کف‌گیر هواپیمایی امارات به ته دیگ خورد

روزنامه دنیای خودرو: در سال‌های گذشته، شرکت هواپیمایی «امارات» همواره با تلاش بسیار برای ارائه خدمات درجه‌یک، توانسته است نام خود را به‌عنوان یکی از برترین و باکیفیت‌ترین خطوط هوایی دنیا مطرح کند. در کنار امارات نیز شرکت‌هایی چون «اتحاد» و «قطر ایرویز» با توسعه خدمات و ارائه قیمت‌هایی مناسب، همواره به رقابت با این شرکت پرداخته‌اند تا منطقه خاورمیانه امروز به یکی از قطب‌های اصلی رقابت هوایی در دنیا تبدیل شود.

اما این روزها، با رکودی که بر صنعت هوایی دنیا حاکم شده است، به نظر می‌رسد امارات یکی از شرکت‌هایی است که بیشترین آسیب را از این شرایط متحمل می‌شود. پس از اعلام نتایج عملکرد شرکت‌های هوایی در سال گذشته، آمار و ارقام نشان‌دهنده این است که شرکت هواپیمایی امارات با کاهش شدید سود در نیمه اول سال مالی جاری روبه‌رو شده است و تحلیل‌ها نشان از چشم‌اندازی تلخ برای این شرکت هواپیمایی باکیفیت و محبوب دارند. با وجود این، هنوز مشخص نیست این کاهش بی سابقه نشان از پایان داستان رشد شگفت‌آور حامل مستقر در دوبی دارد یا صرفا یک شکست موقت است! در ادامه با بررسی آمار و ارقام ارائه‌شده در این گزارش‌ها به بررسی هرچه‌ ریزبینانه‌تر وضعیت این شرکت می پردازیم.

کاهش ۷۵ درصدی سود

اعلام سود ۷۸۶ میلیون درهمی (۲۱۴ میلیون دلار) شرکت هواپیمایی امارات در گزارش ۶ ماهه نخست سال جاری (به سررسید ۳۰ سپتامبر) نشان از کاهش ۷۵ درصدی در مقایسه با آمار سال گذشته دارد. همچنین آمارها حکایت از کاهش درآمد این شرکت تا سقف ۱۴.۵ میلیارد دلار دارند. این شرکت هواپیمایی تا به حال توانسته جایگاه خود را به‌عنوان یکی از بخش‌های قابل‌توجه گروه امارات که شامل گروه خدمات فرودگاهی «دناتا» نیز می‌شود، حفظ کند.

سود این گروه در دوره شش‌ماهه اول سال جاری ۳۶۴ میلیون برآورد شده است که این رقم در مقایسه با آمار سال گذشته حکایت از کاهشی ۶۴ درصدی دارد، در حالی که درآمد این گروه تنها با یک‌درصد افزایش به ۱۲.۷ میلیارد دلار رسیده است. تیم مدیریت این گروه افزایش ارزش دلار و نبود بسترسازی برای مبارزه با رکود را از عمده دلایل این کاهش سود می‌دانند.

به‌وضوح مشخص است تحمل چنین شرایطی برای «امارات» بسیار مشکل است. در سال‌های گذشته و با وقوع جنگ‌هایی در یمن، عراق، سوریه و لیبی، دوبی همواره به عنوان پناهگاهی امن شناخته می‌شود که اطراف آن سرشار از ناامنی و همچنین قیمت پایین نفت آسیب‌های اقتصادی بسیاری را به کشورهای همسایه این شهر وارد کرده است.

از سوی دیگر، خطوط هواپیمایی «امارات» همواره در رقابت با ابرقدرت‌هایی مانند «قطر‌ایرویز» و «اتحاد» واقع در ابوظبی است که به‌طور مداوم در حال گسترش ناوگان، مسیرهای هوایی و توسعه ترمینال‌های فرودگاهی جدید و قابل‌توجه هستند. رشد اقتصادی ضعیف در برخی از دیگر نقاط دنیا نیز موجب برهم ریختن موازنه قیمت پرواز و تقاضا برای سفر شده است.

