فشار آبزی پروران به محیط زیست کشور
آبزیپروری امروزه یکی از مهمترین منابع تولید مواد غذایی مورد نیاز انسان و همچنین مطمئنترین راهکار برای کاهش فشار بر ذخایر آبزیان و صید بیش از اندازه از منابع آبی اعم از دریا و رودخانههاست.
روزنامه آرمان: آبزیپروری امروزه یکی از مهمترین منابع تولید مواد غذایی مورد نیاز انسان و همچنین مطمئنترین راهکار برای کاهش فشار بر ذخایر آبزیان و صید بیش از اندازه از منابع آبی اعم از دریا و رودخانههاست.
چند روز پیش معاون وزیر جهاد کشاورزی و رئیس سازمان شیلات ایران اعلام کرد که صادرات آبزیان از ۲۶۰میلیون دلار در سال ۹۱ به ۴۱۲میلیون دلار در پایان سال ۹۵ رسید. سیاستهای شیلات در چند سال گذشته، توسعه هرچه بیشتر و پایدارتر صید و صیادی و صنعت آبزیپروری در جامعه است.
شیلات همانند سایر بخشهای کشاورزی در برنامههای مختلف توسعه اهمیت بسزایی دارد. اهمیت شیلات بهدلیل سهم آبزیان در تامین بخشی از امنیت غذایی و نیاز روزانه پروتئین مصرفی جامعه روزبهروز در حال گسترش است.
توجه به ظرفیتهای بالقوه بخش شیلات، برنامهریزیها و سیاستگذاریهای لازم در زمینه جذب سرمایه از یک سو و ارتقای بهرهوری سرمایه از سوی دیگر امری ضروری است. برنامه ریزی برای دستیابی به اهداف و ارتقای شاخصهای مصرف آبزیان نیز نیازمند اقدامات متنوع زیر ساختی، تحقیقاتی، آموزشی، فرهنگی، اطلاعاتی و غیره در سطح ملی و منطقهای است.
وضعیت آبزیپروری در ایران
با توجه به ارزآوری و اشتغالزایی زیاد صنعت پرورش ماهی، این صنعت میتواند گامی در مسیر رهایی از اقتصاد و صادرات تک محصولی باشد. طبق گفته مسئولان، صید ماهی از ۵۰۰هزار تن در سال ۹۱ به ۶۱۰هزار تن در سال ۹۵ افزایش یافته است. آبزی پروری از ۲۳۸هزار تن به ۴۷۰هزار تن افزایش یافت و در مجموع از ۸۳۰هزار تن به یکمیلیون و ۷۰هزار تن رسیده است.
همچنین تعداد شاغلان از حدود ۲۰۰هزار نفر به ۲۲۰هزار نفر افزایش یافته و سرانه مصرف آبزیان از ۵/۷ کیلو گرم به ۶/۱۰ کیلوگرم رسیده است. این در حالی است که این عدد در دنیا ۲۰ کیلوگرم است که باید اقدامات لازم برای افزایش این سرانه در خانوادهها انجام شود. براساس برنامه سال ۹۶ میزان تولید شیلات باید به یکمیلیون و ۱۰۰هزار تن برسد که بیش از ۵۴درصد آن متعلق به صید و نزدیک به ۴۶درصد به آبزی پروری تعلق دارد.
از آنجا که امکان افزایش عرضه محصولات آبزیان خوراکی از دریاها تقریبا منتفی میباشد، افزایش تقاضا برای آبزیان میباید از طریق آبزیپروری تامین گردد. توسعه آبزیپروری همچنین نقش مهمی در افزایش اشتغال، ارزآوری و توسعه روستایی ایفا میکند. هر چند ممکن است ظرفیتهای فیزیکی توسعه آبزی پروری در ایران روشن باشد، ضروری است چگونگی سودآوری تولید کنندهها و تقاضای بازار مورد بررسی قرار گیرد.
