مصوبه محتاطانه دولت برای مسکن اجتماعی

خبرگزاری فارس: کمیسیون زیربنایی دولت هفته گذشته طرح مسکن اجتماعی را در فاز اول اینگونه تصویب کرد که بر اساس آن از ودیعه و اجاره مسکن، تکمیل و ساخت ۵۷۰هزار واحد تا سال ۱۴۰۰ حمایت می‌کند.

بر اساس این مصوبه، کمیسیون زیربنایی دولت در جلسه عصر یکشنبه خود طرح مسکن اجتماعی را تصویب کرد که در فاز اول آن سالانه ۱۰۰ هزار واحد مسکونی تا سال ۱۴۰۰ مورد حمایت دولت قرار می‌گیرد.

مطابق یکی از بندهای این طرح برای امسال نیز ۷۰ هزار واحد مسکونی پیش‌بینی شده است. در مجموع با احتساب سال ۹۵ و سال‌های ۹۶، ۹۷، ۹۸، ۹۹ و ۱۴۰۰ بالغ بر ۵۷۰ هزار واحد در طرح مسکن اجتماعی مورد حمایت دولتی قرار می‌گیرد.

حامد مظاهریان معاون مسکن و ساختمان وزیر راه و شهرسازی در این خصوص گفت:کمیسیون زیربنایی دولت آخرین مرجعی بود که طرح مذکور را تصویب کرد و پس از آن این طرح برای تصویب نهایی که احتمالا هفته آینده خواهد بود به هیئت دولت ارائه می‌شود.

مظاهریان با اشاره به اینکه جامعه هدف طرح مسکن اجتماعی دهک‌های یک تا چهار جامعه بوده و مجری آن بنیاد مسکن انقلاب اسلامی است افزود: این کمیسیون از وزرای راه و شهرسازی، صنعت، نیرو، کشاورزی، معاون میراث فرهنگی و... تشکیل شده و می‌توان گفت که مرحله سخت طرح مسکن اجتماعی سپری شده است.

این برنامه ساخت سالانه ۱۰۰ هزار مسکن در حالی از سوی کمیسیون زیربنایی دولت تصویب شده است که نشان می دهد که این عدد ، ۵۰ درصد کمتر از نیازی است که در طرح جامع مسکن برای دهک‌های کم‌درآمد جامعه پیش‌بینی شده است.

بر اساس جزئیات تصویب شده دولت علاوه بر پرداخت یارانه، زمین ساخت واحدهای مسکن اجتماعی را نیز از طریق وزارت راه و شهرسازی تأمین می‌کند و مجری آن بنیاد مسکن است.

طرح جامع مسکن که کارشناسان ۸ سال روی تهیه این طرح متمرکز بودند و در اردیبهشت ماه سال ۹۴ رسما رونمایی شد به نیاز تامین مسکن در بازه زمانی ۱۳ ساله و تا افق ۱۴۰۵-طراحی و تدوین شد.

بر اساس طرح جامع مسکن قرار بر این است که سالانه حدود یک میلیون واحد مسکونی برای پاسخگویی به نیازهای انباشته شده و جدید مسکن احداث شود که از این میزان حدود ۲۰۰ هزار تا ۲۵۰ هزار واحد مسکونی به‌عنوان سهم چهار دهک اول درآمدی و یا اقشار آسیب پذیر جامعه درنظر گرفته شده است.

بخش اول طرح جامع به هدف گذاری و چهره نمایی وضعیت موجود بخش مسکن پرداخته و در افق ۱۲ساله، کاهش شاخص دسترسی به مسکن به‌عنوان یک هدف اساسی مورد توجه قرار گرفته است. این شاخص، مدت زمان انتظار یک خانوار متوسط در کشور را برای صاحبخانه شدن نشان می‌دهد.

در حال حاضر این شاخص در کشور ما ۱۲ سال است. هدف گذاری طرح مذکور، رساندن شاخص دسترسی به ۸ سال است. متوسط این شاخص در کشورهای پیشرفته ۵ سال و در برخی موارد نیز به ۳ سال می‌رسد. لیکن برای یک هدف‌گذاری واقع بینانه و پرهیز از شعارزدگی، در بازنگری طرح جامع، شاخص دسترسی به مسکن در افق ۱۲ساله، ۸ سال تعیین شد.

