پشت تبلیغات فیلم ها به کلیپ ها گرم می شود!

بانی فیلم: گروه سینمای ایران- نسرین بختیاری: چندی است که به دلیل دسترسی کمتر تهیه کنندگان به ابزارهای فراگیری مانند پخش آنونس در ماهواره و همچنین کمبود حمایت تبلیغاتی تلویزیون از سینما و فیلم ها سمت و سوی تبلیغات به جهت دیگری رفته است.

این بار به جای اینکه رسانه ها از فیلم حمایت کنند، خواننده ها پشت کارها بعد از اکران می ایستند؛ به این صورت که کلیپی بعد از اکران فیلم می سازند و گاهی با پوشیدن لباسی که در فیلم استفاده شده، سعی در جلب مخاطب با کمک آن کلیپ دارند. نمونه چنین کاری را در فیلم «۲۱ روز بعد» به کارگردانی محمدرضا خردمندان و «نفس» به کارگردانی نرگس آبیار دیدیم که مهدی یراحی در کلیپ فیلم همزمان با اکران حضور داشت. همچنین ساخت کلیپ هنگام اکران برای فیلم «زیر سقف دودی» به کارگردانی پوران درخشنده و با خوانندگی سینا سرلک اتفاق افتاد که در شبکه های تلگرامی دست به دست شد.

انجام کارهایی از این دست در نگاه اول به طور قطع روی نظر مخاطب نسبت به اینکه به سینما برود و فیلم را تماشا کند، تأثیر می گذارد. بعضی از صاحب نظران ساخت چنین کلیپ هایی را همسو با موضوع تبلیغات و مارکتینگ فیلم می دانند و معتقدند که در ذات خود کار بدی نیست و در سینمای جهان و هالیوود هم از این دست اتفاقات رقم می خورد و چیز عجیبی نیست، اما بهتر است که هم جهت و همراستا با محتوای اصلی فیلم باشد؛ اما برخی کارگردانان و فیلمسازان دیگر نیز معتقدند ساخت کلیپ یا تیزری که چندان ارتباطی به محتوای فیلم ندارد، می تواند نوعی فریب به حساب بیاید؛ چرا که مخاطب در کلیپ یک چیز می بیند و بعد از رفتن به سالن سینما شاهد محتوا یا موضوع دیگری است که ممکن است او را دچار سرگشتگی یا دوگانگی کند. همین موضوع بهانه ای شد تا در خصوص مزایا و معایب این روش با فیلمسازان یا کسانی که کلیپ خواندند صحبت کنیم که در ادامه از نظر می گذرانید:

محمد نیک بین: کلیپ بعد از اکران بهتر است هم جهت با محتوای فیلم باشد

محمد نیک بین، تهیه کننده فیلم «ملی و راه های نرفته اش» و «آتش بس ۲» در رابطه با اینکه نظرتان نسبت به کلیپ سازی پس از اتمام فیلم برای تبلیغات آن چیست، به بانی فیلم گفت: فکر می کنم برای بازاریابی فیلم از هر تمهیدی که مسیر درستی داشته باشد، باید استفاده کنیم. ساخت کلیپ اگر بتواند مفید واقع شود و همسو با جهت گیری فیلم باشد، کار بدی نیست. گاهی ممکن است جریان موسیقی از فیلم عمده تر باشد و عده ای موافق و عده ای هم موافق این هستند. فکر می کنم از هر تمهیدی که درست باشد باید استفاده کنیم تا بتوانیم مخاطب خود را پیدا کنیم.

نیک بین یادآوری کرد: شاید از لحاظ سلیقه ای چندان درگیر این مسائل نشوم و به عنوان مثال، شاید جریان موسیقی در فیلمی که الآن دارم- ملی و راه های نرفته اش- عمده نباشد و شاید در فیلم هایی که استفاده عمده تری از موسیقی دارند، استفاده از این تمهید برایشان طبیعی تر باشد.