تحقیقات اقتصاد آبزی پروری نقش مهمی را در توسعه آبزی پروری دارد، ولی متاسفانه خلأ این تحقیقات در ایران به وضوح مشهود است. بهگفته رئیس سازمان شیلات در بخش ماهیان گرمابی و میگو نگرانی از لحاظ تولید وجود ندارد و در بخش آبزی پروری نیز زیرساختها تامین شده است. اکنون بیش از ۳۰ تا ۳۵هزار تن ظرفیت تولید در کشور یا در دریا استقرار یافته و یا در ساحل در حال جمعبندی برای استقرار در دریا است.
مشکلات زیستمحیطی پرورش غیراستاندارد
پرورش بیش از اندازه و غیراستاندارد آبزیان در استخرهای پروش ماهی ضررهای زیادی به محیطزیست میزند. از این رو لازم است که این امر با وجود داشتن فواید بسیار اقتصادی، در چهارچوبهای استاندارد خاصی محقق شود. پساب یک مزرعه پرورش ماهی میتواند سه جزء آلودهکننده داشته باشد.
این سه جزء شامل مواد جامد معلق در آب، تقاضا برای اکسیژن بیولوژیک و بقایای داروها و مواد شیمیایی هستند. منابع این اجزا مواد غذایی مصرف نشده، مدفوع، ادرار و بقایای مواد و داروها میباشند. اثرات مستقیم پساب یک مزرعه پرورش قزل آلا بر روی آب جاری در قسمت پایین دست رودخانه شامل افزایش کدورت آب و کاهش مقدار اکسیژن محلول آن می شود.
این پساب حتی میتواند سبب افزایش درجه حرارت آب نیز بشود. پساب میتواند بهدلیل وجود آمونیاک، دی اکسید کربن و مواردی از این دست برای موجودات زنده اعم از گیاهی و جانوری سمی نیز باشد. پساب مزارع پرورش ماهی میتواند با آزاد کردن عوامل بیماریزا نیز مسبب آلودگی شود.
اگرچه در حال حاضر پساب مزارع پرورش ماهی از نظر قانونی و به مفهوم معمول و متداول کلمه بهعنوان آلودگی محسوب نمیشوند. تغییرات ایجاد شده توسط پساب مزارع پرورش در محیط، میتواند بهطور مستقیم بر منافع سایر استفادهکنندگان از آب که در مسیر آب و پس از مزرعه پرورش ماهی قرار میگیرند، نظیر کشاورزان، ماهیگیران و نیز سایر پرورشدهندگان ماهی، تاثیرات مخرب داشته باشد.
در صورتی که آب رودخانهای که پساب مزرعه پرورش ماهی به داخل آن ریخته میشود پیش از رسیدن به مدخل ورودی مزرعه پرورش ماهی بعدی که در مسیر جریان آب و پس از مزرعه اول قرار میگیرد از نظر خصوصیات شیمیایی کاملا به حالت اول بر نگردد، اثرات آلاینده پساب مزرعه پرورش ماهی بر روی محیط تا حد زیادی افزایش مییابد.
رعایت استانداردهای زیستمحیطی به منظور تقلیل آثار سوء زیستمحیطی اینگونه پسابها مرهون مدیریت بهینه فعالیت صاحبان واحدهای تولیدی است. تولید و پرورش ماهی ضمن تامین بخشی از پروتئین مورد نیاز کشور، از نظر اقتصادی هم قابل توجیه بـوده و ضمن ایجاد اشتغال، در پارهای موارد از مهاجرت مردم به شهرها نیز جلوگیری خواهد کرد، ولی باید توجه داشت احداث و ایجاد بیرویه و بدون مطالعه این کارگاهها ممکن است در آینده مشکلاتی را از نظر تامین بهداشت آب در پی داشته باشد.
بنابراین ضروری است سازمانها یا موسسات صادرکننده مجوز فعالیت پروژههای پرورش ماهی قبل از تصمیمگیری جهت صدور مجوز و پروانه فعالیت، تمامی پیامدها و عواقب امر، اعم از مسائل اقتصادی، اجتماعی و زیستمحیطی را بهدقت مدنظر داشته باشند و مجریان و دستاندرکاران احداث پروژههای پرورش ماهی نیز در هنگام اجرای این نوع طرحها، جوانب مختلف کار را کاملا مورد توجه قرار دهند تا با اتخاذ روشهای صحیح و اصولی، درآینده شاهد بروز مشکلات جدی زیستمحیطی نباشیم.
