وجود ۲۴ تالاب بین‌المللی در کشور

خبرگزاری ایسنا: معاون محیط زیست طبیعی سازمان حفاظت محیط زیست اظهار کرد: از بودجه سال ۹۵، هنوز هیچ مبلغی دریافت نکرده‌ایم.

فرهاد دبیری در نشست خبری به مناسبت روز جهانی تالاب‌ها با اشاره به اینکه کنوانسیون رامسر یکی از قدیمی‌ترین معاهدات زیست‌محیطی بین‌المللی است، گفت: کنوانسیون رامسر پس از کنفرانس استکهلم منعقد شد و به عنوان یکی از مهم‌ترین کنوانسیون‌های زیست‌محیطی جهان مطرح است که هدف از آن حفاظت از تالاب‌های بین‌المللی است.

وی با بیان اینکه شعار امسال روز جهانی «تالاب‌ها برای کاهش خطر بلایای طبیعی» است، اظهار کرد: مراسم روز جهانی تالاب‌ها هر ساله در تاریخ دوم فوریه برگزار می‌شود. کنوانسیون رامسر یا کنوانسیون تالاب‌ها حمایت از جوامع پیرامون تالاب‌ها و معیشت و اقتصاد ساکنان تالاب‌ها را مورد توجه قرار می‌دهد.

وی با اشاره به اینکه در ارزش‌گذار IUCN در مورد انواع تالاب‌ها بیشترین ارزشگذاری اقتصادی روی تالاب‌ها در قیاس با جنگل‌ها، اراضی کشاورزی و... گذاشته شده است، افزود: از مجموع ۲۸۰۰ تالاب کشور، ۹۴ تالاب شناخته شده وجود دارد که از این تعداد ۲۴ تالاب در کنوانسیون رامسر به عنوان تالاب بین‌المللی به ثبت رسیده است. طبق مفاد کنوانسیون، هر کشوری که عضو کنوانسیون است یک تالاب را در لیست تالاب‌های بین‌المللی قرار می‌دهد.

دبیری با اشاره به اینکه از میان ۲۴ تالاب بین‌المللی برخی دارای مجموعه‌ای از تالاب‌ها هستند ولی تحت عنوان یک تالاب شناخته می‌شوند، گفت: بنابراین با احتساب مجموعه تالاب‌ها، ۳۵ تالاب بین‌المللی در کشور داریم. تالاب‌هایی که به لحاظ حفاظت و شرایط زیست‌محیطی در وضعیت مطلوبی به سر نمی‌برند یا در معرض خشک شدن قرار دارند، در لیست مونترو قرار می‌گیرند که از ۲۴ تالاب بین‌المللی ایران، ۶ تالاب در این فهرست قرار دارد.

وی اظهار کرد: تالاب انزلی، تالاب هامون (دهانه جنوبی پوزک)، تالاب هامون (صابوری و هیرمند)، تالاب نیریز و کمجان و تالاب شورگل، یادگارلو و دورگه سنگی، ۶ تالابی هستند که در لیست مونترو قرار دارند.

معاون محیط زیست طبیعی سازمان حفاظت محیط زیست تاکید کرد: از آنجا که کنوانسیون رامسر به عنوان یکی از شهرهای کشور ما به ثبت رسیده، ما یک موقعیت خاص در این کنوانسیون داریم. این موضوعی است که مرتبا مورد تاکید مقامات سایر کشورها قرار می‌گیرد. این توقع وجود دارد که کشور ما در زمینه حفاظت تالاب‌ها عملکرد بهتری داشته و فعالانه‌تر ورود کند. در حقیقت عنوان کنوانسیون رامسر یک نوع برند برای کشور ما محسوب می‌شود.

دبیری با بیان اینکه کشورها به مناسبت روز جهانی تالاب‌ها مراسمی را برگزار می‌کنند، گفت: مراسم روز جهانی امسال در کشور ما در دو جا برگزار خواهد شد. در روز پنجشنبه ۱۴ بهمن‌ماه، در سطح گسترده‌تر مراسمی را در شهر اهواز با حضور سفرای کشورها خواهیم داشت. همچنین در روز ۱۶ بهمن نیز مراسمی در شهر رامسر به همین مناسبت برگزار خواهد شد. سعی داریم هر ساله در یکی از استان‌هایی که دارای تالاب مهم هستند، مراسم روز جهانی تالاب‌ها را برگزار کنیم.

وی با بیان اینکه در کنوانسیون رامسر ۴۲ تیپ تالاب تعریف شده است، گفت: از این ۴۲ تیپ ، ۴۱ نوع آن در ایران وجود دارد.