یکی از حوزه‌هایی که در طرح جامع مسکن به‌عنوان مسکن اجتماعی در کشور معروف شده، مسکنی است که بالقوه انسان نمی‌تواند برای آن پس‌اندازی کند و در برآوردها، این گروه اجتماعی حدود ۱۶ درصد برآورد شده‌اند.پس دولت باید به این ۱۶ درصد از طریق واگذاری زمین و منابع کمک کند تا بتوانند مسکن خود را تأمین کنند.

اما نکته حائز اهمیت این است که در مصوبه جدید دولت برای ساخت مسکن اجتماعی حداقل ۵۰ درصد کمتر از پیش بینی اعلام شده در طرح جامع مسکن است، چرا که در طرح جامع مسکن پیش بینی شده است که ۲۵۰ هزار مسکن سالانه برای اقشار کم درآمد احداث شود.

فردین یزدانی کارشناس مسکن و مدیر مطالعات علمی طرح جامع مسکن در پاسخ به سئوال خبرنگار اقتصادی خبرگزاری فارس که مصوبه ساخت ۱۰۰ هزار مسکن برای اقشار کم درآمد در قالب مسکن اجتماعی ۵۰ درصد کمتر از پیش بینی طرح جامع است، تاکید کرد: به هر حال همین مصوبه دولت را باید به فال نیک گرفت چرا که مسکن اجتماعی به فراموشی سپرده شده بود.

وی افزود:در طرح جامع مسکن پیش بینی شده است که برای اقشار کم درآمد سالانه ۲۰۰ تا ۲۵۰ هزار مسکن احداث شود اما به هر حال وحی منزل که نیست و می تواند این عدد تغییر کند.

وی تاکید کرد: تصور می‌شود که دولت در این مصوبه دولت با پیش‌بینی ساخت سالانه ۱۰۰ هزار مسکن اجتماعی محتاطانه عمل کرده است چرا که اگر دولت دیرتر اقدام می کرد مسکن اجتماعی به فراموشی سپرده شده بود.

مدیر مطالعات علمی طرح جامه مسکن تصریح کرد:تعداد ساخت مسکن مهم نیست بلکه مکانیزم مهم است و ساخت سالانه ۱۰۰ هزار مسکن اجتماعی هم جای خوشحالی دارد.

پیش‌مصوبه طرح تامین مسکن فقرا و خانوارهای کم‌درآمد با عنوان «مسکن اجتماعی»، برای تایید نهایی در اختیار هیات دولت قرار گرفت. گزارش ها از جزئیات آنچه در کمیسیون زیربنایی دولت به تایید رسیده، حاکی است: ظرفیت اولیه‌ای که در طرح جامع مسکن -تهیه شده در اوایل سال ۹۳- برای «مسکن اجتماعی» به شکل تامین نیاز سکونتی حداقل ۲۰۰ هزار خانوار کم‌درآمد در نظر گرفته شده بود، در حال حاضر برای دست کم ۵ سال آینده، تغییر اساسی پیدا کرده و به نصف، کاهش یافته است.

در صورت تصویب دولت، متولی بخش مسکن به همراه چهار دستگاه مسوول مسکن و معیشت خانوارهای فقیر و کم‌درآمد، ماموریت پیدا می‌کنند از سال آینده و در خلال اجرای برنامه ششم توسعه، «سالانه نیاز سکونتی ۱۰۰ هزار خانوار از گروه درآمدی ۳ تا ۴ دهک اول» را تامین کنند. این تکلیف، امسال را نیز شامل می‌شود با این تفاوت که برای سال جاری، مقیاس طرح، معادل ۷۰ هزار خانوار تعریف شده است.

قرار است طرح «مسکن اجتماعی» از سوی بنیاد مسکن به‌عنوان مجری اصلی طرح، به دو شکل «خرید و ساخت مسکن ملکی» و «ساخت مسکن استیجار و پرداخت یارانه اجاره‌بها» به اجرا دربیاید.