از طرفی در کشور کم آب ایران که با مشکلات متعدد تامین آب در نقاط مختلف کشور مواجهایم، نیاز است انتقال آب از دریاها و تالابها برای پرورش آبزیان زیر ذرهبین قرار گیرد و نهتنها از لحاظ اقتصادی، بلکه از نظر زیستمحیطی نیز توجیه داشته باشد. تالاب شادگان از طریق رودخانه کارون تغذیه و تامین میشود و تنها برای پرکردن تالاب شادگان به 52 متر مکعب آب بر ثانیه نیاز است و حال با انتقال آب کارون و کاهش میزان دبی آن، اتفاقات زیستمحیطی ناگواری برای تالاب شادگان رخ میدهد.
تالاب شادگان در سالهای74 و 75 بدون هیچگونه سرمایهگذاری سالانه 15هزار تن ماهی و جانوران آبزی را درون خود پرورش میداد. کاهش کمیت آب بر میزان کیفیت تاثیرگذار است و نابودی زیستگاههای آبزیپروری، کاهش راندمان آبزیپروری، مهاجرت و کاهش تخمریزی ماهیها، از بین رفتن تالابها و کاهش صید از تبعات جبران ناپذیر انتقال آب کارون است.
در شمال کشور نیز عدم توجه به احیای اکوسیستمهای تخریب شده دریای خزر و اصرار بر تکثیر مصنوعی گونههایی که نسل آنها کاهش پیدا کرده، مشکل دیگری است که تنوع زیستی ماهیان را تهدید میکند.
تلاش شیلات ایران در زمینه نجات بسیاری از گونههای ماهیان این منطقه قابل تقدیر است و اگر این تلاشها نبود، در حال حاضر بسیاری از گونهها منقرض شده بودند، اما باید توجه داشت که تکثیر مصنوعی ابزاری موقتی در اختیار مدیران است تا با حفظ موقت نسل گونههای در معرض خطر انقراض، موانع موجود در مسیر تولیدمثل طبیعی گونهها را برداشته و بقای نسل آنها را به صورت طبیعی تضمین نماید.
تبلیغات متنی
-
تسنیم: «انفجار نیروگاه نکا» کذب است
-
اولین پیام دریادار تنگسیری بعد از شایعات ترور
-
خبر مهم سازمان حمایت برای بازار خودرو اعلام شد
-
گریههای یک پدر در سردخانه برای شناسایی پیکر فرزندش
-
برنامه جنجالی، توقیف و مدیر شبکه افق، عزل شد
-
بیمه سلامت رایگان برای چه کسانی فعال شد؟
-
تصاویری عجیب و غیرقابل باور از رسایی در لباس سپاه
-
واکنش یک روحانی به حرکت شبکه افق پربازدید شد
-
ادامه اعزام نیرو و تجهیزات نظامی آمریکا به منطقه
-
سرخابیهای خانه به دوش در کمین شرق و غرب تهران
-
المیرا شریفیمقدم از پخش این تصاویر هنگ کرد
-
آمادهباش هلالاحمر در پی هشدار هواشناسی برای استان تهران
-
اختلال دوباره اینترنت بینالملل
-
جنگنده جدید نیروی هوایی که تهدیدی برای اف ۳۵ است
-
یک مقصد احتمالی برای اورانیوم غنیشده ایران
-
تسنیم: «انفجار نیروگاه نکا» کذب است
-
اولین پیام دریادار تنگسیری بعد از شایعات ترور
-
گریههای یک پدر در سردخانه برای شناسایی پیکر فرزندش
-
برنامه جنجالی، توقیف و مدیر شبکه افق، عزل شد
-
تصاویری عجیب و غیرقابل باور از رسایی در لباس سپاه
-
ادامه اعزام نیرو و تجهیزات نظامی آمریکا به منطقه
-
المیرا شریفیمقدم از پخش این تصاویر هنگ کرد
-
اختلال دوباره اینترنت بینالملل
-
یک مقصد احتمالی برای اورانیوم غنیشده ایران
-
تصویر ایرانچک ۵۰۰ هزار تومانی منتشر شد
-
مرگ ۲ دانشجوی پزشکی در کوی دانشگاه تهران
-
همه نمایندگان مجلس امروز سبزپوش شدند
-
رهبر انقلاب: ما شروعکننده نیستیم
-
بازداشتیهای زیر ۱۸ سال تعیین تکلیف شدند
-
ادعای رادیو اسرائیل، زمان حمله آمریکا را لو داد
-
کریسمسِ صداوسیمای ایران تا ابد عزادار شد
-
ناو هواپیمابر لینکلن دریای عمان را ترک کرد
-
احکام برخی دستگیرشدگان اعتراضات اخیر صادر شد
-
صابرین نیوز: ادعاهای کارشناس شبکه افق مضحک است!
