حل معمای شب ‌های روشن توسط دانشمندان

وب سایت تکرا - فرید کریمی: پدیده شب های روشن، قرن‌هاست که دانشمندان را سردرگم کرده است، اما ممکن است، آن‌ها اکنون موفق به حل این معما قدیمی شده باشند. مطالعه جدیدی که انجام شده، نشان می‌دهد که امواج جوی با سرعت پایین باهم ترکیب می‌شوند و نور طبیعی شب را بهبود می‌دهند. نور طبیعی شب یا تابش آسمانی در واقع اتم‌های گازی هستند که معمولا نامرئی هستند.

گوردون شپرد و یمینمین چو، دو محقق از دانشگاه یورک در کانادا هستند که داده‌های نوری شب را با شواهد موجود از امواج جوی منطبق کرده‌اند و موفق شده‌اند، رابطه‌ای بین این دو کشف کنند. شب های روشن، پدیده نادری است و امروز هم به علت آلودگی نوری در آسمان شب به دشواری دیده می‌شود. پلینی بزرگ، مورخ و فیلسوف مشهور روم باستان، یکی از اولین کسانی است که در قرن یک میلادی به این پدیده اشاره کرده است. روزنامه و نشریه‌های علمی هم در سال‌های گذشته، به سایر رخدادها اشاره کرده‌اند.

گوردون شپرد، محقق ارشد این مطالعه می‌گوید: "سوابق تاریخی بسیار به منسجم هستند و به قرن‌ها قبل بازمی گردند. توصیفات این رویدادها هم بسیار شبیه هم هستند. شب های روشن وجود دارند و بخش تغییرناپذیری از تابش آسمانی هستند که می‌تواند با ابزارهای ماهواره‌ای مشاهده شود."

تابش آسمانی، انتشار نور کم موجود در جو سیاره‌ای است. تابش آسمانی در زمین باعث می‌شود، مدت‌ها پس از محو تأثیر نور خورشید و ستارگان، آسمان شب کاملا تاریک نشود. تابش آسمانی بر اثر واکنش‌های شیمیایی مختلفی که در لایه‌های فوقانی جو انجام می‌شود، رخ می‌دهد، از جمله نور سبز که وقتی که مولکول‌های اکسیژن جدا شده توسط خورشید دوباره به هم می‌پیوندد، شکل می‌گیرد.

شپرد و همکارش یمینمین چو متوجه شدند، هنگامی که این نور با امواج جوی ترکیب می‌شود، شب های روشن می‌تواند تا چندین شب متوالی ادامه داشته باشد و نور آن تا ۱۰ برابر روشن‌تر از حد معمول باشد.

خورخه شییر محققی از مرکز اسپاسویو در آرژانتین که در مطالعه فوق حضور نداشته، می‌گوید:" این مطالعه دارای رویکردی بسیار واضح و جدید است که به معماهای قدیمی می‌پردازد که چرا که برخی شب‌ها، آسمان شب به طرز قابل‌توجهی روشن می‌شود و پاسخ هم در پویایی جو نهفته است."

بر اساس داده‌های این محققان، شب های روشن در مکان‌هایی که بررسی کرده‌اند، تنها یک بار در سال رخ می‌دهد. به طور کلی، دانشمندان بر این باورند که از هر ۱۰۰ شب، ۷ شب درجایی از زمین، شب‌های روشن اتفاق می‌افتد. یکی از گروه‌هایی که به این مطالعه علاقه‌مندند،

اخترشناسان هستند، در واقع سؤال آن‌ها این است که آیا هر اثر تابش آسمانی و یا شب روشنی می‌تواند؛ روی مشاهدات ما از اجرام کیهانی دور تأثیر بگذارد؟