فراز و فرودهای بودجه وزارت آموزش و پرورش

تابناک در گزارشی نوشت: لایحه بودجه ۹۷ در حوزه وزارت آموزش و پرورش، حاوی نکات مثبت و منفی فراوانی است که از یک سو نویدبخش آینده اي بهتر براي اين حوزه مهم است و از سوی دیگر، نگرانی های فراوانی به همراه دارد. افزایش بودجه مناطق محروم و تلاش برای توسعه عدالت آموزشی از بخش های امیدوار کننده لایحه و کاهش چشمگیر بودجه در برخی بخش ها مثل توسعه و تجهيز مدارس بسیار نگران کننده است.

چند روز پيش، حسن روحانی، رئیس جمهور کشورمان با حضور در مجلس شورای اسلامی، لایحه بودجه سال ۹۷ را به مجلس تقدیم کرد؛ لایحه ای که از همان ابتدا حاوی حاشیه های فراوانی بود و انتقادات فراوانی را به همراه داشت.

جدا از تلاش دولت برای افزایش عوارض خروج از کشور و افزایش قیمت حامل های انرژی که به منظور تأمین منابع جدید مالی طراحی شده است، نوع و کمیت تخصیص بودجه در نهادهای مختلف و نیز زیرمجموعه های این نهادها نیز قابل توجه است و پیام های متفاوتی را به ذهن متبادر می کند.

یکی از این حوزه ها، وزارت آموزش و پرورش است که بر اساس لایحه بودجه ۹۷ و در مقایسه با لایحه بودجه سال ۹۶ در مجموع شاهد کاهش بودجه است؛ اما در زیرمجموعه های وزارت آموزش و پرورش، میزان بودجه ها به نسبت سال گذشته فراز و فرود فراوانی دارد.

جدا از برخی بندهای ضروری و اجتناب ناپذیری مثل مدارس خارج از کشور، صندوق فرهنگیان، هزینه های دبیرخانه و بدنه اصلی وزارتخانه که دولت همواره باید به آنها توجه داشته باشد و بودجه ویژه ای برای آنها طرح ریزی کند، میزان کاهش و یا افزایش بودجه در بسیاری از بندهای دیگر می تواند به نوعی گویای سیاست ها و نگاه های دولت به آموزش و پرورش کشور باشد.

در لایحه بودجه ۹۷، سرانه دانش آموزی، تأمین هزینه های دانش آموزان مناطق محروم، بودجه فعالیت های تربیت بدنی، بودجه فعالیت های پرورشی، خرید خدمات آموزشی در مناطق کم برخوردار و نیز توجه ویژه به آموزش های پیش دبستانی با افزایش قابل توجهی رو به رو شده است؛ اتفاق خوبی که به رغم کاهش کلی بودجه از توجه ویژه دولت دور نمانده و نشان از دغدغه دولتمردان به برخی ضرورت های حساس مثل ایجاد عدالت آموزشی و حمایت از دانش آموزان قشرهای ضعیف جامعه است.

با این حال، لایحه بودجه ۹۷ در برخی بندهای حساس و مهم دیگر آموزش و پرورش مثل توسعه و تجهيز مدارس و تکمیل فضاهای آموزشی مورد نیاز با کاهش بودجه رو به رو شده است؛ اتفاق نگران کننده ای که با توجه به حجم بالای مدارس غیر استاندارد و فضاهای آموزشی نامناسب کشور چندان توجیه پذیر نیست.



كاهش ۱۹ درصدي بودجه آموزش و پرورش در بخش نوسازي و تجهيز مدارس از آن جهت نگران كننده و قابل نقد است كه مي دانيم بسياري از مدارس كشور در شرايط خوب عمراني و مقاومتي نيستند و در بسياري از مناطق حداقل فضاهاي آموزشي استاندارد نيز وجود ندارد. شاهد جديد اين ادعا تخريب بيش از ۸۰ درصد از مدارس مناطق زلزله زده كرمانشاه است كه بر همگان ثابت كرد يكي از بدترين فضاهاي استاندارد عمراني كشور حتي در بخش هاي شهري به مدارس كشور اختصاص دارد.

البته نکته مهم و غیر قابل اجتنابی که شاید مد نظر مسئولان دولت قرار گرفته و بر اساس آن به کاهش بودجه سازمان نوسازی مدارس روی آورده اند، این باشد که با همین حجم از بودجه نیز می توان اقدام های موثر و سازنده ای در حوزه فضاهای زیربنایی مدارس انجام داد.

به هر حال آنچه از نوع پراکنش بودجه در بدنه وزارت آموزش و پرورش برمی آید، حکایت از فراز و فرودی همراه با بیم و امید دارد که باید دید در کمیسیون تلفیق مجلس شورای اسلامی با چه تغییراتی رو به رو خواهد شد و در مقام عمل چگونه پیش خواهد رفت و در صحن علني واكنش نمايندگان به اين كاهش چيست.

به همه اين موارد، بايد این را افزود، در مورد وزارتخانه اي سخن آمد كه بيش از یک و نيم ميليون حقوق بگير دارد و با نزديك به ۱۲ ميليون دانش آموز، بخش بزرگي از خانواده و جمعيت كشور را با خود درگير كرده است؛ بنابراین، كاهش بودجه در هر بخش مرتبط با اين وزارتخانه، قطعاً فاجعه اي است كه نشان مي دهد، بسياري از مديران، هنوز اهميت اين مجموعه را براي كشور درك نكرده اند؛ ‌وزارتخانه اي كه گفته مي شود، بيش از ۹۰ درصد بودجه اش را بايد صرف حقوق و مزاياي پرسنل خود کرده و همچنین می تواند ميزان محدودي از بودجه را در بخش هاي ديگر هزينه كند.