جمع‌ آوری دلالان ارز کلید خورد

چند سال پیش تلاطمات و تکانه های شدیدی در بازار ارزی ایران به وقوع پیوست و فعالیت واسطه گری و دلالی در ارزهای معتبر مانند دلار، یورو و پوند به حداکثر رسیده بود. دلالان از صبح تا شب مرتبا در بازار مشغول به فعالیت بودند و با تغییرات مداوم قیمت ها، سودهایی نصیب سوداگران می شد.

برخی با حضور در مراکز خرید و فروش ارز تهران، نسبت به معامله ارز اقدام کرده و سودهای بی حساب و کتابی نصیب دلالان می شد. برخی که نفوذ بیشتری در بازار ارز ایران داشتند در قیمت گذاری و تعیین نرخ ارز نیز دخالت کرده و با تاثیرگذاری مستقیم در بازار ارزی ایران، آسیب های زیادی را به بدنه اقتصاد کشور وارد کردند.

حالا دو سه سالی می شود که بازار ارز ایران آرام شده و خبری از دلالی و سوداگری در این بازار نیست؛ هرچند با وجود مطرح بودن برنامه دولت برای تک نرخی کردن ارز، اما همچنان نرخ های متفاوتی هر روز در این بازار تعیین و اعمال می شود. طی روزهای گذشته نیز سخنگوی دولت از به تعویق افتادن برنامه دولت برای تک نرخی کردن ارز تا سال آینده خبر داد.

چه زمانی ارز تک نرخی می‌شود؟

آخرین بررسی اختلاف نرخ دلار دولتی و آزاد که امروز شنبه اعلام شده نشان می دهد که بین قیمت ۳۲۲۰ تومانی دلار دولتی تعیین شده از سوی بانک مرکزی و دلار ۳۹۰۴ تومانی بازار آزاد ۶۸۴ تومان اختلاف وجود دارد و این یعنی همچنان زمینه شکل گیری دلالی و واسطه گری ارزی در اقتصاد ایران وجود دارد.

طی هفته اخیر که بازار ارز دچار رشد قیمت شده و افزایش نرخ ارزهای معتبر اتفاق افتاد، واکنش هایی از سوی مقامات بانک مرکزی و دولت نسبت به جهش قیمت ارز را شاهد بودیم که خلاصه آن این است که رشد قیمت‌ها مقطعی بوده، دولت در آن دخالتی ندارد و بزودی قیمت ها واقعی (کاهشی) می شود و افزایش قیمت های اخیر به تک نرخی شدن ارز مرتبط نیست.

با این وجود، کارشناسان می گویند دولت مانند آنچه که در سال های گذشته دخالت در بازار ارز و تاثیرگذاری در قیمت ها یاد می شد را تکرار کرده و به نوعی به دنبال تامین منابع مالی جدید حاصل از افزایش نرخ ارز به منظور تامین کسری بودجه خود است؛ موضوعی که به شدت از سوی مقامات دولتی رد شده است.

دلالان دست به کار شدند

بررسی های خبرنگار ما برای پیگیری دلایل افزایش نرخ ارز در هفته های اخیر و تقویت زمزمه رسیدن دلار به قله ۴ هزار تومان نشان می دهد که برخی فعالیت های زیرپوستی از سوی واسطه گران به منظور بازگرداندن شرایط دلالی به این بازار آغاز شده است. با این حال، نباید این موضوع را هم از یاد بُرد که دولت در سال های اخیر تلاش های تقریبا موثری را به منظور بازگشت آرامش به بازار ارزی ایران انجام داده است.

بررسی های میدانی خبرنگار ایبِنا از بازار ارز حاکی است که با وجود بروز رشدهای قیمتی در ارزهای معتبر، اخیرا برخی افراد به منظور حفظ شرایط نوسانی بازار ارز و کسب سود از افت و خیز قیمت ها، به معاملات صوری و فردایی روی آورده اند؛ رویه ای که در سال های گذشته و در بحران ارزی ایران وجود داشت و باعث تشدید شرایط ناآرام در قیمت های ارز شده بود.

جمع‌آوری معامله‌گران فردایی ارز

شواهد حاکی است فاز جدید برخورد و جمع آوری دلالان معاملات فردایی در بازار ارز تهران آغاز شده و در جریان تلاش برخی سوداگران ارزی به منظور بازگشت معاملات صوری و فردایی، پلیس چهارشنبه هفته گذشته با حضور در بازار نسبت به جمع آوری دلالان و واسطه ها اقدام کرد.

شگرد معاملات فردایی این است که قیمت ارزهای معتبر از جمله دلار در پایان معاملات امروز برای فردا از سوی برخی دلالان تعیین شده و در واقع آنها از ایجاد معاملات صوری و نرخ های غیرواقعی سود می برند.

پیش از این و در سال ۹۳ معاون ارزی بانک مرکزی در جریان بروز معاملات فردایی ارز، از اقدامات این بانک برای جلوگیری از معاملات فردایی سخن گفته و قرار بود با تدوین مقررات ناظر بر عملیات ارزی، اقداماتی برای ساماندهی بازار ارز انجام و از معاملات فردایی و غیرقانونی جلوگیری شود.