حضور مخالفان در کابینه‌ دوازدهم، آری یا خیر؟!

روزنامه آرمان: در آستانه انتخاب کابینه دولت دوازدهم قرار داریم. این روزها فشارهای مختلفی به رئیس‌جمهور برای نحوه گزینش و چینش افراد در هیات وزیران وارد می‌آید. البته بخشی از این فشارها به مطالبات مردم و حامیان دولت مربوط می‌شود و به وعده‌های آقای روحانی برمی‌گردد.

رئیس‌جمهور روحانی موظف است این وعده‌ها را اجرا کرده و مطالبات رأی‌دهندگان را پیگیری کند. اما از سوی دیگر، برخی گروه‌ها و افراد تلاش می‌کنند با فشار به روحانی در کابینه جدید اعمال نظر کنند. یکی از این گروه‌ها، اردوگاه رقیب رئیس‌جمهور است. اصولگرایان و دلواپسانی که در ایام انتخابات، تمام تلاش خود را به کار گرفتند تا به هر ترفند ممکن، روحانی پیروز انتخابات نشود، اکنون آینده سیاسی خود را در خطر می‌بینند، به همین دلیل تلاش می‌کنند با حضور در کابینه دولت دوازدهم، آینده خود را تضمین کنند. از مدتی پیش، بسیاری از چهره‌های این جریان، طی مصاحبه‌ها و اظهار نظرهایی درباره لزوم حضور رقبای روحانی در دولت بحث می‌کنند و استدلال آنها نیز، افزایش وحدت در کشور است.

رقبا در کابینه؟

این موضوع که حسن روحانی از رقبای خود در کابینه استفاده کند، از چند جهت قابل بحث است. نخست اینکه آیا اصولگرایان وقتی در راس کار قرار داشتند، از اصلاح‌طلبان استفاده کردند؟ اینکه اکنون توقع دارند اصلاح‌طلبان آنها را به کار بگیرند، تا چه اندازه با رفتار گذشته آنها سازگاری دارد؟ داریوش قنبری، فعال سیاسی اصلاح‌طلب، در همین خصوص به «آرمان» گفت: «زمانی که اصولگرایان سر کار بودند، نه‌تنها اصلاح‌طلبان، بلکه بسیاری از کارشناسان غیراصلاح‌طلب اما منتقد دولت احمدی‌نژاد نیز از کار برکنار شدند.» در عین حال، نباید از یاد برد که یکی از مشکلاتی که در دولت یازدهم گریبانگیر روحانی شده بود، مساله عدم همسویی بدنه این دولت با تفکر و برنامه‌های رئیس‌جمهور بود.

همچنین عدم همسویی برخی وزرا و فقدان جسارت لازم به اندازه‌ای برای روحانی هزینه‌زا بود که او اخیرا به این موضوع اعتراض کرد و اظهار داشت که برخی اعضای کابینه برای دفاع از دولت «پاشنه ورنکشیدند». اکنون بسیار عجیب به نظر می‌رسد که در مجموعه هیات وزیران کماکان از افرادی استفاده شود که کمترین قرابتی با دیدگاه‌ها و نظرات روحانی ندارند. دوره جدید، دوره بسیار حساسی است و ثمره همه ریل‌گذاری‌ها و تلاش‌های دولت یازدهم در این ۴ سال حاصل خواهد شد. بنابراین لازم است افرادی در کنار روحانی قرار بگیرند که همسویی و همدلی زیادی با گفتمان حاکم بر دولت دارند.

اگر رقبای روحانی در کابینه حضور یابند و طبق عادت، مانع‌تراشی‌های خود را در مسیر دولت روحانی ادامه دهند، مشخص نیست که چه اتفاقی برای کشور و مردم رخ خواهد داد. از سوی دیگر، چندی پیش،‌ با رأی بالای مردم، روحانی و حامیان او در دولت باقی ماندند و همچنین شورای شهر نیز به دست اصلاح‌طلبان افتاد. پیش از این نیز مجلس دهم به نام معتدلان خورده بود که همه این شواهد پیامی به همراه دارد.

به همین دلیل حضور چهره‌هایی در کابینه دولت که با رأی مردم از صحنه سیاسی و اجرایی کشور کنار گذاشته شدند، می‌تواند به عنوان تناقضی عجیب با نظر مردم تلقی شود. حسین کاشفی، فعال سیاسی اصلاح‌طلب نیز در همین زمینه به «آرمان» گفت: اینکه آقای روحانی برخلاف رأی و نظر مردم از رقبای خود در کابینه استفاده کند، به نوعی سرشاخ شدن با رأی مردم است و متناقض با پیام حماسه ۲۹ اردیبهشت تلقی می‌شود.