-
تاییدنشده؛ شرط آمریکا برای انصراف از اقدام نظامی!
-
دو انفجار خبرساز در اهواز و بندرعباس
-
ترامپ امشب از یک تصمیم جدید درباره ایران خبر داد
-
رزمایش مشترک ایران، روسیه و چین تکذیب شد؟
-
پرواز پهپاد شناسایی ایران بر فراز خلیج فارس
-
یک سامانه بارشی قوی در آستانه ورود به کشور
-
رابعه اسکویی از مردم عذرخواهی کرد
-
موضع عربستان درباره جنگ با ایران ۱۸۰ درجه تغییر کرد
-
وضعیت تعطیلی مدارس تهران، شنبه ۱۱ بهمن
-
پیام شهاب حسینی به پدر و مادرِ ایلیا دهقانی
-
ورود کاروان نظامی بزرگ آمریکا به عراق
بانک اطلاعات مشاغل تهران و کرج
-
سالن های آرایش و زیبایی
-
پزشکان پوست و مو
-
آموزشگاه آشپزی در تهران
-
گالری پوشاک
-
اخذ ویزا
-
کاشت ناخن
-
محصولات پزشکی
-
تدریس خصوصی
-
مزون و شوی لباس
-
اعزام دانشجو
-
خدمات آرایشی و زیبایی
-
خدمات درمانی
-
مدارس
-
طلا و جواهر و زیورآلات
-
صرافی
-
محصولات آرایش و زیبایی
-
خدمات حیوانات خانگی
-
مهد کودک
-
مبلمان
-
سیسمونی و نوزاد
-
مراکز درمانی
-
پت شاپ
-
رستوران و تهیه غذا
-
تعمیرات مبل در تهران
-
خدمات تفریح و سرگرمی
-
پزشکان متخصص
-
باشگاه های ورزشی
-
فست فودهای تهران
-
سرویس خواب
-
موبایل
-
دکتر زنان در تهران
-
فروشگاه ها و لوازم ورزشی
-
کافی شاپ و سفره خانه
-
دکوراسیون داخلی
-
لوازم خانگی
-
دندانپزشکان
-
آموزشگاه ها
-
صنایع غذایی
-
تزیینات داخلی
-
خدمات منزل
-
دندانپزشکی کودک
-
آموزشگاه زبان در تهران
-
تشریفات و موسسه پذیرایی
-
خدمات ساختمان
-
فروش و خدمات خودرو
-
پزشکان زیبایی و لاغری
-
آموزشگاه موسیقی
-
خدمات مجالس
-
قالیشویی در تهران
-
سایر خدمات
-
جراحی بینی و زیبایی
-
آموزشگاه هنری
-
آتلیه عکاسی
-
آژانس مسافرتی و هتل
نظر کاربران
با توجه به مشکلات صنعت آبزی پروری و کمبود شدید منابع آب شیرین در کشور، یکی از بهترین راهکارها برای پیشرفت این صنعت، تکثیر و پرورش آبزیان دریایی، شامل انواع ماهیان دریایی و میگوها میباشد.پیشرفت و اشتغال زایی در این زمینه مستلزم استفاده از تکنولوژیهای نوین آبزی پروری با تاکید بر روی گونه های بومی می باشد.