اثرات ریزگردها بر تغییر اقلیم زمین و اقیانوس‌ها

ایسنا: محققان دانشگاه کلمبیا طی بررسی‌هایی متوجه شدند که ذرات معلق و ریزگردها تاثیری بیشتر از تغییرات جوی و محدود در وضعیت اقلیمی زمین دارد.

تصور افکار عمومی از پدیده‌هایی نظیر طوفان شن و ریزگرد بیشتر به یک پدیده مقطعی و ناپایدار نزدیک است و کمتر آثار بلند مدت آن در نظر گرفته می‌شود.

در تحقیقات دانشمندان دانشگاه کلمبیا مشخص شد که ریزگردها می‌توانند بر روی از دو جنبه بر روی کیفیت نور خورشید و اشعه‌های آن تاثیر بگذارند.

از یک سو با پراکنده کردن و جذب نور خورشید و از سوی دیگر با تغییر خواص و مشخصه‌های نوری ابرها که نقش بسیار پررنگی در تعیین وضعیت اقلیمی مناطق مختلف دارند.

وجود عنصر آهن در ریزگردها سبب می‌شود مواد مغذی موجود در اقیانوس‌ها با نقصان جدی مواجه شده و ترکیب زیستی آنها را دگرگون کند.

رشد بی‌رویه جلبک‌ها و تکثیر فیتوپلانکتون‌ها در اثر این تغییرات میزان کربن دی‌اکسید موجود در آب را به میزان چشمگیری افزایش می‌دهد و این موضوع می‌تواند سبب مرگ بسیاری از آبزیان شود.

در تاریخ زمین‌شناسی، ریزگردها همواره ارتباط تاثیرگذاری با تغییرات اقلیمی داشته‌اند.

هسته‌های یخی و رسوبات دریایی به ما می‌گویند که در دوران یخبندان حجم ریزگردهای موجود در زمین بیش از مقدار فعلی بوده است اما با توجه به شرایط محیطی و اقلیمی زمین در آن دوران، تاثیر آنها بسیار محدودتر از امروز بوده است.

آشنایی با تاثیرات ریزگردها در گذشته زمین می‌توان نقشی حیاتی در تحقیقات مربوط به تغییر اقلیم و گرم شدن زمین داشته باشد.

با توجه به گستردگی تاثیر این پدیده در تغییر اقلیم نیاز به مشارکت جمع کثیری از دانشمندان، محققان، زمین‌شناسان، شیمیدان‌ها و متخصصان محیط زیست است تا بتوان به بررسی همه‌جانبه این تاثیرات پرداخت.

"گیسلا وینکلر"( Gisela Winckler) یکی از اساتید دانشگاه کلمبیا به همراه یک تیم تحقیقاتی متشکل از محققان دانشگاه‌های "کرنل"(Cornell)، "لنکستر"(Lancaster) جنبه‌های مختلفی از این پدیده را در کنفرانس این دانشگاه مطرح کرده‌اند.

در بررسی‌های این تیم تحقیقاتی وضعیت زمین و حضور ریزگردها در آن از ۲۰ هزار سال پیش مورد بررسی قرار گرفته است.

هدف از این بررسی ایجاد یک پایگاه داده وسیع و جامع در رابطه با وضعیت ریزگردها در سال‌های آینده و تاثیر آنها در وضعیت جوی و اقلیمی زمین بوده است.

در این کنفرانس شرکت‌کنندگان پس از بررسی نقطه نظرات و بحث پیرامون وضعیت ریزگردها در زمین به این نتیجه رسیدند که تنها راه پیشرفت و مقابله با چالش‌ها، هماهنگی و گسترش طرح‌های مطالعاتی و همچنین اختصاص اعتبارات ویژه برای ین طرح‌هاست.

در این کنفرانس پروفسور "جو پراسپرو"(Joe Prospero) یکی از محققان پیشرو در عرصه ریزگردها از نتایج ۴۵ سال تحقیق خود و تیمش در این زمینه رونمایی کرد که می‌تواند به عنوان یک پایه و مبنا برای تحقیقات آینده و غنای این پایگاه داده مورد استفاده قرار بگیرد.

پروژه‌ای موسوم به "نقشه آلودگی"(DirtMap) در این کنفرانس مطرح شده است که با استفاده از پایگاه داده نقاط حساس و آسیب‌پذیر در برابر ریزگردها در اقیانوس‌ها مشخص خواهد شد تا اقدامات مورد نیاز در رابطه با آنها صورت بگیرد.

این پایگاه داده با کار بر روی موضوع "DustSpec" که شامل مطالعه و بازنگری روی شاخص‌های ریزگرد و سوابق خاکی و دریایی این اتفاق است، دوره‌های زمانی ریزگردها پس از آخرین عصر یخبندان (حدود ۱۳۰ هزار سال قبل) را مورد مطالعه قرار داده است.

شرکت کنندگان در کنفرانس طی سلسله مباحث جامع در گروه‌های کوچک به شناسایی قدم‌ها و مراحل بعدی از جمله مهم‌ترین نوع اطلاعات که باید در پایگاه داده گنجانده شود، مهم‌ترین مناطق برای هدف‌گیری مطالعاتی و ارزشمندترین پروژه‌ها برای هدف‌گیری در آینده پرداختند.

یک نگرانی جدی راجع به احتمال از دست رفتن یا عدم تداوم مجموعه داده‌ها در آینده وجود دارد.

جزییات نحوه شکل‌گیری چنین پایگاه داده‌ای نیازمند کار و بررسی بیشتر و مقایسه و تجمیع با دیگر پایگاه‌های داده نظیر پایگاه داده ملی آب و هوا (NCDC) یا "SedDB" که یک پایگاه داده ژئوشیمیایی برای رسوبات دریایی است، خواهد بود.

هدف نهایی گردآوری یک پایگاه داده است که به راحتی برای مطالعه مدل شرایط اقلیمی جهانی با همه پیچیدگی‌هایش در دسترس باشد.

ریزگردها یک عارضه جهانی هستند. این که از کجا می‌آیند، به کجا می‌روند و چگونه بر شرایط آب و هوا و شرایط زیستی و شیمیایی خاک و زمین و اقیانوس‌ها تاثیر می‌گذارند، سوالی است که در تمام حوزه علوم زمین مشترک است.

برای فهمیدن چگونگی اثرگذاری این پدیده بر شرایط اقلیمی و آب و هوایی زمین محققان و دانشمندان از سراسر دنیا باید با هم همکاری کنند.

این کنفرانس امکان ایجاد یک انجمن تخصصی به صورت گروهی برای شناسایی اقدامات مورد انتظار در آینده و این که بالاخره نقش ریزگردها در تاریخ زمین چه بوده است و مهم‌تر از همه این که در آینده موجب چه تغییراتی خواهد شد را فراهم نمود.

این کارگروه توسط "پایگاه داده ملی آب و هوا" و "اتحادیه جهانی مطالعات چهارگانه" مورد حمایت قرار گرفت.

مطالعات چهارگانه یا "کواترنری" بخشی از زمان‌بندی زمین شناسی است که در انتهای عصر نوزیستی قرار دارد. دوران "کوارترنری" از حدود دو و نیم میلیون سال پیش آغاز شده و هنوز نیز ادامه دارد.