حال و روز خوش رقبا

شاید در نگاه اول، این که «امارات» در چنین موقعیتی قرار دارد، نشان‌دهنده این است که رقبای این شرکت نیز شرایط چندان متفاوتی ندارند، اما اعلام نتایج اخیر از گزارش‌های مالی شرکت‌های هواپیمایی «اتحاد» و «قطر‌ایرویز» حاکی از رشد سالم در درآمد و سود این دو شرکت بود. اتحاد با گزارش افزایش ۴۱ درصدی در سود سال ۲۰۱۵ و افزایش ۱۹ درصدی در درآمد خود از درآمدی ۹ میلیارد دلاری پرده برداشت.

این در حالی است که «قطر ایرویز» با جهشی ۳۳۴ درصدی در سود و افزایشی ۴ درصدی در درآمد خود، به ترتیب با ارقام ۴۵۰ میلیون دلار و ۳۵ میلیارد دلار روبه‌رو بوده است. آیا آمارهای ذکرشده نشان‌دهنده این موضوع هستند که امارات بی‌دلیل و به‌تنهایی با چنین مشکلاتی دست‌و‌پنجه نرم می‌کند؟

دلایل رکود صنعت هوایی

جان استریکلند، مشاور صنعت هوانوردی در این زمینه معتقد است کل صنعت هوایی به دلیل ظرفیت بیش از حد، فشار قیمت، نوسانات ارز، تهدیدات امنیتی و نبود اطمینان و ثبات سیاسی با مشکلات عدیده‌ای روبه‌روست و «امارات» هم از این چالش‌ها در امان نیست. از سوی دیگر، این شرکت از کاهش قیمت نفت که یکی از تامین‌کنندگان اصلی سرمایه در کشور امارات محسوب می‌شود، صدمه‌های بسیاری دیده است.

ادامه توسعه ناوگان

این عوامل به کاهشی شدید در موقعیت نقدی گروه امارات در سال جاری منجر شده است، به‌طوری که دارایی‌های این گروه از ۶.۴ میلیارد دلار ماه مارس به ۴.۱ میلیارد دلار در ماه سپتامبر رسیده است. این شرکت هواپیمایی مبالغ هنگفتی را برای خرید و گسترش ناوگان و همچنین ساخت پروژه‌های زیربنایی هزینه کرده است. این ایرلاین همچنین موفق به بازپرداخت ۱.۱ میلیارد دلار بدهی خود شده است.

طبق آخرین گزارش‌ها، هواپیمایی «امارات» در ۶ ماه اخیر شانزده هواپیمای پهن‌پیکر، متشکل از ۸ فروند «ایرباس ۳۸۰» و ۸ فروند «بوئینگ ۷۷۷» دریافت کرده است. همچنین دریافت ۲۰ هواپیمای جدید دیگر تا پایان ماه مارس سال ۲۰۱۷ میلادی در دستور کار این شرکت قرار دارد. این شرکت قصد دارد ۲۷ هواپیمای قدیمی‌تر ناوگان خود را در سال مالی جاری بازنشسته کند. ادامه چنین روندی در این شرایط گرچه تحسین‌برانگیز است، اما به‌نظر می‌رسد ادامه دار بودن آن بتواند تاثیری بسیار منفی در دفاتر مالی این شرکت داشته باشد.

چشم‌اندازی تاریک و بدون‌علاج!

تجهیز ناوگان به هواپیماهایی بزرگ‌تر بسیار سخت‌‌تر از گذشته شده است و «امارات» که از دارایی‌های دولت امارات نیز به شمار می‌رود، با علم به این موضوع قصد دارد همچنان تمام انتظارات از خود را در سطحی بالا نگاه دارد تا جایی که شیخ احمد‌بن سعید آل‌مکتوم، رئیس این شرکت هواپیمایی معتقد است:

«چشم‌انداز اقتصاد جهانی تاریک و دلگیر به‌نظر می‌رسد و در حال تبدیل به استانداردی معمول است که امکان ارائه راه‌حلی فوری نیز برای آن وجود ندارد. می‌دانیم باید بیشتر از گذشته برای کسب رضایت مشتریان‌مان تلاش کنیم تا احساس کنند بیش از هر دلاری که برای سفرهای خود هزینه می‌کنند، عایدشان می‌شود.»