علت مطرح شدن نام لاریجانی برای سال ۱۴۰۰

روزنامه آرمان- احسان اسقایی: جریان اعتدال و اعتدالگرایی در ایران سابقه چندانی ندارد. در سال ۹۲ و در نتیجه خواست عمومی ایجاد آرامش در عرصه سیاسی، با حمایت جریان اصلاحات و برخی از دلسوزان اصولگرا حسن روحانی رئیس جمهور شد.

رأی آوری مجدد روحانی در سال۹۶ با حمایت مردم مبتنی بر شعارهای اصلاح‌طلبانه او بود. به همین دلیل آقای روحانی می‌داند که بدنه اجتماعی حامیان او تا چه اندازه تغییر و تحول و بهسازی در عرصه‌های گوناگون را طلب می‌کنند. از این رو در انتخابات آینده ریاست جمهوری نیز همچنان اصلاح‌طلبان و اصولگرایان بازیگران عرصه سیاسی خواهند بود. نامزدهای احتمالی جریان اعتدال همچون علی لاریجانی، احتمالا تمایلی به حضور در عرصه رقابت‌ برای ریاست جمهوری را نخواهد داشت. علی‌محمد نمازی‌ در گفت‌و‌گو با «آرمان» به همین موضوع پرداخته است که در ادامه می‌خوانید.

هر از گاهی مساله کاندیداتوری دکتر لاریجانی در انتخابات ۱۴۰۰ مطرح می‌شود. به اعتقاد شما علت مطرح شدن نام علی لاریجانی برای ریاست جمهوری چیست؟

لاریجانی کاندیدای سیزدهمین دوره ریاست جمهوری نخواهد شد، زیرا فضای لازم برای کاندیداتوری لاریجانی وجود ندارد. علت مطرح شدن این شایعات در برخی اتفاقات روزهای اخیر نهفته است و‌ این احتمال به وجود آمده که در آینده برای ورود اصلاح‌طلبان به عرصه انتخابات ریاست جمهوری موانعی وجود خواهد داشت و ورود کاندیدای مطرح اصلاح‌طلبان به عرصه رقابت دشوار خواهد بود. اصلاح‌طلبان اگر علاقه‌مند به حضور در انتخابات باشند، نمی‌توانند به کاندیدای شاخص اصولگرا رأی دهند. بعد از آقای روحانی چهره‌ای که هم به اصلاح‌طلبان نزدیک باشد و هم مواضع تند اصولگرایانه نداشته و روزبه‌روز هم مواضع خود را به اصلاح‌طلبان نزدیک کرده باشد، آقای لاریجانی است. از این روست که سخن از کاندیداتوری لاریجانی مطرح شده است.

حتی اگر براساس منافع ملی لازم باشد مشی اعتدالی روحانی بعد از او ادامه یابد، با این تفاسیر جریان اصولگرا به دنبال کاندیداتوری لاریجانی نیست؟

آقای لاریجانی بر اساس عملکردش و مواضعی که در این سال‌ها اتخاذ کرد باعث شد که اصلاح‌طلبان در انتخابات مجلس گذشته از او حمایت کنند. از این رو اصولگرایان نیز در اندیشه حمایت از لاریجانی نیستند. باید گفت که اصولگرایی از لاریجانی عدول کرده، نه ‌اینکه آقای لاریجانی نخواهد کاندیدای جریان اصولگرا باشد. اصولگرایان راضی به کاندیداتوری لاریجانی نیستند زیرا روحانی اصولگرا هم به سمت اصلاح‌طلبان آمده است. در نتیجه اصولگرایان نمی‌خواهند از لاریجانی‌‌ای حمایت کنند که عملکردی اصلاح‌طلبانه داشته باشد.

