دست‌ انداز عربستان برای فریز نفتی

باز هم عربستان جنگ را بر صلح نفتی ترجیح داد و در اقدامی از قبل برنامه‌ریزی شده درست در آستانه اجلاس مهم ۳۰ نوامبر (۱۰ آذر) اوپک نشست مقدماتی روز هشتم آذر را لغو کرده و بر سر راه طرح فریز نفتی مانع گذاشت.

روزنامه آرمان- فریبا نهاوندی: باز هم عربستان جنگ را بر صلح نفتی ترجیح داد و در اقدامی از قبل برنامه‌ریزی شده درست در آستانه اجلاس مهم ۳۰ نوامبر (۱۰ آذر) اوپک نشست مقدماتی روز هشتم آذر را لغو کرده و بر سر راه طرح فریز نفتی مانع گذاشت.

این اقدام سعودی‌ها بازار نفت را تا حدی دچار نوسان کرد. از طرف دیگر، مشخص نیست این کشور در اجلاس روز چهارشنبه بالاخره چه سیاستی اتخاذ خواهد کرد و آیا توافق تاریخی اوپک برای تعیین سقف تولید و صادرات نفت به صورت کلی به فراموشی سپرده می‌شود یا کشور‌های نفت خیز با همراهی هم سد راه ارزان فروشی نفت می‌شوند.

طلای ارزان

با توجه به افت بی سابقه قیمت نفت از این سوخت اساسی که با عنوان «طلای سیاه» یاد می‌شود باید با عنوان «طلای ارزان» تعبیر کرد، چرا که به دنبال نوسانات بازار نفت در سال‌های اخیر قیمت هر بشکه نفت گاه تا یک سوم قیمت پنج سال گذشته رسیده است. به دنبال این اتفاق کشور‌های نفت‌خیز طرح تعیین سقف تولید نفت را مطرح کردند. برخی کارشناسان بر این باورند که یکی از دلایل عمده کاهش قیمت نفت تولید زیاد آن توسط اعضای اوپک است. طرح فریز نفتی در راستای رعایت سقف تولید نفت مطرح شد و با وجود موانعی که وجود داشت بالاخره اعضای اوپک آن را قبول کردند. نشست ۳۰ نوامبر نشست مهمی است که قرار است طرح فریز نفتی در آن نهایی شود، اما عربستان پیش از این نشست با لغو نشست مقدماتی به گونه‌ای به تصمیمات اوپکی‌ها دهان کجی کرده است.

لغو یک نشست

نشست روز دوشنبه (هشتم آذر) کارشناسان سازمان کشورهای صادر کننده نفت (اوپک) با کشورهای غیرعضو، در پی تصمیم عربستان سعودی و روسیه به شرکت نکردن در آن لغو شد. شبکه خبری بلومبرگ گزارش داد که قرار بود این نشست پیش از اجلاس ٣۰ نوامبر (دهم آذر) وزیران اوپک در وین برگزار شود. به گفته دو نماینده کشورهای عضو اوپک که به علت حساس بودن تصمیم گیری‌ها می‌خواستند ناشناس بمانند، این سازمان در عوض درخواست کرده است که یک نشست داخلی برای حل و فصل اختلافات میان اعضا برگزار شود. به گفته منابع آگاه، قرار است مقام‌های بلندپایه کشورهای عضو اوپک روز دوشنبه دوباره برای رفع بن بست‌ها، تشکیل جلسه دهند.

یکی از این نمایندگان گفت: ریاض خواستار توافق اعضای اوپک پیش از مذاکره با دیگر تولید کنندگان از جمله روسیه شده است. بر اساس توافق اولیه ٢٨ سپتامبر (هفتم مهر) اوپک در الجزیره، ایران، نیجریه و لیبی از طرح کاهش تولید معاف شدند. تهران تاکید کرده است که هیچ محدودیت تولیدی را تا پیش از رسیدن به سطح تولید قبل از تحریم‌ها که بالای چهار میلیون بشکه در روز بود، نخواهد پذیرفت. در حالی که تنها چند روز به نشست مهم وزیران اوپک باقی مانده است، خودداری یکی از تولید کنندگان عمده عضو اوپک از شرکت در نشست کارشناسان، ممکن است تمامی توافق الجزیره را دچار مشکل کند.

