تجمع اعتراضی؛ از واقع‌ بینی تا ماهیگیری سیاسی

روزنامه ایران در گزارشی نوشت: نوع بازتاب وقایع اخیر در روزنامه‌های دیروز نشان می‌دهد اصلاح‌طلبان واقع‌بینی پیشه کرده‌اند، اما اصولگرایان همچنان با عینک سیاسی به رویدادها می‌نگرند. این دو طیف البته در یک نقطه مشترکند.

آنان جرقه اعتراض‌های اخیر را مسائل مربوط به مؤسسات مالی و اعتباری می‌دانند، با این تفاوت که اصلاح‌طلبان نقطه آغاز حوادث در مشهد را برنامه‌ریزی مخالفان دولت قلمداد کردند. روزنامه‌ها و کارشناسان اصلاح‌طلب همه ارکان و بخش‌های کشور را به شنیدن صدای مردم و پاسخگویی فوری به مطالبات آنان فرا خواندند. روزنامه‌های اصولگرا اعتراض‌ها را صرفاً معیشتی، مخاطب شعارهای مردم را نیز صرفاً دولت و تندشدن‌ها را ناچیز قلمداد کردند.

ناظران سیاسی از تیتر یک دیروز «کیهان» با عنوان «ملت قیام کرد/ به فتنه‌گران اجازه موج‌سواری ندهید» چنین چیزی را برداشت کردند؛ بویژه اینکه این رسانه در یک ارزیابی اعجاب‌آور، گسترش اعتراض‌ها را به حامیان دولت نسبت داد!

روزنامه «اعتماد» در سرمقاله خود با عنوان «صدای مردم و آسیب‌شناسی انقلاب» به قلم الیاس حضرتی، این پرسش را طرح کرد که چه اتفاقی افتاده تا در آستانه ۴۰ سالگی انقلاب، آستانه تحمل شهروندان پایین آمده است؟ او با بیان اینکه شعارهای این چند روزه مردم مؤید این مسأله است که این اعتراضات فراتر از یک قوه و یک نهاد رفته است، اضافه کرد: همه ما مسئولان باید بدانیم اگر مردم بازتاب و ما به ازای رأی خود را در زندگی‌شان نبینند و طعم اصلاح، تغییر و بهبود حیات اقتصادی، سیاسی و اجتماعی‌شان را نچشند، تمامی عرصه‌های عمومی و خصوصی از خیابان گرفته تا رستوران و سینما و از بازارهای خرید و اتوبوس‌ها و... به پارلمان مردم تبدیل می‌شود. حضرتی راه‌حل را پاسخگویی و کارآمدی دولت و همه نهادهای ملی و پرهیز از برخورد جناحی با مسائل دانست و افزود: باید بر سر منافع مردم و امنیت ملی به تفاهم برسیم. دیروز را بدون حب و بغض‌ها تحلیل کنیم و چشم‌انداز واحدی را برای مدیریت کشور طراحی کنیم.

جامعه فردا در یادداشتی با عنوان «راه دوم» با بیان اینکه اکثریت (مردم) از نارسایی‌ها ناراضی است و فرصتی برای ابراز این نارضایتی و پیگیری مطالبات خود می‌جوید، نوشت: بیش از دو راه وجود ندارد؛ یا باید مطالبات و نارضایتی‌ها را نفی و سرکوب کرد و یا با جامعه وارد دیالوگ سازنده شد. باز کردن این راه خردمندانه دوم را نباید به دست کسانی سپرد که به خاطر رأی ۶ ماه پیش مردم از آنها کینه دارند. باز کردن این مسیر را پیش از آنکه دیر شود، باید به کسانی سپرد که می‌توانند علاقه و میل مردم به این جمهوری را تکرار کنند. زمان آشتی ملی فرا رسیده است..

روزنامه «کیهان» با تیتر یک «ملت قیام کرد/ به فتنه‌گران اجازه موج‌سواری ندهید» وقایع اخیر را اعتراض حداقلی مردم توصیف کرد! و نوشت: «این موضوع را نمی‌توان نادیده گرفت که بخش مهمی از این نارضایتی‌ها، نارضایتی‌هایی بحق و انتظاراتی درست از جانب مردم است که به نظر می‌‌رسد تازه در موضع حداقلی است و ظاهراً مردم، وعده‌های رئیس‌ جمهوری در ایام انتخابات را به طور کلی نادیده گرفته‌اند و به حداقل‌ها قناعت کرده‌اند! اما ظاهراً دولت محترم فرصت و انگیزه‌ای برای برآوردن همان انتظارات حداقلی هم ندارد.» این روزنامه در سرمقاله خود با عنوان «آقای رئیس ‌جمهوری! دوست و دشمن‌تان را بشناسید» نوشت: «چند صد نفری از حامیان همین دولت که چهره و قد و قواره‌شان نه به قشر ضعیف جامعه می‌خورد و نه اصولاً شبیه دغدغه‌مندها بودند، با مدیریت شبکه‌های بد‌نام وارد فاز براندازی شدند و مردم هم خیلی زود صف خود را از آنها جدا کردند.»

«جوان» دیگر روزنامه اصولگرا، اعتراض را حق مردم دانست، اما از موج سواری عده‌ای نسبت به اعتراض مردم نسبت به گرانی‌ها انتقاد کرد. این روزنامه همچون کیهان این خط خبری غیرواقعی را دنبال کرد که برخی در دولت از شرایط موجود استقبال می‌کنند: «این موج‌سواری سیاسی بزرگ‌ترین ظلم به مردمی است که از «بی‌عملی» مسئولین اجرایی به ستوه آمده و نمی‌دانند چگونه می‌توانند گله‌مندی و مطالبه نجات معیشت خود از وضع بغرنج کنونی را فریاد بزنند. سیاسی نمایی اعتراضات معیشتی، چه از سوی ضدانقلاب موج‌سوار و چه از سوی مدیران راحت‌طلب مسئولیت‌ناشناس، نه‌تنها کمکی به حل مسأله نمی‌کند، بلکه هم مردم و هم نظام را دچار چالش‌هایی جدی می‌سازد.»