دسترسی محدود به روحانی!

محمدحسن نجمي در روزنامه شرق نوشت: از جمله افراد حلقه نخست اطراف «حسن روحاني» است؛ خيلي‌ها ترکيب کابينه دوازدهم را حاصل لابي‌هاي او مي‌دانند؛ «محمود واعظي». رئيس‌جمهوري معتقد است که براي انتخاب وزرايش تحت هيچ‌گونه فشاري نبوده است؛ درست هم مي‌گويد، چراکه افراد مشاور روحاني همه همسوي خودش بودند، مانند واعظي؛ يعني رئيس دفترش در دولت دوازدهم و وزير ارتباطاتش در دولت يازدهم، سوداي وزارت خارجه براي دولت يازدهم داشت؛ البته با توجه به سوابقش هم با ارفاق مي‌شد او را جزء گزينه‌ها در نظر گرفت، اما وقتي نام ديپلماتي مانند «محمدجواد ظريف» در ميان باشد، قطعا بقيه نام‌ها با هر سابقه‌اي در وزارت خارجه کمرنگ مي‌شوند.

محمود واعظي از سال ٩٢ و با پيروزي حسن روحاني، نقش بيشتري در سياست پيدا کرد؛ هرچند براي وزارت خارجه انتخاب نشد ولي به وزارت ارتباطات رفت. او عضو حزب اعتدال و توسعه هم هست؛ همان حزبي که بسياري از نزديکان روحاني هم عضو آن هستند؛ حزبي که خاستگاه خود روحاني هم هست. مدتي هم خبرهايي مبني بر انتصاب همسر واعظي در برخي دستگاه‌هاي دولتي شنيده مي‌شد که البته فرصت تحقق پيدا نشد. حالا عده‌ای از نمايندگان از برخي رفتارهاي واعظي پس از انتصابش به رياست دفتر رئيس‌جمهوري گلايه دارند؛ همچنان که از برخي دخالت‌ها در جريان انتخابات هيئت‌رئيسه سال دوم مجلس دهم گلايه داشتند. در‌عين‌حال برخي اصلاح‌طلبان مجلس هم حاضر به صحبت در اين زمینه نيستند! ميرزايي‌نکو، نماينده دماوند، از دستور واعظي بر نامه‌اي که مخاطبش رئيس‌جمهوري بوده گلايه دارد. او همچنين از کاهش ارتباطات رئيس‌جمهوري گلايه دارد، آن هم پس از اينکه وزير ارتباطات دولت يازدهم در دولت دوازدهم رئيس دفتر رئيس‌جمهوري شده است. رحيمي، نماينده تهران، هم از لزوم جلوگيري از موازي‌کاري‌ها با وزارت خارجه سخن مي‌گويد.

مأموريت رئيس دفتر نبايد با وزارت خارجه تداخل کند

چندي پيش واعظي در قامت رئيس دفتر رئيس‌جمهوري سفري به جمهوري آذربايجان داشته و در جلسه‌اي سخنراني کرده بود، او همچنين ديدارهايي ديپلماتيک با مقامات اين کشور داشت؛ هرچند خيلي‌ها از اين ديدارها متعجب شدند و آن را در وظايف رئيس دفتر ندانستند، اما عليرضا رحيمي، عضو کميسيون امنيت ملي مجلس، نظر ديگري دارد؛ او در اين باره به «شرق» گفته: «آقاي واعظي در دولت يازدهم به اعتبار اينکه وزارت ارتباطات، به عنوان رئيس گروه کميسيون مشترک ايران و جمهوری آذربايجان بودند ولي حالا اگر جايگزيني برايشان انتخاب نشده، احتمالا به اعتبار همان بودند». او ادامه داد: «اما به‌هر‌حال رئيس دفتر رئيس‌جمهوري ممکن است مأموريت‌هاي ويژه داشته باشند ولي به‌هر‌حال کميسيون مشترک دو کشور بر اساس تصميم هيئت وزيران مسئولش مشخص مي‌شود». او درباره مأموريت‌هاي رئيس دفتر رئيس‌جمهوري افزود: «مأموريت‌هايي که براي رئيس دفتر رئيس‌جمهوري تعريف مي‌شود، در قالب دفتر رئيس‌جمهوري برايشان تعريف مي‌شود.

