قدرتمندترین زن روسیه، امروز در تهران

او اولین زنی است که رئیس سنای روسیه شده، کمااینکه در دوران فرمانداری موفق سن‌پترزبورگ نیز تنها زنی بود که در سرتاسر روسیه چنین جایگاهی را در اختیار داشت.

مشرق: والنتینا مات‌وییِنکو که از پنج سال پیش قدرتمندترین زن روسیه است، امروز وارد تهران می‌شود تا طی دو روز در دیدار با مقامات کشورمان پیرامون مسائل مختلف دوجانبه و منطقه‌ای گفتگو کند.

مات‌وییِنکو رئیس شورای فدارسیون روسیه (سنا) سومین مقام بلندپایه آن کشور پس از رئیس‌جمهور و نخست‌وزیر محسوب می‌شود. وی ۱۲ سال پیش به عنوان فرماندار سن‌پترزبورگ به تهران آمده بود تا قرارداد خواهرخواندگی میان دو شهر را امضا کند.

سفر وی ادامه دیدار مقامات پارلمانی از دو کشور است. دو سال پیش سرگئی ناریشکین رئیس وقت دومای روسیه به تهران آمد و یک سال گذشته نیز علی لاریجانی در شهر سوچی با پوتین دیدار کرد.

مهدی سنایی سفیر ایران در مسکو در کانال تلگرامی خود اعلام کرده ماتویینکو طی دو روز با لاریجانی، روحانی و ظریف دیدار خواهد کرد و پیرامون همکاری‌های رو به گسترش در عرصه صلح‌آمیز هسته‌ای، اوضاع سوریه و مبارزه با تروریسم به گفتگو خواهد پرداخت.

رئیس شورای فدراسیون روسیه به عنوان مجلس سنا سومین مقام بلندپایه این کشور به شمار می‌رود که در کنار مجلس دوما، پارلمان را تشکیل می‌دهند. ماتویینکو از سال ۲۰۱۱ میلادی از سن‌پترزبورگ به عضویت سنا درآمده است.

والنتینا در 18 سالگی به لنینگراد (سن‌پترزبورگ کنونی) رفت و دبیر کمیته جوانان حزب کمونیست شد

والنتینا ایوانونا مات‌وییِنکو در سال 1949 میلادی در شپتیفکای اوکراین به دنیا آمد. وی فارغ‌التحصیل مؤسسه داروسازی شیمیایی لنینگراد (سن‌پترزبورگ کنونی) است اما پس از آن به مطالعات اجتماعی گرایش پیدا کرد و در سال 1985 میلادی از دانشگاه کمیته مرکزی حزب کمونیست وقت، مدرک علوم اجتماعی را دریافت کرد.

فعالیت‌های دولتی وی را می‌توان در چهار جایگاه حزب کمونیست، وزارت خارجه، فرمانداری و پارلمان بررسی کرد. اولین تجربیات اجرایی و سیاسی وی در دهه سوم از زندگی‌اش رقم خورد، وقتی که دبیر کمیته جوانان یکی از مناطق لینینگراد و سپس از سال 1984 میلادی دبیر دفتر حزب کمونیسم روسیه در یکی دیگر از مناطق آن شهر شده بود.

مات‌ویینکو مدرک مدیریت دیپلماتیک خود را از دانشکده وزارت امور خارجه گرفت و سفیر روسیه در مالت و یونان بوده است

والنتینا در آخرین سال جنگ سرد وقتی که رئیس کمیته عالی حزب کمونیست در امور زنان و خانواده بود، مدرک مدیریت دیپلماتیک را از دانشکده وزارت امور خارجه روسیه گرفت. وی که به دو زبان انگلیسی و آلمانی مسلط است، هنگام جایگزینی فدراسیون روسیه به جای شوروی سفیر آن کشور در جمهوری اروپایی مالت بود و ابقا شد.

رئیس کنونی شورای فدراسیون روسیه، سال 1995 میلادی به عنوان مدیر کل اداره امور پارلمانی و سازمان‌های اجتماعی-سیاسیِ وزارت امور خارجه با امور پارلمانی مرتبط شد اما دو سال بعد به عنوان سفیر روسیه به یونان رفت.

وی پس از بازگشت از سفارت به بالاترین سِمت خود تا آن زمان یعنی معاونت نخست‌‌وزیر وقت، پریماکف دست یافت و تا سال ۲۰۰۰ میلادی که پوتین نخست‌وزیر روسیه شد، این سِمت را حفظ کرد. بعید نیست حضور او در ارتقای ولادیمیر اثرگذار بوده باشد و در این صورت حمایت‌های ولادیمیر از متحد سیاسی‌اش عجیب نیست.

مات‌ویینکو در سال ۱۹۹۹ میلادی نشان درجه سه خدمت را دریافت کرد و از آغاز قرن ۲۱ همکاری‌هایش با پوتین را که زاده سن‌پترزبورگ است، شروع کرد. والنتینا در سال ۲۰۰۳ میلادی با پوستری که او را کنار پوتین نشان می‌داد، به فرمانداری همان شهر رسید.

پوتین که می‌دید پیروزی مات‌ویینکو از سوی کارشناسان به محبوبیت ولادیمیر در سن‌پترزبورگ تعبیر شده است، خانم فرماندار را در جذب سرمایه‌های داخلی و خارجی برای رشد زادگاه خود کمک کرد. دوران مسئولیت مات‌ویینکو در لنینگراد سابق که یکی از ادوار درخشان سازندگی و توسعه به شمار می‌آید موجب انتخاب او در سال ۲۰۰۸ میلادی از سوی پایگاه فوربز به عنوان سی‌و‌یکمین زن قدرتمند جهان شد.

در این میان قانون روسیه عوض شد و فرماندارها به جای انتخابات مردمی از سوی رئیس‌جمهور به پارلمان‌های محلی برای رأی اعتماد معرفی می‌شدند. پوتین او را مجدداً در سال ۲۰۰۶ میلادی برای این سِمت معرفی کرد و پارلمان سن‌پترزبورگ که به پایتخت شمالی روسیه مشهور است، والنتینا را ابقا کرد. یک سال بعد سرویس اطلاعات روسیه (FSB) اعلام کرد گروهی تندرو را که قصد داشتند خانم فرماندار را ترور کنند دستگیر کرده است.

بلافاصله پس از ورود او به سنا از سن‌پترزبورگ در سال ۲۰۱۱ میلادی، ریاست سنا که اختیار رد قوانین مصوب دوما و اعلام جرم علیه رئیس‌جمهور را دارد، با حمایت مدودف رئیس‌جمهور وقت بر عهده مات‌ویینکو قرار گرفت و تا کنون ۵ سال است در این سِمت ابقا شده است. او اولین زنی است که این جایگاه را به دست آورده، کمااینکه در دوران فرمانداری نیز تنها زنی بود که در سرتاسر روسیه چنین جایگاهی را در اختیار داشت.

اعتماد پوتین به مات‌ویینکو و تجربیات متعددش موجب شده وی به عضویت دائم شورای عالی امنیت ملی روسیه درآید و نشان درجه دو خدمت دولتی را دریافت کند. والنتینا در مقام رئیس سنا در صورت غیاب دو مقام اول کشور مسئولیت موقت اداره مملکت را به دست می‌گیرد.

همسر خانم مات‌ویینکو نیز ولادیمیر نام دارد و به همراه تنها فرزندشان سرگئی به فعالیت بانکی و تجاری مشغولند، مسأله‌ای که موجب ایراد اتهام نافرجام اختلاس به مات‌ویینکو در بانک سن‌پترزبوگ شد.