حذف صفر از پول ملی، سیاسی است؟

صبح نو نوشت: «حذف یک صفر از پول ملی» مصوبه روز چهارشنبه ۱۷ آذرماه هیات دولت است که در رسانه‌ها منتشر شد. بر اساس این خبر دولت تصمیم گرفته است تا واحد پول ملی را از ریال به تومان برگرداند اما چرا این اتفاق مهم فقط ۵ماه مانده به انتخابات ریاست جمهوری و ۷ ماه از عمر دولت یازدهم به تصویب رسید؟

داستان دنباله‌دار حذف صفر از پول ملی

موضوع حذف صفر از واحد پولی کشور و ارزش‌گذاری پول ملی از مباحثی است که سال‌ها مورد بحث و بررسی قرار گرفته است. حذف سه صفر از واحد پولی کشور در سال ۸۶ پس از دستور رییس‌جمهور وقت، در دستور کار جدی و بررسی‌های کارشناسی بانک مرکزی قرار گرفت، اما حذف صفرها از واحد پولی کشور به ۱۷ سال قبل بر می‌گردد. در سال ۷۲ بانک مرکزی در مقطعی به بررسی حذف سه صفر از واحد پولی کشور پرداخت که البته به دلایل متعددی ناتمام باقی ماند.

هنگامی که آقای طهماسب مظاهری در سال‌های ۷۲ و ۷۳ در بانک مرکزی بود، این موضوع در دستور کار اداره بررسی‌های اقتصادی بانک مرکزی قرار گرفت اما برخی مسوولان بعدی با این اقدام موافق نبودند و بررسی‌ها در این‌باره متوقف شد.

در دولت قبل اصلاح پول ملی و حذف سه صفر بسیار جدی مطرح بود و حتی بانک مرکزی با راه‌اندازی سایت ویژه رفرم پول ملی از مردم خواست درباره نام واحد جدید پولی نظر دهند، اما با پایان عمر دولت این موضوع به فراموشی سپرده شد.

با روی کار آمدن دولت یازدهم، موضوع حذف صفر از پول ملی در راستای مهار تورم و بهبود اقتصاد به‌دست فراموشی سپرده شد و دولت بیشتر انرژی و توان خود را بر روی مذاکرات هسته‌ای متمرکز کرد تا بتواند دستاوردی بزرگ از خود بر جای بگذارد، دستاوردی ‌باعنوان لغو تحریم‌ها و توافق هسته‌ای.

اصلاح پول ملی امید جدید روحانی

اما با نقض برجام، دستاورد دولت یازدهم هم از بین رفت اما با تعجب یک هفته بعد از تصویب تحریم‌های داماتو، خبر تصویب حذف یک صفر از پول ملی در هیات دولت در رسانه‌ها منتشر شد و نقض برجام را به سمت فراموشی برد، اما با تصویب سریع تبدیل واحد پول ایران از ریال به تومان به نظر می‌رسد دولت به سرعت در تلاش است تا بتواند دستاوردی جدید از خود برجای بگذارد اما به چه قیمت؟

مصوبه دولت درباره تغییر واحد پول ملی باید در ابتدا به تصویب مجلس و تایید شورای نگهبان برسد و در صورت عبور از این دو مجرای قانونی، تغییر اسکناس‌ها هزینه گزافی را بر دولت و کشور تحمیل می‌کند.

اگر نگاهی به زمان ارائه بودجه ۹۵ به مجلس بیندازیم متوجه می‌شویم، دولت برنامه‌ای برای اصلاح پول ملی نداشته است و مصوبه روز چهارشنبه هیات دولت با عجله صورت گرفته است. در سال ۹۴ و در زمان مذاکرات برجام دولت مدعی شد لایحه بودجه ۹۵ را در دو حالت خوشبینانه و بدبینانه بسته است و در انتظار نتیجه مذاکرات است تا لایحه بودجه را به مجلس ارائه کند. اما آقای روحانی هفته گذشته و در ۱۴ آذرماه بود که با حضور در مجلس لایحه بودجه ۹۶ را تقدیم مجلس کرد و حتی در سخنان خود حرفی درباره تصمیم دولت مبنی بر تغییر واحد پول ملی مطرح نکرد؛ تمامی این موارد خود شاهدی بر این مدعاست که حذف یک صفر از پول ملی تصمیمی عجولانه و برای دستاوردسازی جدید در دولت یازدهم است.

