شهردار تهران چگونه انتخاب می‎شود؟

انتخاب شهردار از مهم‎ترین چیزهایی است که در دستور کار شورای شهر پنجم قرار دارد، شورای شهر پنجم در یکی از اولین گام‎ها موظف است کسی را به‎عنوان شهردار انتخاب کند که بتواند در شرایط کنونی تهران مدیریت این شهر را بر عهده بگیرد. انتخاب شهردار این بار به این علت که پس از ۱۲سال فرصتی پیش آمده تا تهران بتواند چهره شهرداری جدید را به خود ببیند؛ اهمیت ویژه‎ای دارد.

حرف و حدیث در خصوص گزینه‎ها برای شهرداری بسیار زیاد است، همچنین رسانه، جامعه‎شناسان و دیگر صاحب نظران حرف‎های زیادی در خصوص ویژگی‎هایی که شهردار باید داشته باشد زده‎اند اما در نهایت این اعضاء شورای شهر هستند که باید به نمایندگی از مردم شهردار آینده را انتخاب کنند.

زهرا نژاد بهرام، منتخب مردم تهران در پنجمین دوره انتخابات شورای شهر در خصوص روند انتخاب شهردار گفت: طبیعتا یک مکانیسم برای روند انتخاب شهردار طراحی می‎شود که در حال حاضر پیش‎نویس آن طراحی شده و شاخص‎هایی برای آن تعریف شده است. این شاخص‎ها در میان ۲۱ نفر اعضای شورای شهر مورد بررسی مجدد قرار می‎گیرد و در صورتی که رای کافی بیاورد ممکن است با تغییرات مختصری در نهایت مبنای تصمیم‎گیری قرار گیرد.

او اظهار داشت: انتخاب شهردار یک آیین‎نامه دارد که درون خود شورای شهر است، در این آیین‎نامه مشخص شده است که هر یک از اعضاء شورا ۳نفر را معرفی کند، این ۳نفر، هر کدام لازم است امضاء ۵نفر را داشته باشد، این یک آیین‎نامه داخلی است که اصلا ربطی به شورای عالی سیاست‎گذاری ندارد. شورای سیاست‎گذاری اصلا به ما پیشنهادی نداده، و به این موضوع اصلا ورود پیدا نکرده است، چون هم آنها می‎دانند که انتخاب شهردار حق شورای شهر است و هم ما می‎دانیم که این حق ماست. پیشنهادات موجود هم از درون خود اعضا بوده است.

منتخب مردم تهران در شورای شهر بیان کرد: روز پنجشنبه در فرایند پیشنهادی یک کارگروه تشکیل شد. این کارگروه متشکل از ۷نفر از اعضاء منتخب_ به خصوص آنهایی که خودشان طرح‎هایی برای فرایند کار و انتخاب شهردار داشتند_ بود. نهایتا این کارگروه یک پیش‎نویس تهیه و شاخص‎ها را در آن بررسی کرد. این کارگروه یک طرحی تلفیقی هم براساس همین آیین‎نامه داخلی و هم طرح‎هایی که اعضای شورا داشتند ارائه کرد.

نژادبهرام ادامه داد: در اولین جلسه با حضور ۲۱نفر بخشی از شاخص‎ها بررسی شد، بخش دیگر هم روز چهارشنبه که جلسه دوم منتخبان برگزار می‎شود بررسی و نهایی خواهند شد. فرایند پیشنهادی کارگروه، این است که هر فرد ۳نفر را معرفی می‎کند که بتواند به جز خودش امضای ۴نفر دیگر را هم داشته باشد. این افراد پایش می‎شوند، میثاق‎نامه را امضا می‎کنند. البته اینها همه پیشنهاد کارگروه است و هنوز به جمع‎بندی نهایی نرسیده چون رای همه را نگرفته است.

او افزود: مزیت این پیشنهاد این است که همه اعضاء در آن دخیل هستند، مبنا و شاخص برای آن مشخص شده است و یک روند دموکراسی را دنبال می‎کند. اگر تعداد افرادی که توسط هر عضو شورای شهر پیشنهاد داده می‎شود بیشتر از این بود تعداد افرادی که باید بررسی و پایش می‎شدند بسیار زیاد می‎شد و اگر کمتر از این بود شاید حق انتخاب و اعلام نظر برای همه رعایت نمی‎شد.

یک عضو دیگر شورای شهر نیز در خصوص فرایند انتخاب شهردار تاکید کرده است که گزینه‎های شهرداری که به صورت مصداقی مطرح می‎شوند همگی در حد گمانه‎زنی مطرح است.

علی اعطا، منتخب مردم تهران در پنجمین دوره انتخابات شورای شهر در گفت‎وگو با رویداد۲۴ ادامه داد: طبیعی است که بالاخره پیشنهاداتی از بیرون شورا مطرح کنند، در هر اقدامی که اهمیت داشته باشد ممکن است از بیرون کسانی پیشنهاداتی مطرح کنند، ممکن است برخی از پیشنهادات، پیشنهادات خوبی هم باشد، چیزی که همه روی آن اشتراک نظر دارند این است که ما یک فرایند مشخصی داشته باشیم و براساس این فرایند اقدام کنیم. در حال حاضر هم همه بحث‎ها مشخصا راجع به فرایند است.

او بیان کرد: در خصوص سازوکار انتخاب شهردار، شورای شهر هنوز به نتیجه قطعی نرسیده است، هنوز این موضوع در حال بررسی است. در خود شورای بین منتخبان کارگروهی تشکیل شده که یک پیش‌نویس تدوین کرده و جمع ۲۱ نفره شورای شهر در حال بحث پیرامون این پیش‎نویس است. در نهایت وقتی جمع‎بندی شد و جمع به یک نتیجه مشترک رسید، نتیجه نهایی ملاک عمل قرار می‎گیرد. ولی هنوز ابتدای کاریم یعنی پیش‎نویس تهیه شده و در مورد بند به بند آن بحث می‎شود و جلو می رویم.

اعطا در پایان گفت: اینکه ما ببینیم افرادی که می‎خواهند به عنوان کاندیدای شهرداری معرفی شوند باید چه ویژگی‎ها و معیارهایی داشته باشند، یک بخش موضوع است و بخش دیگر موضوع این است که افراد با چه فرایند و سازوکاری مطرح شوند و مورد بررسی قرار گیرند. این که شهردار چه کسی باشد و ... هر چه هست گمانه‎زنی‎هایی است که بیرون اتفاق می‎افتد هنوز در جمع شورای شهر هیچ صحبتی در مورد مصادیق نشده است.