کسی که به برجام پایبند نیست خود ترامپ است

باشگاه خبرنگاران جوان: پایگاه اینترنتی سی‌ان‌بی‌سی در مطلبی نوشت دونالد ترامپ واقعا از توافق هسته‌ای با ایران متنفر است و می‌خواهد که آمریکا را از آن خارج کند. او تلاش‌های خود را برای انجام این کار آغاز کرده است.

ترامپ ماه گذشته پس از بحث و گفتگو‌های گسترده با مقامات ارشد شورای امنیت ملی آمریکا پایبندی ایران به توافق را تایید و آن را برای سه ماه دیگر تمدید کرد؛ اما بر اساس گزارش جدیدی که در نشریه فارین پالسی به چاپ رسیده است رئیس جمهور یک تیم ویژه را در کاخ سفید به همراه مشاوران خود گردهم آورده است تا به گونه‌ای مدعی شود که ایران توافق هسته‌ای را نقض کرده است. او می‌خواهد با این روش بگوید که این ایران بوده است که سبب فروپاشی توافق شده است.

در اینجا تنها یک مشکل وجود دارد و آن این است که آژانس بین‌المللی انرژی اتمی پایبندی ایران به تعهداتش براساس توافق را تایید کرده است.

سی‌ان‌بی‌سی در ادامه نوشت: ترامپ و تیم وی ممکن است که ایران را متهم به این موضوع کنند که روح توافق هسته‌ای را نقض کرده است. آن‌ها احتمالا به آزمایش‌های موشکی بالستیک ایران و «اقدامات تحریک‌آمیز» آن از جمله آزمایش یک موشک ماهواره بر اشاره خواهند کرد. اگر چه تمامی این اقدامات دردسرساز هستند، کار‌شناسان معتقدند که هیچکدام از آن‌ها به منزله نقض توافق اتمی و یا حتی روح آن نیست.

یان فینر، رئیس دفتر و مدیر برنامه‌ریزی جان کری-وزیر خارجه پیشین آمریکا- در این‌باره، می‌گوید: حقیقت این است که ترامپ می‌گوید که ایران کارهای نادرست زیادی ضد منافع و متحدان و هم پیمانان ما انجام می‌دهد، اما این چه ارتباطی به توافق اتمی دارد. اینجا‌‌ همان جایی است که منطق سخنان وی از بین می‌رود و از هم می‌پاشد.

در حقیقت بسیاری از کار‌شناسان معتقدند آنکه به روح توافق اتمی پایبند نیست خود ترامپ است. توافق اتمی تنها درباره یک موضوع است و آن برنامه هسته‌ای ایران است.

این موضوع ارزشمندی است که به توافق اتمی نگاهی اجمالی داشته باشیم و ببینیم که چه چیزهایی را شامل می‌شود و چیزهایی را شامل نمی‌شود. بر اساس توافق اتمی، گروهی از کشور‌ها از جمله آمریکا، انگلیس، فرانسه، روسیه، چین، آلمان و اتحادیه اروپا توافق کردند که در برابر رفع تحریم‌های فلج‌کننده بر برنامه اتمی ایران، اجازه دسترسی بیشتر این کشور به اقتصاد جهانی داده شود.

در برابر، ایران موافقت کرد که گام‌های محکمی برای توقف برنامه اتمی‌اش بردارد و این برنامه هسته‌ای را برای کاربردهای صلح‌آمیز محدود کند و اجازه بازرسی‌های سرزده از تاسیسات اتمی کلیدی خود را به آژانس بین‌المللی انرژی اتمی بدهد تا این موضوع تضمین شود که به تعهداتش پایبند است.

سی‌ان‌بی‌سی نوشت: در توافق هسته‌ای هرگز گفته نشده است که ایران نباید آزمایش‌های موشکی بالستیک انجام دهد و یا «حمایت از تروریسم» و گروههایی چون حزب‌الله و حماس را متوقف سازد و یا وضع حقوق بشر خود را بهبود بخشد.

این پایگاه اینترنتی در ادامه گزارش خود، اظهارات کار‌شناس مختلف را آورده است که به گفته آن‌ها توافق هسته‌ای تنها بر روی برنامه اتمی ایران تمرکز کرده است و این کشور به مفاد آن پایبند بوده است.

در این حال کار‌شناسان معتقدند که ترامپ به روح توافق اتمی پایبند نبوده است. او تلاش کرده است که کشورهای دیگر را از انجام امور تجاری با ایران منع کند. باید به یاد داشته باشیم بر اساس توافق باید به ایران اجازه دسترسی به بازارهای جهانی داده شود.

محمد جواد ظریف، وزیر خارجه ایران، در مصاحبه با شبکه سی‌ان‌ان در ماه ژوئیه اعلام کرد که آمریکا در اجرای بخشی از توافق ناکام بوده است. وی افزود: ترامپ از حضورش در اجلاس سران گروه بیست در هامبورگ برای متقاعد کردن سران دیگر کشور برای منع تجارت با ایران استفاده کرده است.

ریچارد نفیو، از مقامات پیشین وزارت خارجه آمریکا، در این‌باره می‌گوید: اگر حقیقتا ترامپ از فرصت نشست گروه بیست برای اقدامات ضد ایران استفاده کرده باشد این به منزله نقض روح توافق اتمی است. بر اساس مطالعاتی که بر روی متن توافق اتمی داشته‌ام، باید بگویم که این به منزله نقض تعهدات است.

پایگاه اینترنتی سی‌ان‌بی‌سی در ادامه گزارش خود با مطرح کردن ادعاهایی تکراری علیه کشورمان آورده است: از زمانی که توافق اتمی اجرایی شده است ایران ۹۸ درصد از ذخایر اورانیوم با غنای بالای خود را از بین برده است. این مقدار مواد غنی‌سازی شده جزء کلیدی برای تولید سلاح اتمی محسوب می‌شود. ایران همچنین ۱۳ هزار دستگاه از سانتریفیوژهای خود را برداشته است. ایران همچنین هسته رآکتور اتمی اراک را نابود کرده است و تولید پلوتونیم تسلیحاتی را متوقف کرده است. پیش از آنکه ایران این اقدامات را انجام دهد کار‌شناسان معتقد بودند که ایران می‌تواند در مدت دو یاسه ماه به بمب اتمی برسد، اما حالا به لطف توافق اتمی این زمان به یکسال افزایش یافته است. اگر توافق اتمی از بین برود آنگاه ایران فعالیت‌های اتمی خود را تشدید خواهد کرد و ما دوباره ما بر سر پله اول باز خواهیم گشت.

سی‌ان‌بی‌سی در انتها نوشت: کار‌شناسان معتقدند که این غیرمحتمل است که ایران و دیگر طرف‌های توافق بخواهند دوباره بر سر این توافق مذاکره کنند. اگر ترامپ بخواهد توافق اتمی را ملغی کن، اوضاع بد‌تر خواهد شد.