«میراث» ادای دین به بهرام بیضایی است

روزنامه آرمان امروز: علی نیکزاد بازیگر نمایش «میراث» درباره ویژگی‌های این اثر نمایشی و نقشی که در این کار ایفا می‌کند، صحبت کرد.علی نیکزاد مجری و بازیگر که این روزها نمایش «میراث» به کارگردانی اصغر خلیلی را در تماشاخانه سنگلج روی صحنه دارد در مورد ایفای این نقش گفت: وقتی پیشنهاد بازی در نمایش «میراث» به من داده شد، نگران بودم که قدرت متن روی سایر ارکان اثر یعنی کارگردانی و اجرا اثر بگذارد و در واقع آنها به نوعی زیر سایه متن قرار بگیرند.

وی ادامه داد: هرچند که این نگرانی همچنان همراه ماست اما خوشبختانه این اثر تاکنون که هفته پایانی اجرای آن را پشت سر می‌گذاریم با استقبال مخاطبان مواجه شده است.بازیگر نقش «میان‌آقا» تصریح کرد: در اجرای این نمایش تلاش کردیم به متن وفادار باشیم و تغییراتی در دیالوگ‌ها ایجاد نکنیم اما به لحاظ فرم اجرا در اثر تغییراتی به وجود آمده تا مخاطب با آن ارتباط بیشتری برقرار کند. از آنجا که شالوده اصلی متن‌های بهرام بیضایی مقوله فرهنگ است به همین دلیل با گذشت زمان رنگ و بوی کهنگی روی آنها نمی‌نشیند و مخاطب می‌تواند به راحتی در هر برهه زمانی به سراغ آن برود و با آن همذات‌پنداری کند.نیکزاد با اشاره به این موضوع که نمایش «میراث» ۵۰ سال قبل با بازی بازیگرانی چون جمشید مشایخی، جمشید لایق، محمود دولت آبادی و...

در سنگلج روی صحنه رفته است، یادآور شد: این اثر نمایشی به نوعی ادای احترام به استاد بیضایی بود به همین دلیل تصمیم گرفتیم آن را در همین تماشاخانه سنگلج روی صحنه ببریم تا از این طریق بتوانیم حس و حال اثر را به نوعی تداعی کنیم. وی اضافه کرد: در نمایش «میراث» که بهرام بیضایی کارگردانی آن را بر عهده داشت همه ارکان صحنه به شکل رئالیستی به نمایش درآمده بود اما در نمایش «میراث» به کارگردانی اصغر خلیلی، فضای سوررئال هم به کار اضافه شده است.این مجری و بازیگر در این باره که سه برادری که در این نمایش حضور دارند به نوعی نمایندگی قشرهایی از جامعه هستند، توضیح داد: «میراث» داستان سه برادری است که پدرشان می‌میرد و آنها دور هم جمع می‌شوند تا برای سرنوشت خانه پدری تصمیم بگیرند.

در این میان، برادر بزرگ بر این باور است که بنا به خواست پدرشان باید خانه را حفظ کنند اما برادر کوچکتر می‌خواهد با فروش سهمش از خانه به خارج از کشور برود. برادر وسط که من نقشش را ایفا می‌کنم در ظاهر می‌خواهد بین دو برادر را آشتی دهد اما در واقع به دنبال سهم خودش است.نیکزاد متذکر شد: این متن با ظرافت خاصی به دسته بندی‌های فرهنگی اشاره می‌کند؛ دسته بندی‌ای که بعد از گذشت ۵۰ سال همچنان به قوت خود پابرجاست. مخاطبانی که در سالن حضور دارند هر کدام خود را در قالب یکی از این برادران می‌بینند و از این جهت ارتباط بیشتری با اثر برقرار می‌کنند.وی در مورد چگونگی رسیدن به نقشش در این نمایش گفت: در فاصله زمان‌هایی که تمرین نمایش شروع می‌شد من تمامی آثار بهرام بیضایی را تماشا کردم و نمایشنامه‌هایش را خواندم. می‌خواستم از این طریق با تفکرات این هنرمند بیشتر آشنا شوم. هرچند که این خواندن‌ها و دیدن‌ها در ظاهر به ایفای نقش «میان آقا» ارتباطی نداشت، اما ذهنیتی که از آثار بیضایی به دست آوردم باعث شد تا به نوعی تفکرات وی در من ته‌نشین شود و من راحت‌تر به این نقش برسم. هرچند که در این میان، صحبت‌هایی که با کارگردان نمایش هم داشتم بسیار اثرگذار بود.

چون اصغر خلیلی، فضای بازیگری را به خوبی می‌شناسد و بازیگرش را به درستی هدایت می‌کند.وی در پایان صحبت‌هایش عنوان کرد: جای خالی اجرای متن‌هایی مثل «میراث» در این بازار شلوغ تئاتر دیده می‌شود. اجراهای مدرن و ایده‌های نو بسیار اتفاق مثبتی است ولی غافل شدن از آنچه که گذشتگانمان به جا گذاشته‌اند بسیار آسیب زننده است. صحبت‌های زیادی در این مورد که ما باید سیره‌ای را که آقای بیضایی در تئاتر ایران بنیان گذاشته است ادامه بدهیم مطرح می‌شود ولی واقعیت این است که این حرف‌ها تنها در حد شعار باقی مانده است.نمایش «میراث» به نویسندگی بهرام بیضایی و کارگردانی اصغر خلیلی که از ۲۷ بهمن ماه در تماشاخانه سنگلج روی صحنه است، آخرین روزهای اجرایش را سپری می‌کند.در این اثر نمایشی که تا ۲۴ اسفند ساعت ۱۹ و ۴۵ دقیقه به صحنه می‌رود حبیب دهقان نسب، علی نیکزاد، علیمحمد رادمنش، حمیدرضا کاظمی پور، لیلا حقانی، شیما جهانگیری، مصطفی جنتی، بهاره کریمی، سمیه صباغ، آرمان اشتیاق، سیدمهدی فولادگر، حسین سعیدی، علی قانع، نیما اولیائی و فاطمه مردانی به ایفای نقش می‌ِپردازند.