اما درباره جمهوري آذربايجان چون در اين مورد خاص سمت قبلي‌اش رئيس کميسيون مشترک ايران و جمهوری آذربايجان بوده، احتمالا به همين خاطر بوده». با این حال،‌او به «ايلنا» گفته که «ممکن استرئيس‌دفتر رئيس‌جمهوري نيز مأموريت‌هايي خاص در حوزه دفتر رياست‌جمهوري داشته باشد و طبيعتا اين مأموريت‌ها نبايد تداخلي با حوزه کاري وزارت خارجه داشته باشد». نماينده مردم تهران ادامه داد: «رئيس‌دفتر رئيس‌جمهوري مي‌تواند به‌عنوان نماينده رياست‌جمهوري بعضا در مراسم‌هاي رسمي و غالبا تشريفاتي شرکت کند اما اينکه حامل پيام ديپلماتيک باشد، ممکن نبوده و معمولا چنين سفرهايي ازجانب وزارت امور خارجه انجام مي‌شود و عرف و پروتکل بين‌المللي اين‌طور ايجاب مي‌کند».

ارتباطات قطع‌شده

قاسم ميرزايي‌نکو، عضو فراکسيون اميد، در گفت‌وگو با «شرق» به زمان خدمتش در دفتر رياست جمهوري سيدمحمد خاتمي اشاره مي‌كند و مي‌گويد: «زماني‌که ما در دوران اصلاحات در دفتر رئيس‌جمهوري به‌عنوان بازرس ويژه بوديم، مجموعه دفاتر موظف بودند که دستور کاري را که رئيس‌جمهوري نياز دارد، آماده کنند و ارتباطاتش را فراهم کنند». او اما درباره ارتباطات روحاني در دولت دوازدهم گفت: «متأسفانه ارتباطات قطع شده؛ يعني حداقل هيچ‌کدام از مجامع استاني پس از دور دوم آقاي روحاني ديداري نداشتند؛ با هيچ فراکسيوني جلسه‌اي برگزار نکرده است».

پاسخ رئيس دفتر به رئيس‌جمهوري!

او همچنين از نامه‌نگاري براي ديدار کميته حصر فراکسيون اميد براي ديدار با رئيس‌جمهوري خبر داد؛ درخواست‌هايي بدون پاسخ از سوي دفتر روحاني: «کميته رفع حصر از رئيس‌جمهوري درخواست ملاقات کرده بوديم؛ يعني ما به عنوان کميته حصر به آقاي اميري معاون پارلماني شايد بيش از پنج بار نامه داديم و مکاتبه کرده‌ايم. چون ما با همه سران قوا، يعني آقاي آملي لاريجاني و علي لاريجاني، همچنين علي شمخاني دبير شوراي‌عالي امنيت ملي، وزير اطلاعات و دوستان مختلف ملاقات کرديم ولي آقاي رئيس‌جمهوري وقت ندادند». او به مورد ديگري هم اشاره می‌کند: «در مورد بودجه هم با آقاي صادقي در فراکسيون شفاف‌سازي، متني را با هفت بند براي آقاي روحاني تهيه کرديم که آقاي رئيس‌جمهوري، اين موارد را دستور بدهيد که در بودجه انجام شود؛ باز آقاي واعظي روي اين نامه دستور دادند». دستور رئيس دفتر روي نامه‌اي که مخاطب آن رئيس‌جمهوري است، مي‌تواند سرآغاز يک بدعت باشد؛ بدعتي که مي‌تواند به قدرت‌گرفتن بيش از اندازه رئيس دفتر منجر شود و اين افزايش قدرت تبعات سياسي و حواشي زيادي خواهد داشت.

تذکر به واعظي: مطالب به روحاني برسد

ميرزايي‌نکو گفته که «بايد تذکر جدي داد که مطالب بايد به رئيس‌جمهوري برسد؛ بايد ايشان (واعظي) مي‌گفت مطالبي که شما به عنوان فراکسيون شفاف‌سازي بيان کرديد، به عرض رئيس‌جمهوري رسيد و ايشان گفتند فلان. آقاي واعظي خودشان ارجاع دادند که آقاي نوبخت رسيدگي کنيد». او خود روحاني را هم در اين قضيه مقصر مي‌داند: «به نظرم مقصر هم خود رئيس‌جمهوري است؛ شايد هم خود ايشان گفته و اين اختيارات را داده باشد. اما در مجموع ارتباطات رئيس‌جمهوري را نمي‌توان گفت محدود شده، شايد بهتر باشد بگوييم سازماندهي بهتري صورت گرفته که سر رئيس‌جمهوري خلوت شود؛ ولي ارتباط رئيس‌جمهوري با نمايندگان، با مسئولان تصميم‌گير و قانون‌گذار و همچنين مجريان قانون بايد برقرار باشد؛ الان به نظرم کاهش يافته است».