لاریجانی در حد و اندازه روحانی می‌تواند به جریان اصلاحات نزدیک شود؟

لاریجانی هیچ‌گاه در حد و اندازه روحانی نمی‌تواند به جریان اصلاحات نزدیک شود. آقای روحانی از اول انقلاب در میان رجال سیاسی بوده و مسئولیت‌های مهمی در دفاع مقدس، رده‌های امنیتی، مجلس شورای اسلامی و کمسیون دفاع را بر عهده داشته است. آقای لاریجانی اولین پست مهمی که داشت، ریاست سازمان صدا و سیما بود و بعد از مدتی‌ قبول مسئولیت در شورای عالی امینت ملی در فضایی که مشکلات فراوانی برای اصلاح طلبان در زمینه عدم تایید صلاحیت‌ها وجود داشت، توانست در دو دوره از قم وارد مجلس شود. در نتیجه جایگاه لاریجانی در حد و اندازه روحانی نیست که بتواند به عنوان نماینده جریان اعتدال رأی بدنه اجتماعی جریانات سیاسی را به خود جذب کند.

در آینده جریان اعتدال هم در عرصه سیاسی و اقتصادی نمی‌تواند برخی از وعده‌های خود را اجرایی کند و با شعار ایجاد آرامش در فضای سیاسی و اقتصادی نمی‌توان پیروز شد. مردم در سال‌های آینده در انتخابات‌ها از شعارهای اعتدالی استقبال فعلی را نخواهند داشت و جریانات سیاسی کاندیدای اصلی خود را معرفی می‌کنند. این امید وجود دارد که کاندیدای اصلی جریان اصلاح‌طلب نیز از سوی نهاد‌های نظارتی تایید شود و در انتخابات‌های آینده شاهد رقابت واقعی دو جریان سیاسی اصلاح‌طلب و اصولگرا با نمایندگان واقعی آنها در انتخابات ریاست جمهوری باشیم. در این صورت انتخاباتی با مشارکت حد اکثری برگزار خواهد شد.

چرا اصرار دارید که لاریجانی در انتخابات آینده ریاست‌جمهوری کاندیدا نخواهد شد؟

لاریجانی حتی اگر هم به عرصه انتخابات پا بگذارد که بسیار عاقل‌تر از آن است که دست به‌ این اقدام بزند، هیچ تشکل اصلاح‌طلبی از او حمایت نخواهد کرد. بنده تا این لحظه مشاهده نکرده‌ام که هیچ حزب یا شخص شناخته شده اصلاح‌طلبی در مورد حتی احتمال حمایت جریان اصلاحات از ایشان سخن به میان آورد. ضمن اینکه اصولگرایان نیز از لاریجانی عبور کرده‌اند و ایشان نیز نمی‌توانند با توجه به جایگاه اصولگرایی خود مورد تایید بدنه اصلاح‌طلبان قرار بگیرد. در نتیجه بعید است که ‌ایشان رأی بیاورند زیرا اعتدالگرایی خواست جریان اصلاحات و جریان اصولگرایی در انتخابات آینده نیست.

شاید حتی در انتخابات مجلس نیز مردم به نمایندگان جریان اصلاح‌طلب و اصولگرا رأی دهند. حتی ممکن است اگر افراد اصولگرا هم در لیست جریان اصلاحات در برخی از شهر‌ها حضور داشته باشند، رأی پایینی بیاورند و یا حتی رأی نیاورند. مردم در انتخابات‌های آینده به مراجع اصلاح‌طلبی و اصولگرایی رجوع خواهند کرد، حتی اگر تنها کاندیدای معقول در میان کاندیدا‌های باقیمانده شخص آقای لاریجانی باشد، زیرا مردم دو بار به یک جریان بین جریانی به نام اعتدالگرایی رأی نخواهند داد. گزینه اعتدالگرایی در انتخابات پیش رو از نظر سران اصلاح‌طلبی و حتی اصولگرایی رنگ باخته است. از این رو هر دو جناح با کاندیداهای مطرح خود وارد عرصه خواهند شد. به عبارت بهتر حتی در صورت پیروزی قطعی جریان اصلاحات از اینک باید گفت که جریان اصلاحات دیگر بر پایه اعتدالگرایی نخواهد ایستاد.