خبرهای خوب معاون وزیر راه از آزادراه تهران - شمال

خلاصه ای از گفت و گوی خیراله خادمی با روزنامه اعتماد: خيرالله خادمي، معاون وزير راه و شهرسازي، معاوني كه به واسطه حضور چندين ساله‌اش در مجموعه شركت ساخت‌وتوسعه زيربناهاي حمل‌و‌نقل كشور در سمت معاون ساخت و توسعه راه‌ها به همه پروژه‌ها واقف است.

اخبار بسيار خوبي داريم از افتتاح پروژه‌هايي كه مردم بسياري از مناطق سال‌ها منتظر آن بودند. افتتاح و اتصال ٥ استان به شبكه ريلي كشور در آينده‌اي نزديك يكي از اين خبرهاست. هفته گذشته ريل‌گذاري تهران-همدان به طول ٢٦٤ كيلوتر به پايان رسيد و با حضور مسوولان و مردم استان جشن رسيدن ريل به همدان برگزار شد. در هفته آينده بخشي از راه آهن غرب كشور حد فاصل ملاير تا فيروزان به طول ٦٧ كيلومتر افتتاح خواهد شد و به ترتيب اولويت راه‌آهن مهاباد-اروميه، ميانه-بستان‌آباد، و قزوين-رشت در مراحل بعدي افتتاح قرار دارند كه بر اين اساس ركورد افتتاح راه آهن در كشور شكسته خواهد شد، يعني در يك سال ٨٣٨ كيلومتر افتتاح شبكه ريلي بي‌سابقه بوده است.

از طرفي حجم پل و تونل كه در اين پروژه‌ها انجام شده است كار بي‌نظيري در كشور است. تنها در راه آهن قزوين-رشت ٢٥ كيلومتر تونل و گالري وجود دارد و بيش از ٨ كيلومتر پل بزرگ كه با معماري بسيار زيبا طراحي شده كه اين خط ريلي را به مقصد سفر تبديل كرده است و به لحاظ گردشگري بسيار زيباست. در مورد ايستگاه‌ها هم بايد بگويم كه در اين ٥ محور نزديك به ١٤٤ هزار متر مربع ايستگاه ساخته شده است در مساحتي نزديك به ٤/٥ ميليون متر مربع كه عدد بسيار قابل توجهي است و اين افتخار جامعه مهندسي كشور است كه اين حجم بزرگ از كار انجام شده و تا پايان دولت شاهد بهره‌برداري از ١٠ ايستگاه راه‌آهن خواهيم بود. از طرفي تعدادي از ايستگاه‌هاي بزرگ كشور در راستاي تحقق حقوق شهروندي به داخل شهرها منتقل شده‌اند كه از آن جمله مي‌توان به ايستگاه‌هاي تبريز، اروميه، اردبيل، همدان و... اشاره كرد. اين موضوع نيز تصميم مهمي براي اتصال حمل و نقل برون‌شهري به درون شهري و بهينه كردن شبكه ريلي بوده است.

چشم‌انداز ما براي بخش آزادراهي كشور اين است كه حدود پنج هزار كيلومتر آزادراه به شبكه فعلي افزوده شود كه رقم بزرگي است و بايد سعي كنيم تا با مشاركت بخش خصوصي به اين هدف برسيم. براي تعهدات دولت نيز اعتبار حدود ٤٠ هزار ميليارد تومان است كه توجه داشته باشيد اين پروژه‌ها به‌صورت نيمي از سوي دولت و نيمي از سوي بخش خصوصي تامين اعتبار مي‌شود كه در بخشي از پروژه‌ها اتفاق افتاده كه تا ٧٠ درصد هم توسط بخش خصوصي تامين مي‌شود. براي مثال تنها يك مورد از اين تعهدات دولتي براي آزاد راه تهران- شمال است كه دولت متعهد به پرداخت ٥ هزار ميليارد تومان شده است.

حركتي كه در دولت يازدهم بيشتر به آن پرداخته شد اجراي پروژه‌هاي نيمه‌تمام و اولويت‌دار كشور بود كه اين كار بسيار مهمي است. در همين اثنا در شبكه آزادراهي يكي از اقدامات ويژه دولت كه قابل تقدير است، اما ثمرات آن به عمر دولت يازدهم نمي‌رسد و ممكن است در دولت بعد به ثمر بنشيند، پرداختن به پروژه‌هاي بزرگ مقياس آزادراهي است.

آزاد راه تهران- شمال كه چندين سال معطل باقي مانده بود و مطالبات زياد مردم كشور و به خصوص پايتخت‌نشينان را به همراه داشت، به عنوان رفع گلوگاه اتصال به شمال كشور در اولويت قرار گرفت و با تدبير وزارت راه و شهرسازي و با توافق با سرمايه‌گذار يعني بنياد مستضعفان انجام شد. با حضور وزير راه و شهرسازي و رياست بنياد، البته با دستور شخص رييس‌جمهور اين پروژه بعد از يك ركود چند ساله در دو سال گذشته فعال شد كه قابل تقدير است. در بازديدي كه اخيرا از اين آزادراه داشتم، مي‌توان از حجم فعاليت انجام شده به عنوان يك غرور ملي و مهندسي ياد كرد. ماهانه ٩٠ ميليارد تومان صورت وضعيت در اين پروژه توليد مي‌شود.