نقش مجلس

در این میان مجلس نقشی کلیدی دارد. مجلسی که در آن هم حامیان دولت حضور دارند که البته شاخص‌هایی را برای رأی اعتماد به وزرای جدید مد نظر قرار می‌دهند و هم از جریانی که مخالف دولت است. گفته می‌شود که فراکسیون امید، شاخص‌هایی را برای انتخاب کابینه تعیین کرده و این شاخص‌ها را به دولت و آقای روحانی تقدیم می‌کند. حسینعلی امیری، معاون پارلمانی رئیس‌جمهور در واکنش به شایعاتی مبنی بر اینکه فراکسیون امید مقرر کرده به برخی وزرای پیشنهادی رئیس‌جمهور برای حضور در دولت دوازدهم بدون شرط و به برخی مشروط رأی اعتماد بدهند اما با تعدادی هم مخالفت کنند، و در پاسخ به اینکه آیا با فراکسیون امید رایزنی داشتید، پاسخ داده: کار ما در مجلس تعامل و ارتباط با نمایندگان است.

بنابراین مباحث مجلس و نمایندگان را به دولت و آقای رئیس‌جمهور منتقل می‌کنیم. وی افزود: بخشی از انتظارات نمایندگان در قالب اظهارات رسمی، یعنی نطق، تذکر و سوال و بخشی نیز در قالب گفت‌وگوهای دوجانبه، طرح بحث در کمیسیون‌های تخصصی یا سایر جلسات به‌طور غیررسمی بیان می‌شود. در کل با نمایندگان مجلس صحبت و تعامل داریم. مباحث آنها را در سطحی در جلسه هیات دولت و در سطح دیگری هم به خود آقای رئیس‌جمهور منعکس می‌کنم. معاون پارلمانی رئیس‌جمهور یادآور شد: توقعات و انتظارات نمایندگان را کامل منعکس می‌کنم، اما تا الان با نمایندگان مجلس، کمیسیون‌ها و فراکسیون‌ها مطلقا درباره مصادیق کابینه آینده هیچ‌صحبتی نداشتیم. از سوی دیگر، حميدرضا حاجی‌بابايی، رئيس فراكسيون ولايی مجلس در مورد احتمال استفاده دولت از برخي نمايندگان در كابينه دوازدهم اظهار داشت: دولت اگر تمايل داشت، می‌تواند اين كار را انجام دهد. البته اينكه بگويم دولت بايد حتما از نمايندگان مجلس استفاده كند، درست نيست، چراكه اين انتخاب در اختيار دولت است.

معتقدم وقتی كسی در مسئوليت وزارت يا بالاتر قرار می‌گيرد، اگر يك دوره نماينده بوده باشد، قطعا موفق‌تر خواهد بود. این فعال سیاسی اصولگرا ادامه داد: اين دولت است كه بايد كابينه را پيشنهاد دهد و اگر روزی دولت به اين جمعبندی رسيد كه كسی توانايی اين كار را دارد، می‌تواند پيشنهاد دهد؛ در غیر این‌صورت كسي اصراري براي معرفي افراد خاص ندارد، در واقع ما بايد در مورد شاخص‌ها صحبت كنيم نه افراد.

این عضو جمنا در پاسخ به این سوال که احتمال می‌دهید در كابينه دوازدهم بيشتر از اصولگرايان معتدل استفاده شود، گفت: تا امروز خود دولت هم چنين چيزي را نمي‌داند. پشت پرده معمولا فعل و انفعالاتي وجود دارد كه ممكن است آن پشت يك گروهي با گروه ديگر به جمعبندي برسند. اين نماينده اصولگراي مجلس در مورد اينكه آيا اين به معنای سهم‌خواهی گروه‎ها و جريان‏های سياسی در كابينه است، گفت: اميدواريم كه سهم‌خواهی مطرح نباشد، ولی برخی ظواهر حكايت از همين سهم‌خواهی دارد. وی در مورد برخی پیشنهادات اصولگرایان به روحانی مبنی بر حضور باهنر در كابينه نيز گفت: آقای باهنر فرد قوی و توانمندی است و اگر دولت از وی استفاده كند، خوب است.