پیامدهای اقتصادی یکی از ۴۰ گناه کبیره

خبرگزاری ایسنا: یک کارشناس دین، سلب اعتماد، رواج فساد اقتصادی و نزول عذاب را سه پیامد اصلی کم‌فروشی در جامعه برشمرد و گفت: هر گاه صحبت از کم‌فروشی می‌شود بسیاری تصور می‌کنند که این مسأله فقط در مسائل مادی و اقتصادی رخ می‌دهد. متاسفانه باید گفت کم‌فروشی در تمامی سطوح جامعه ما از اقتصادی گرفته تا خدماتی و کاری رواج یافته است و جامعه‌ای هم که در آن کم‌فروشی شایع باشد از عذاب الهی دور نخواهد شد.

حجت‌الاسلام روح‌الله صداقت در گفت‌وگو با «شفقنا»، کم‌فروشی را به عنوان یکی از گناهان نابخشودنی و از مصادیق بی‌عدالتی و ظلم توصیف کرد و افزود: کم‌فروشی صراحتاً در قرآن به عنوان عمل ناپسند اخلاقی نام برده شده که موجب ویران شدن شهر و نابود شدن قوم آن می‌شود. در واقع دین اسلام روی مسائل اقتصادی بخصوص نسبت به مفاصد خُرد و کلان در جامعه هشدارهای جدی می‌دهد و می‌فرماید وای به حال کم‌فروشان، آنان که وقتی چیزی را با پیمانه یا وزن از مردم تحویل می‌گیرند کاملاً حق خود را استیفاء می‌کنند ولی وقتی چیزی را تحویل مردم می‌دهند در پیمانه و وزن کمتر می‌دهند.

کم‌فروشی از آفت‌های روزی حلال

وی در ادامه گران‌فروشی و کم‌فروشی را یکی از آفت‌های روزی حلال دانست و گفت: گران‌فروشی یکی از آفت‌های کسب روزی حلال است که بسیاری از اهل بازار ممکن است دانسته یا ندانسته به آن مبتلا شوند. درآمد حاصل از گران‌فروشی حرام است و باید به صاحبان حق برگردانده شود و فروشنده ای که گران‌فروشی کرده، شرعا مالک آن اموال نیست.

این کارشناس دینی تاکید کرد: پیامبر اکرم (ص) در مورد گران‌فروشی، می‌فرماید «هر مردی که قوت مردم را بخرد و تا چهل روز آن را نگاه دارد به انتظار اینکه مسلمانان در گرانی واقع شوند گناهی کرده که اگر تمام آن قوت را بفروشد و پولش را صدقه بدهد، کفاره آن گناهی که کرده نمی‌شود».

کم‌فروشی در سطوح مختلف جامعه رواج یافته است

صداقت با تاکید بر اینکه مصادیق کم‌فروشی و گران‌فروشی به وضوح در سطوح مختلف جامعه دیده می‌شود، خاطرنشان کرد: کم‌فروشی تنها در حوزه مسایل اقتصادی و مالی خلاصه نمی‌شود. متاسفانه امروز به وضوع و به علنا مصادیق کم‌فروشی در همه سطوح کاری دیده می‌شود. به نوعی کارگرى که از کار خود کم مى‌گذارد، آموزگار و استادى که درست درس نمى‌دهد، کارمندى که به موقع سر کار خود حاضر نمى‌شود و وجدان کاری ندارد، مدیری که با وظایف مدیریتی خود آشنا نیست و مثال‌های فراوان دیگر که همه مشمول کم‌فروشی هستند.

شیوع کم‌فروشی کاری و اداری در جامعه

به گفته این پژوهشگر دین، هر فردی که با اداره، مجموعه دولتی یا خصوصی، حتی با شخص دیگری که قرارداد می‌بندد نسبت به برخی وظایف متعهد شده است. به تعبیر دیگر آن فرد بخشی از ساعات روزانه‌اش را در قبال دریافت مبالغی به آن اداره یا شخص فروخته است. پس در نتیجه کم‌کاری در این مدت مصداق کم‌فروشی خواهد بود. متاسفانه این نمونه از کم‌فروشی در بین مردم جامعه ما بیش از هر گناه دیگری رواج دارد و هر کسی به نوعی کم‌فروشی خود را توجیه می‌کند.

آثار کم‌فروشی در جامعه

وی در خصوص آثار و پیامدهای کم‌فروشی در جامعه، اظهار کرد: در صورتی که کم‌فروشی در جامعه رواج یابد، اعتماد مردم به یکدیگر سلب شده و در نظام خرید، فروش و قراردادها خسارات جبران ناپذیرى ایجاد خواهد شد، چراکه حق، عدالت، نظم و حساب در همه چیز و همه جا یک اصل اساسى و حیاتى بر نظام هستى حاکم است. بنابراین هر گونه انحراف و تجاوز از این اصل آثار خطرناکی را به دنبال دارد، بخصوص کم‌فروشى سرمایه اعتماد و اطمینان را که رکن مهم مبادلات در جامعه است را از بین مى‌برد.

رواج فساد اقتصادی در نتیجه کم‌فروشی

وی همچنین از هم پاشیدن نظام اقتصادی را از دیگر پیامدهای کم‌فروشی در جامعه برشمرد و اظهار کرد: قرآن کریم در داستان شعیب(ع) آن‌جا که قوم خود را مخاطب ساخته، می‌گوید: «أَوْفُوا الْکَیْلَ وَ لا تَکُونُوا مِنَ الْمُخْسِرِینَ وَ زِنُوا بِالْقِسْطاسِ الْمُسْتَقِیمِ وَ لا تَبْخَسُوا النَّاسَ أَشْیاءَهُمْ وَ لا تَعْثَوْا فِی الْأَرْضِ مُفْسِدِینَ»؛ حق پیمانه را ادا کنید و دیگران را به خسارت نیندازید، با ترازوى صحیح وزن کنید، حق مردم را کم نگذارید و در زمین فساد نکنید. به این ترتیب کم‏‌فروشى به هنگام پیمانه و وزن موجب فساد اقتصادی و اجتماعی خواهد شد.

این کارشناس دین در پایان، نزول عذاب الهی را از دیگر پیامدهای کم‌فروشی دانست و گفت: پیامبر اکرم(ص) می‌فرماید «هیچ قومى عهدشکنى نکردند، مگر این‌که خداوند دشمنانشان را بر آنها مسلط ساخت. هیچ جمعیتى به غیر حکم الهى حکم نکردند، مگر این‌که فقر در میان آنها زیاد شد. در میان هیچ ملتى فحشاء ظاهر نشد، مگر این‌که مرگ و میر در میان آنها فراوان گشت هیچ گروهى کم‌‏فروشى نکردند، مگر این‌که زراعت آنها از بین رفت و قحطى آنها را فرو گرفت و هیچ قومى زکات را منع نکردند، مگر این‌که باران از آنها قطع شد». بنابراین افزایش میزان فساد، بی‌اعتمادی، فقر، حوادث و بلایا در یک جامعه می‌تواند از نشانه‌های کم‌فروشی و گران‌فروشی در آن جامعه باشد.