این تهیه کننده با اشاره به پرت شدن حواس بیننده از فیلم یادآوری کرد: شاید اصلا در مارکتینگ هدف پرت شدن حواس بیننده باشد تا بتوانیم محصول خود را تبلیغ کنیم. از دیدگاه مارکتینگ انجام چنین کاری -ساخت کلیپ- موفق است تا نظر بیننده را پرت کنیم تا به هدفمان که کشاندن بیننده به سالن سینماست. اما اینکه آیا ما این موضوع را به عنوان یک ابزار برای سینما می پسندیم یا نه، بستگی به سلیقه افراد دارد.

به عنوان مثال شاید این موضوع را در پروژه ای که داریم، نپسندم، اما در پروژه دیگر بسیار منطقی و یک ابزار خوب باشد. نَفس این جریان را به عنوان یک ابزار مارکتینگ بد نمی دانم؛ مهم این است که به درستی از این ابزار استفاده و کلیپ در جهت فیلم ساخته شود. وی یادآوری کرد: من علاقه ای به پرت کردن حواس بیننده در مارکتینگ ندارم، اما جزو یکی از اصول مارکتینگ است و بسیاری از افراد در سراسر دنیا این کار را انجام می دهند.

حتی گاهی تیزرها و آنونس هایی که از فیلم ها ساخته می شود، ممکن است ربطی به فیلم نداشته باشد و این در فیلم های هالیوود هم دیده می شود. هدف این تیزرها جلب تماشاگر است و در این میان موفقیت تیزرها به عنوان ابزار مارکتینگ مطرح می شود؛ اینکه چقدر این مسائل به فیلم ربط پیدا می کند یا خیر؟… موضوع دیگری است.

نیک بین گفت: اگر خودم بخواهم چنین کاری را انجام دهم، سعی می کنم یک ربط منطقی بین محتوای کار و کلیپ پیدا کنم.

وی خاطرنشان کرد: حضور یک خواننده محبوب در افتتاحیه اکران فیلم می تواند کمک کننده باشد و هیچ ایرادی برای آن نمی دانم. در این مراسم تمام تلاش شان را برای دریافت بازخورد انجام می دهند. اگر افتتاحیه اکران مربوط به خودم هم باشد، از افراد سرشناس دعوت خواهم کرد.

رضا یزدانی: ساخت کلیپ بعد از اکران کار درستی نیست

رضا یزدانی از جمله خوانندگانی است که در فیلم «تیک آف» در نقش شیرو یا شیرزاد حضور دارد و قطعاتی برای آن اجرا کرده است. او در این فیلم در نقش جوانی ظاهر شده است که در زندگی به آرزویشان نرسیده اند و از پس جبر اجتماعی هم بر نمی آیند. او در رابطه با اینکه نظرتان نسبت به کلیپ سازی پس از اتمام فیلم برای تبلیغات آن چیست، به بانی فیلم گفت: موسیقی و کلیپ در تبلیغات فیلم تأثیرگذار است، اما اگر بعد از اکران فیلم بخواهیم کلیپ جدیدی بسازیم، به نظرم کار درستی نیست و باید از قبل در فیلم وجود داشته باشد یا جزو تیتراژ و موسیقی فیلم باشد و از آن استفاده تبلیغاتی شود.

احسان عبدی پور:تظاهر به چیزی که نیستیم، دغل بازی است

احسان عبدی پور، کارگردان فیلم های «تنهای تنهای تنها» و «تیک آف» در رابطه با اینکه نظرتان نسبت به کلیپ سازی پس از اتمام فیلم برای تبلیغات آن چیست، به بانی فیلم گفت: من از این کارهای دموسازی اصلا خوشم نمی آید؛ چون نوعی انحراف در اصالت فیلم، ترفند و جادوست. ساخت این کلیپ ها به معنای این است که چیزی را به مخاطب نشان می دهیم و او پس از ورود به سینما چیز دیگری را می بیند. نیم بیشتر سینما هنر است و باقی آن صنعت و تجارت است؛ کسانی که این کارها را انجام می دهند، بیش از ظرفیت فیلم کار می کنند و این حرکت اصیلی نیست.