موسوی لارگانی: تبدیل ریال به تومان اقدامی انتخاباتی است

آقای ناصر موسوی لارگانی، نایب‌رییس کمیسیون اقتصادی مجلس در گفت‌وگو با «صبح نو» درباره تصمیم دولت مبنی بر حذف یک صفر از پول ملی گفت: بعد از اعلام خبر مصوبه هیات دولت مبنی بر حذف یک صفر از پول ملی بسیار تعجب کردیم چون پیش از این وقتی بحثی درباره اصلاح پول ملی مطرح می‌شد نظر رییس کل بانک مرکزی و وزرای اقتصادی دولت هم حذف حداقل سه صفر از پول ملی بود.

وی افزود: متاسفانه در زمان نزدیکی انتخابات تمامی دولت‌های ما دست به اقداماتی می‌زنند که جنبه انتخاباتی دارد و هزینه بالایی به مردم و کشور وارد می‌کند و به نظر می‌رسد اقدام دولت یازدهم برای تبدیل واحد پول از ریال به تومان هم در همین راستاست.

نایب‌رییس کمیسیون اقتصادی تاکید کرد: حتماً از وزیر اقتصاد و رییس کل بانک مرکزی دعوت می‌کنیم تا به کمیسیون بیایند و دلیل این مصوبه دولت را توضیح دهند چراکه اگر قرار بر حذف صفر از پول ملی است بهتر است این اقدام در یک مرحله و با حذف سه صفر صورت گیرد تا بار مالی کمتری را بر کشور تحمیل کند.

نماینده فلاورجان در مجلس همچنین تصریح کرد: حذف صفر از پول ملی کار خوبی است اما باید به تأخیر بیافتد تا کارهای کارشناسی دقیق انجام شده و نظرات کارشناس‌های اقتصادی داخل و خارج از مجلس جمع‌آوری شود و همچنین تجربه کشورهایی چون آلمان در حذف صفر از پول ملی و اثرات آن مورد بررسی قرار گیرد و بعد لایحه‌ای درباره حذف سه صفر از پول ملی به مجلس ارائه شود.

آقای محمدرضا پورابراهیمی رییس کمیسیون اقتصادی مجلس در گفت‌وگو با روزنامه صبح نو درباره مصوبه دولت برای تبدیل واحد پولی کشور از ریال به تومان گفت: این تصمیم دولت مربوط به بندی از لایحه اصلاح قانون بانک مرکزی است که قرار است به مجلس ارائه شود البته کاهش تعداد صفر در واحد پول کشور موجب بهبود شرایط نقل و انتقال و مبادلات در عرصه‌های اقتصادی است و ما فکر می‌کنیم اینگونه تصمیمات آثار مثبتی بر اقتصاد کشور داشته باشد.

وی همچنین تاکید کرد: البته با توجه به جابه‌جایی اسکناس و هزینه‌های آن و همچنین جابه‌جایی سیستم‌های حسابداری و موضوع خزانه‌داری، شاید اجرای این فرایند یک سال طول بکشد و به جای یک صفر اگر سه تا چهار صفر از واحد پول کشور حذف شود، ارزش پول در شرایط بهتری قرار گیرد.

رییس کمیسیون اقتصادی خاطرنشان کرد: با توجه به کاهش ارزش پول ملی در سال‌های اخیر کاهش صفر از پول ملی اقدامی مناسب است، این اقدام مساله‌ای است که ما در کشورهای همسایه همچون ترکیه و حتی در کشورهای اروپایی بعد از جنگ جهانی دوم شاهد آن بوده‌ایم و مناسب است حتی تا چند صفر از پول ملی در ارتباط با این موضوع حذف شود.

نماینده مردم کرمان و راور تصریح کرد: تبدیل واحد پولی کشور از ریال به تومان هزینه‌های زیادی را به‌دنبال دارد و کمک چندانی به مشکل تورم و کاهش آن نمی‌کند و فقط در معاملات خرد ممکن است تأثیرگذار باشد و تنها به‌منظور تسهیل در محاسبات مالی انجام می‌شود.