حذف معاونت اجرائي؟

او همچنين در مورد عدم انتصاب معاونت اجرائي و گفته‌هاي واعظي در اين مورد، گفت: «با خبري که آقاي واعظي گفتند مبني بر اينکه فعلا معاونت اجرائي نخواهيم داشت، احتمالا وظايف اين معاونت را خودش انجام خواهد داد». او در توضيح تبعات اين اقدام گفت: «براي همين هيچ سفر استاني هم انجام نشده است؛ معاون اجرائي به استان‌ها مي‌رفت و اوضاع را بررسي مي‌کرد؛ هر دو ماه يک بار براي رئيس‌جمهوري سفر استاني تدارک مي‌ديد؛ ولي الان مي‌بينيم که اين سفرها تعطيل شده‌اند؛ غير از سفر سيستان‌وبلوچستان که چندي‌پيش انجام شد، برنامه‌ريزي ديگري انجام نشده است».

چند روز پيش بود که واعظي انتخاب معاونت اجرائي را در هاله‌اي از ابهام فرو برد؛ او در پاسخ به اين سؤال که معاون اجرائي رئيس‌جمهور چه زماني معرفي مي‌شود، گفت: «هر وقت انتخاب شد مي‌گوييم! در حال حاضر بنايي براي اين کار نداريم». محمد شريعتمداري از اسفند ماه سال گذشته براي فعاليت در ستاد انتخاباتي روحاني از معاونت اجرائي استعفا داد و تاکنون جايگزيني براي او در نظر گرفته نشده است. اين در حالي است که در بودجه سال ٩٧ براي اين معاونت بودجه پيش‌بيني شده است. واعظي در اين ارتباط گفته «در حال حاضر معاونت اجرائي فعاليت‌هايي که در گذشته انجام مي‌داده کمافي‌السابق انجام مي‌دهد و همه آنها سر جايشان هستند. اين رديف بودجه براي آن دسته از فعاليت‌هايي که بخشي از آن در دولت و بخشي ديگر در وزارتخانه انجام مي‌شود، در نظر گرفته شده است».

شريعتمداري پس از پيروزي حسن روحاني در انتخابات دور دوازدهم، دوباره حکم گرفت و به سمت معاونت اجرائي بازگشت اما او در کابينه دوم روحاني، به وزارت صنعت، معدن و تجارت رفت و تاکنون جايگزيني براي معاونت اجرائي رئيس‌جمهوري انتخاب نشده است.

تجمع مسئوليت‌ها

ميرزايي‌نکو در ادامه به تجميع مسئوليت‌ها توسط واعظي اشاره کرد و گفت: «نکته بعدي کارهاي متنوعي است که در نهاد به عنوان سرپرست نهاد دارد؛ خود رئيس دفتر هم چند معاونت در زيرمجموعه خود دارد و همه اينها را مي‌خواهد خودش بر عهده بگيرد که بعيد مي‌دانم آقاي واعظي به‌تنهايي از پس همه آنها بر بيايد. فکر مي‌کنم يک‌جايي مجبور شود چارچوب‌ها و اصولي را که رايج بوده و هست را به خود آن مجموعه‌ها بسپرد».

او در ادامه در مورد مأموريت‌هاي اصلي رئيس دفتر هم گفت: «مأموريت اصلي رئيس دفتر اجراي اوامر رئيس‌جمهوري است. دومين کار رئيس دفتر هماهنگي بين کساني است که مي‌خواهند با رئيس‌جمهوري ارتباط داشته باشند». او سومين وظيفه رئيس دفتر رئيس‌جمهوري را هم رسيدگي و هماهنگي معاونت‌ها و سازمان‌هاي زيرمجموعه مي‌داند: «سازمان‌هاي زيرمجموعه دفتر مثل دفتر سياسي، دبيرخانه، بخش اطلاع‌رساني و روابط عمومي بايد با هم هماهنگ باشند که الان اينها هيچ‌کدام با هم هماهنگ نيستند».

عضو فراکسيون اميد مجلس به هشدارهاي قبلي خودش اشاره کرد و افزود: «من از اول داد مي‌زدم که اگر ستاد آقاي روحاني ستاد مناسبي نباشد، هر چقدر هم نيروي کيفي مناسب وجود داشته باشد، ستاد خوبي نخواهد شد؛ الان هم ستاد قابل‌ملاحظه‌اي نيست چراکه نمي‌تواند چالاک و پاسخ‌گو باشد». به‌هرحال روحاني مي‌تواند نيم‌نگاهي هم به فعاليت‌هاي رئيس‌دفترهاي رؤساي جمهوري سابق داشته باشد؛ چه آنها که کم‌حاشيه بودند و چه آنها که حواشي زيادي درست کردند. اما انگار واعظي براي روحاني مهره مار دارد؛ مهره‌اي که باعث افزايش قدرتش شده است. از ديدارهاي ديپلماتيک گرفته تا جواب‌دادن نامه به جاي رئيس‌جمهوري و کاهش ارتباطات روحاني!