در عين حال فعاليت‌هاي پيمانكار چيني كه با تعلل‌هايش تاخيرهايي به اين پروژه تحميل كرده بود به پيمانكار ايراني سپرده شده است و حال حاضر ٦ پيمانكار ايراني با راندمان بسيار خوب در منطقه يك اين آزادراه در حال فعاليت هستند و فكر مي‌كنم حتي براي مردم هم جذاب است بدانند طبق اعلام مسوولان در ١٧ سال منطقه يك اين آزاد راه ٣٢ درصد پيشرفت فيزيكي داشته است و در دو سال گذشته اين عدد به ٥٠ درصد رسيده كه اين عدد بسيار بزرگ است.

پروژه ديگري كه مي‌توان مثال زد عمليات اجرايي آزادراه اصفهان - شيراز به طول ٢١٠ كيلومتر كه ادامه مسير آزادراه اصفهان به سمت جنوب است و با شدت در حال انجام است.

آزادراه كنار گذر جنوبي تهران نيز به طول ١٥٨ كيلومتر پروژه ديگري است كه گره ترافيكي تهران را مرتفع خواهد كرد. همانطور كه مي‌دانيد گره محور كريدور شرقي- غربي در منطقه تهران است. يعني كسي كه بخواهد از مشهد به سمت تبريز، شمال يا غرب كشور برود بايد به ايستگاه تهران بيايد كه هم ترافيك تهران را افزايش مي‌دهد و هم معطلي مسافران را بيشتر مي‌كند. همين مساله نياز احداث چنين آزادراهي را در چند سال گذشته بيش از پيش مشخص كرده است. به همين منظور اين آزادراه از چرمشهر به آبيك در حال احداث است تا هر كسي كه مي‌خواهد از محور شرق به سمت غرب برود از اين مسير حركت كند. اين مسير حتي محور‌هاي شمالي و جنوبي را نيز قطع مي‌كند و مبدلي براي عبور و مرور راحت‌تر از طريق محور شمال-جنوب نيز هست.

غير از تهران مي‌تواند مسيرهاي ديگر را نيز تحت تاثير قرار دهد و از بار ترافيكي آنها بكاهد. در اين محدوده يك تبادل ترافيكي براي كل كشور ايجاد خواهد كرد. بنابراين با فاصله چند ١٠ كيلومتري ترافيك را از آزادگان و جنوب تهران به ٤٠ كيلومتر پايين‌تر و ميانه اتوبان تهران - قم منتقل مي‌كند.

از ديگر بزرگراه‌هاي بزرگ مقياس آزاد راه خرم آباد به اراك است كه ادامه آزادراه تهران به بندر امام است و مسير آزادراهي مهمي است. تنها اين بخش از آزادراه باقي مانده بود كه اين حلقه مفقوده به طول ١٣٥ كيلومتر با سرمايه‌گذاري بخش خصوصي در حال اجرا است و جالب اينجاست كه حفاري تونل‌ها در اين محور به طول ٦ هزار و ٢٠٠ كيلومتر سه خطه آن هم به صورت سنتي تمام شده است و اميدواريم تا پايان سال آينده بخش اول اين آزادراه به پايان برسد.

گلوگاه ترافيكي آزادراه قزوين - رشت كه مردم سال‌ها در اين مسير با مشكل مواجه مي‌شدند، به طول ٢/٣ كيلومتر به پايان رسيد و در اسفند ماه زير عبور ترافيك قرار گرفت كه با اين بهره‌برداري توقف طولاني در مسير رشت - قزوين رفع شد.

آزاد راه غربي - شرقي اصفهان؛ مراغه به هشترود و آزادراه همت كه ادامه اتوبان همت است بين كرج و تهران با وجود اينكه ٢٠ كيلومتر بيشتر نيست اما به خاطر اهميت ترانزيتي بين كرج - تهران در ميان اولويت‌هاي اجرايي است.

منطقه يك آزادراه تهران- شمال كه ان‌شاءالله در سال ٩٦ به اتمام خواهد رسيد. همچنين قطعه نخست آزادراه كنار گذر جنوبي تهران نيز به بهره‌برداري مي‌رسد. در سال ٩٧ هم قطعه نخست آزاد‌راه شيراز به اصفهان و بخش اول آزادراه خرم آباد به اراك تا سه راهي بروجرد به اتمام خواهند رسيد. واقعيت موجود در بخش‌هاي آزادراهي اين است كه دولت بسيار خوب عمل كرده و حمايت‌هاي اساسي انجام داده است.

هدف‌گذاري در حوزه ريلي اين است كه ٥ مركز استان را در كوتاه‌ترين زمان به شبكه ريلي متصل كنيم، يعني مراكز استان‌هاي همدان، كرمانشاه، سنندج، رشت و اروميه. البته در تبريز اتصال به ريل را داريم، اما بايد اين شبكه تكميل شود و به صورت دو خطه ميانه - تبريز در اولويت‌هاي اجرايي است.

كار بزرگي شروع شد و آن هم آغاز عمليات احداث شبكه ريلي چابهار - ايرانشهر به زاهدان است كه از آنجا به بيرجند و مشهد مقدس متصل خواهد شد. اين مسير به عنوان يك شبكه ريلي شمال -جنوب در شرق كشور انجام خواهد شد كه فعاليت بسيار خوبي تاكنون داشته است. اين شبكه ضمن ايجاد عوايد خوب ترانزيتي براي كشور كه موجب فعال شدن بيشتر چابهار و ترانزيت بار به پاكستان، افغانستان و تركمنستان خواهد شد، سبب مي‌شود در نهايت در حوزه ‌آسياي ميانه فعاليت ترانزيتي ايران بيش از پيش گسترش يابد. در همين حال مردم منطقه هم مي‌توانند از اين شبكه براي جابه‌جايي استفاده كنند. نكته مهم ديگر اين است كه با اين شبكه زمينه سرمايه‌گذاري بيشتر در اين منطقه نيز فراهم خواهد شد.