عبدی پور خاطرنشان کرد: به شخصه طوری شده ام هر فیلمی که سر آن هیاهو و تبلیغ است، مغزم به طورناخودآگاه از آن دوری می کند و هیچگاه نمی روم آن را ببینم! معتقدم فیلمی که هیاهوی بیشتری دارد، خجالت زده تر است و در عمل چیزی برای ارائه ندارد. جامعه ما بر اساس ظاهر، پست های اینستاگرامی و کلیپ ها برای رفتن به سینما تصمیم می گیرند و این مسائل بیشتر روی انحراف آن ها تأثیر می گذارد.

وی تأکید کرد: مخالف این نیستم که وقتی فیلمی به پایان می رسد و از پرده پایین می آید، کلیپ های خاصی از آن فیلم ببینیم، اما در تبلیغات آن به نظرم انحراف از معیار است. ما با فیلم دکان دو نبش باز نمی کنیم، اما الآن همه چیز شبیه دکان دونبش است و این به طور شخصی برایم غیرقابل باور است؛ یعنی تقلا به قدری زیاد است که هر وقت خبر ساخت فیلمی را می خوانم، احساس می کنم در حال ساخت یک پاساژ برای فیلم هستیم تا واحدهای تجاری خوب فروش برود. این کارها خیلی دور از دغدغه فیلمسازی است.

کارگردان «تنهای تنهای تنها» با اشاره به فیلم هایی که می فروشند، اضافه کرد: اگر بخواهیم فیلم هایی که در ایران می فروشند را به سطح فرهنگ نسبت دهیم، باید برویم گورستان و تا مدت ها سیاه بپوشیم!… اگر بعضی فیلم های خوب فروش ندارند و بعضی فیلم های نامناسب فروش دارند، به دلیل همین حرکت های غیراصیل است. اگر کمی چشممان را ببندیم، می توانیم نام آن را جنایت بگذاریم. این کارها شبیه این است که ما آبمیوه گیری داریم، اما در تبلیغات آن می گوییم لودر داریم!… ممکن است فیلمی داشته باشیم که برجستگی چندانی نداشته باشد، اما در تبلیغات آن را به گونه ای که نیست، نشان می دهیم.

عبدی پور در پاسخ به این پرسش که چه پیشنهادی در این رابطه با تمام محدودیت های تبلیغاتی فیلم ها دارید، عنوان کرد: ذهنم چندان در این رابطه خلاق نیست، اما دلم نمی خواهد محصول خود را به شیوه ای دیگر نمایش دهیم و مخاطب را به سالن تاریک بکشانیم و ناراضی از سالن برود. وقتی شخصی از گیت رد می شود؛ یعنی بلیتش باطل شده است و درست نیست به چیزی تظاهر کنیم که در اصل نیستیم و این دغل بازی است. همان فردی که به سینما می رود و چیز دیگری می بیند، اگر کفش خریده بود، آن را پس داده بود، اما بلیت ‌فروش سینمای ما پول بلیت را پس نمی دهد.

این کارگردان خاطرنشان کرد: ساخت کلیپ بعد از پایان فیلم، به شدت روی نظر مخاطب تأثیر می گذارد و به همین دلیل مخالف آن هستم. متأسفانه حواس ما به تأثیر این نوع کارها نیست. وقتی فیلم خودم اکران شد، حتی در صفحه شخصی ام ننوشتم که بروید فیلم را ببینید تا مدیون پول های مردم نشوم.

وی با اشاره به کلیپی که در خصوص فیلم «تیک آف» ساخته و از شبکه های ماهواره ای پخش شد، توضیح داد: این کلیپ زمانی پخش شد که فیلم از پرده سینما پایین آمده بود.