کارشناسان فنی کشورهای عضو اوپک در روزهای گذشته برای نهایی کردن جزئیات طرح کاهش تولید در وین ملاقات کردند، اما این مذاکرات پس از دو روز بدون حل و فصل اختلافات پایان یافت و موضوع به مذاکرات وزیران در ٣۰ نوامبر موکول شد. به گفته اعضای هیات‌های نمایندگی اوپک، (خالد الفالح و بیژن زنگنه) وزیران نفت و انرژی عربستان سعودی و ایران، تا ٢٩ نوامبر (نهم آذر) وارد وین نخواهند شد که زمان اندکی برای مذاکره پیش از برگزاری نشست اصلی باقی می‌گذارد. به گفته عبدالسلام الواظی، مقام پیشین اوپک و تحلیلگر مستقل در لندن، توافق الجزیره از ابتدا شفاف نبود و رویکرد آنها، واگذار کردن جزئیات به آینده بود.

او افزود: سران کشورهای عضو اوپک با گذشت دو ماه از توافق اولیه، هنوز سردرگم هستند و در حالی که بنیانگذاران این سازمان نمی‌توانند اختلافات خود راحل کنند، در پی توافق با کشورهای غیرعضو هستند که خواسته دشواری است. اعضای اوپک در سپتامبر با طرح کلی کاهش تولید اعضای این سازمان در دامنه ٣٢ میلیون و ۵۰۰ هزار بشکه تا ٣٣ میلیون بشکه در روز موافقت کردند که نخستین توافق آنان در باره محدودیت تولید از سال ٢۰۰٨ به این سو بود. بر اساس برآورد اوپک، مجموع تولید کشورهای عضو در ماه گذشته (اکتبر) ٣٣ میلیون و ۶۰۰ هزار بشکه در روز بوده است. آژانس بین‌المللی انرژی پیش بینی کرده است که بدون دستیابی اوپک به توافق، عرضه نفت برای چهارمین سال پیاپی از تقاضا فراتر خواهد رفت که به صورت بالقوه موجب افت قیمت‌های جهانی نفت خام خواهد شد.

عقب نشینی نفت

قیمت‌ نفت در پی تشدید تردیدها نسبت به احتمال توافق تولیدکنندگان بزرگ با طرح کاهش تولید در نشست برنامه ریزی شده در هفته جاری، روز دوشنبه کاهش یافت. بهای معاملات نفت برنت که قیمت پایه بازار جهانی است، روز دوشنبه ۲۴ سنت یا ۵/۰ درصد کاهش یافت و به ۴۷ دلار در هر بشکه رسید. بهای معاملات این بازار روز جمعه ۹۲/۱ دلار یا ۹/۳ درصد کاهش یافته و در ۰۸/۴۷ دلار بسته شده بود. نفت وست تگزاس اینترمدیت آمریکا ۲۶ سنت یا ۶/۰ درصد کاهش یافت و در ۸۰/۴۵ دلار ایستاد. بهای معاملات این بازار روز جمعه ۰۲/۲ دلار یا ۲/۴۲ درصد کاهش یافته و در ۹۳/۴۵ دلار در هر بشکه بسته شده بود. با این همه نفت خام آمریکا در هفته گذشته ۱۳ سنت افزایش یافت و در محدوده ۷۷/۴۵ تا ۲۰/۴۹دلار معامله شد در حالی که نفت برنت برای کل هفته ۲۰ سنت افزایش یافت و در محدوده ۸۵/۴۶ دلار تا ۹۶/۴۹دلار معامله شد. اختلاف نظر میان صادرکنندگان عضو اوپک و کشورهای غیرعضو مانند روسیه درباره سهمیه کاهش تولید هر کشور که تردیدها نسبت به دستیابی تولیدکنندگان به توافق نهایی برای کاهش یا فریز تولید را برانگیخته، عامل کاهش اخیر قیمت‌ها بوده است.