معاون محیط زیست طبیعی سازمان حفاظت محیط زیست در مورد نبود ایستگاه‌های محیط‌بانی در برخی تالاب‌ها اظهار کرد: با وجود تنها سه هزار نیروی محیط‌بان و اعتبارات ناچیز سازمان حفاظت محیط زیست مدیریت کردن همه امور کار بسیار دشواری است.

دبیری در مورد وضعیت تالاب هامون و باز شدن دایک‌های مرزی گفت: مذاکرات مفصلی با معاونت امنیتی کشور در این موضوع داشتیم که علی‌رغم وجود مشکلات در بحث مرزبانی و کنترل قاچاقچیان و اهمیت دایک‌های مرزی، نهایتا قرار شد در ۵۰ نقطه دایک‌ها باز شوند که اخیرا این اتفاق افتاد و حتی در این شرایط مرزبانی‌ها به ورود آب در هامون نیز کمک می‌کنند. ۵۰ نقطه اصلی که مجاری اصلی ورود آب به تالاب هامون هستند، باز شده است. این موضوع در اثر فشار حفاظت محیط زیست و درخواست‌های مکرر ما تفاهم شد که از ۵۰ نقطه آب وارد تالاب هامون شود.

وی در مورد حفر چاه‌های مجاز یا غیرمجاز در کنار تالاب‌ها اظهار کرد: براساس تصمیمات شورای عالی آب، اولویت اول در منابع آبی کشور تامین آب شرب، اولویت دوم کشاورزی و اولویت سوم صنعت بود. با توجه به این اولویت‌گذاری بود که مصرف آب کشاورزی بین ۸۲ تا ۹۲ درصد اعلام و دستور داده شد که برای مصارف کشاورزی نیز چاه‌های غیرمجاز، مجاز تلقی شوند.

معاون محیط زیست طبیعی سازمان حفاظت محیط زیست با اشاره به اینکه نزدیک به ۴۰ هزار حلقه چاه غیرمجاز در اطراف دریاچه ارومیه وجود دارد، افزود: اخیرا شورای عالی آب تغییر سیاست داده و اولویت‌گذاری‌ها را جابه‌جا کرد. بدین ترتیب اولویت اول آب شرب، اولویت دوم محیط زیست و سهم طبیعت و اولویت سوم کشاورزی و اولویت چهارم صنعت گذاشته شد. در حال حاضر با توجه به اولویت‌بندی، طرف مذاکره ما وزارت نیرو است، چون این وزارتخانه اجرای قانون توزیع عادلانه آب را به عهده دارد. در حقیقت بعد از این اولویت‌بندی‌ها، مذاکرات ما با وزارت نیرو آغاز و سهم طبیعت یا سهم محیط زیست تعیین شد . براین اساس وزارت نیرو براساس مقدار و سهم مشخص شده برای هر تالاب، باید برنامه‌ریزی‌های لازم را داشته باشد.

معاون محیط زیست طبیعی سازمان حفاظت محیط زیست در مورد تعداد تالاب‌های ایران که در لیست مونترو قرار دارد، گفت: در یک دوره ۶ تالاب از کشور ما در این لیست قرار داشت که بعد به هفت تالاب افزایش پیدا کرد اما در حال حاضر به ۶ تالاب رسیده است که بخشی از آن ناشی از تغییرات اقلیمی است. بدیهی است تالاب‌ها در شرایط ثابتی قرار ندارند و نوسانات زیادی دارند. بنابراین تعداد تالاب‌های موجود در لیست مونترو می‌تواند با تغییرات اقلیمی افزایش یا کاهش پیدا کند که موضوع نگران‌کننده‌ای نیست و ما سعی داریم برنامه‌های خود را به منظور ایجاد تالاب‌ها اجرایی کنیم.

دبیری در مورد وضعیت تالاب هورالعظیم اظهار کرد: طی مذاکراتی که با وزارت نفت داشتیم، با وجود اختلاف‌نظرها در ۵ قسمت، آب خوبی وارد این تالاب شد. در حال حاضر تالاب هورالعظیم در وضعیت خوبی به سر می‌برد. همچنین برای نجات دریاچه ارومیه اقدامات خوبی توسط ستاد احیای دریاچه ارومیه از جمله تغییر الگوی کشت صورت گرفته است.

معاون محیط زیست طبیعی سازمان حفاظت محیط زیست در مورد وضعیت بودجه‌ای تالاب‌ها گفت: قرار است تا آخر اسفندماه سال ۹۵ بودجه‌ای را برای تالاب‌ها و سایر نیازها در اختیار ما قرار دهند، اما هنوز مشکلاتی در حوزه خزانه و تخصیص اعتبار وجود دارد. تا این لحظه از اعتبارات سال ۹۵ هیچ مبلغی دریافت نکرده‌ایم.