خاورميانه جدا كرد. چرا كه جنگ داخلي در سوريه به يك بحران بين‌المللي تبديل شده است.

يك كشمكش ميان روسيه و آمريكا دو قدرت برتر جهان. به نوعي روسيه از سوريه به عنوان يك گروگان استفاده مي‌كند تا فشار و تحريمي كه بر سر الحاق كريمه تحمل مي‌كند را كاهش دهد. بنابراين در اين مورد رويكرد ايران و اتحاديه اروپا به تنهايي نمي‌تواند كمك كند اما شايد با توجه به روابط خوبي كه ايران با روسيه و اتحاديه اروپا با آمريكا دارد ايران و اين اتحاديه بتوانند گره روسيه را كمي باز كنند تا تصميم‌گيرندگان به تفاهمي براي آينده سوريه برسند.