لزوم تغییر تفکر اصولگرایان

بشير اسماعيلي در روزنامه قانون نوشت: صحبت از حذف ریاست جمهوری از ساختار سیاسی ایران دوباره بعد از چند سال در پارلمان طرح شد.پيشنهاد این بحث در حالی با استدلال‌های طرفداران آن و در قالب یک طرح اصلاحی ارائه شد که بسیاری از تحلیلگران پارلمانی شدن نظام سیاسی ایران را در راستای اهداف بلند مدت اصولگرایان ارزیابی می‌کنند .

به بیان دیگر از آن جایی که به نظر می‌رسد اصولگرایان رقابت انتخاباتی در عرصه ریاست جمهوری را از دست رفته می بینند‌، بنابراین بهتر است که درکل، این نهاد را منحل کنند. در عوض با پارلمانی‌شدن سیستم به سبب اینکه انتخابات مجلس به ویژه در شهر های کوچک و شهرستان‌ها می‌تواند روزنه‌هایی را برای پیروزی گزینه های نزدیک به اصولگرایان باز کند، بسیار امید بخش‌تر از سیستم ریاستی فعلی خواهد بود.

در بدترین حالت دولت پارلمانی اگر به اکثریت اصولگرایان تشکیل نشود ، ساختاری ائتلافی پیدا خواهد کرد . پس اینکه جریان مخالف اصولگرایی چهار سال و بلکه هشت سال یا حتی به طور متوالی ریاست‌جمهوری و به تبع وزارتخانه ها و سیاست خارجی و استانداری ها و... در اختیار داشته باشد، دیگر اتفاق نخواهد افتاد. اگر مقصود اصولگرایی همین باشد، نمی‌توان به آن خرده گرفت ، زيرا جناح ها و جریانات سیاسی از همین دست ترفند‌ها برای از خارج کردن حریف استفاده می کنند و این امر در رقابت های سیاسی بدیهی است . اما مساله اینجاست که آیا راه حل بهتری برای خروج از این آفات برای اصولگرایان وجود ندارد ؟

آشتی با طبقه متوسط

مساله اصلی اینجاست که علت رویگردانی طبقه متوسط از کاندیدا های اصولگرا در انتخابات ريیس جمهوری چیست ؟ در واقع رای دهندگان این طبقه که بيشتر جوانان ، تحصیلکردگان و زنان تحول خواه هستند از یک ريیس جمهور چه طلب می کنند؟ می‌توان چنین گفت که آن‌ها بيشتر به‌دنبال دو مساله آزادی های اجتماعی و سیاست خارجی معتدل هستند.

درباره موضوع نخست ، اصولگرایی بايد با اخذ یک سری از تصمیمات تحول‌گرا و رفع بعضی از محدودیت های غیر لازم ، بدنه رویگردان طبقه متوسط از خود را دوباره احیا کند . اصرار بر مواردی همچون سختگیری‌های مربوط به امنیت اخلاقی ، منع ورود زنان به استادیوم ها ، لغو کنسرت ها ، محدودیت های بی مورد برای تفریحات موجه و مانند اين مسائل، اگر چه ممکن است به ظاهر ساده بیاید، اما به لحاظ روانی به وحشت جامعه از روی کار آمدن بعضی از اصولگرایان انجامیده است.

اقدام رئیسی در دیدار با امیر تتلو، اگر چه انتقادات فراواني را متوجه وی کرد، اما اولین نشانه درک اصولگرایی از لزوم آشتی با طبقه متوسط بود. از سوي ديگر، اصلاح طلبان سال‌هاست که با وعده گسترش آزادی های اجتماعی رای می آورند و کاری نيز از دست‌شان برنیامده است. اما آن‌ها، رگ خواب بدنه بزرگی از رای‌دهندگان را به‌دست آورده اند.

استمداد از اصول فقهي

جريان اصولگرانبايد فراموش كند كه فقه شیعه به لحاظ پویایی و انعطاف در این زمینه بسیار کارآمد است. مواردی که در تضاد با شریعت نبوده و قابل تجدید نظر هستند، می‌توانند با تایید علما و فقها مورد بازبینی قرار گیرند. چنانكه رویه حضرت امام(س) درباب مسائلی مثل شطرنج، تفکیک کلاس های دانشگاه ، عمل تغییر جنسیت و ... با دید غیرمتعصبانه و حکمت آمیز همراه بود .

سیاست خارجي و امنیت فکری

از طرف ديگر، در دوره ای که دولت نهم و دهم بر سر کار بود ، ماجراجویی در سیاست خارجی ، هزینه های اقتضا يی و حیثیتی زیادی برای کشور در بر داشت . يادآوري مي‌كنيم پایبندی به اصول جمهوری اسلامی و نفس عدم سلطه پذیری با بی تدبیری و تندروی در سیاست خارجی دو مساله جدا از يكديگر هستند. مقام معظم رهبری به عنوان شخصی که ورای جریانات و جناح ها در نظام جمهوری اسلامی قرار دارد، هرگز عملگرایی و انعطاف در سیاست خارجی را از نظر دور نداشته اند. اما بعضی از اصولگرایان چنان در این امر افراط می کردند که باعث وحشت رای دهندگان شدند . به‌این منوال، شعار تنش زدایی و اعتدال در سیاست خارجی به راحتی آرا را در سبد جناح مخالف آن‌ها سرازیر کرد .

دوري‌ از پاك‌ كردن صورت مساله

در مجموع اصولگرایی یک جریان قدیمی و هوشمند در عرصه سیاسی جمهوری اسلامی است که حفظ آن برای توازن قوای داخلی ضروری است. از این روی جریان اصولگرايي می‌تواند با پویایی و اصلاح درونی خود، دوباره اقبال عمومی را در انتخابات های پیش روی به‌دست آورد و برای حل مساله نیازی به پاک کردن صورت مساله نداشته باشد .