آب پاکی ترامپ بر دستان اردوغان

خبرگزاری تسنیم: نخست وزیر ترکیه در تازه ترین اظهارات خود اذعان کرده است که ایالات متحده آمریکا در استرداد گولن بهانه تراشی می کند. این اظهارات در حالی صورت می گیرد که در جریان سفر تیلرسون وزیر امور خارجه ایالات متحده به انکارا، همه مقامات ارشد ترکیه ای ضمن تاکید بر نقش آفرینی فتح الله گولن در وقوع کودتای اخیر، خواستار استرداد وی شدند. در هر حال، ایالات متحده آمریکا نه تنها پاسخ شفافی به این درخواست نداده است، بلکه به صورت ضمنی مخالفت خود را با این موضوع اعلام کرده است. بن علی ییلدریم نخست وزیر ترکیه تاکید کرده است که ترکیه تردیدی در نقش آفرینی فتح الله گولن در کودتای اخیر ندارد اما مقامات آمریکایی از تحویل وی به آنکارا اجتناب می ورزند.

موضوع اقامت فتح الله گولن در ایالات متحده آمریکا، به یکی از گره های کور روابط آنکارا- واشنگتن تبدیل شده است. رجب طیب اردوغان رئیس جمهور ترکیه امیدوار بود که با حضور دونالد ترامپ در راس معادلات سیاسی و اجرایی واشنگتن، این موضوع به سود آنکارا فیصله پیدا کند اما به نظر می رسد این بار نیز اردوغان در محاسبات خود دچار اشتباه شده است!مواضع دولت ترامپ نشان می دهد که وی در عین اتخاذ مواضع قبل از ورود خود به کاخ سفید در خصوص نقش آفرینی گولن در کودتای ترکیه، قصد ندارد گولن را به آنکارا تحویل دهد.

وقوع کودتای ناموفق در ترکیه در تابستان سال گذشته( مرداد ماه سال ۱۳۹۵)، وضعیت بحرانی و فوق العاده ای را در این کشور رقم زد. در آن زمان، دونالد ترامپ در رقابتهای انتخابات ریاست جمهوری ایالات متحده حضوری فعال داشت. وی دولت اوباما و سازمان سیا را در وقوع کودتا در ترکیه مقصر دانست. مواضعی که با استقبال رئیس جمهور ترکیه و همراهانش در حزب عدالت و توسعه همراه شد. با این حال پس از سر کار آمدن ترامپ، مواضع آتشین وی در تقابل با سازمان سیا و گولن فروکش کرده است!

نکته قابل تامل دیگر اینکه مایکل فلین ، زمانی که هنوز مشاور ارشد دونالد ترامپ بود، بر لزوم استرداد فتح الله گولن به ترکیه تاکید کرده بود. اما هنوز خبری از استرداد گولن نیست! به نظر می رسد ترامپ قصد ندارد با این اقدام، برای خود و دولت تازه کارش ایجاد دردسر دارد. هم اکنون، پس از حضور در مسند ریاست جمهوری، ترامپ نسبت به هزینه های استرداذ گولن به آنکارا و تبعات آن آگاه شده است. در این خصوص، ترامپ با مخالفت اکثریت قریب به اتفاق شرکای اروپایی خود مواجه خواهد شد.

فراتر از آن، دستگاههای امنیتی کشورهایی مانند آلمان فرضیه دست داشتن گروه فتح الله گولن در کودتای نافرجام ترکیه را منتفی دانسته اند. از این رو، استرداد گولن به ترکیه می تواند بر روی همکاری های امنیتی ایالات متحده آمریکا و کشورهای اروپایی تاثیر منفی بگذارد. مجموع این عوامل سبب شده است تا ترامپ از مواضع اولیه خود در خصوص کودتای ترکیه عقب نشینی کند. متعاقب این مسئله، امیدهای اردوغان در خصوص امتیازاتی که دولت جدید ایالات متحده آمریکا به وی خواهد داد، تا حدود زیادی به یاس تبدیل شده است.

مهم ترین موضوعی که از سوی رسانه ها و تحلیلگران و در جریان سفر وزیر امور خارجه ایالات متحده آمریکا به آنکارا مورد تاکید قرار گرفت، استرداد گولن بود. موضوعی که هم اکنون بر اساس سخنان نخست وزیر ترکیه، حداقل در آینده ای نزدیک، تحقق نخواهد یافت. از این رو تیلرسون در جریان سفر خود به ترکیه، چک سفید امضای ترامپ در خصوص وضعیت گولن را به رئیس جمهور ترکیه و همراهانش ارائه نکرده است! تیلرسون نیز به مانند ترامپ بر این باور است که استرداد گولن به آنکارا هزینه هایی دارد که از فواید آن برای واشنگتن کمتر است.