دستور العمل ترامپ برای نابودی برجام!

فرارو: اصرار بر یک توافق "بهتر"، دستورالعملی برای هیچگونه توافق است.

نشریه آتلانتیک، طی یادداشتی به انتقاد از رویکرد برجامی ترامپ پرداخت و نوشت: بیانیه اخیر "کمکم کنید قبل از اینکه یک چیز واقعا غیرمسئولانه انجام دهم" ترامپ درباره توافق هسته‌ای، می‌توانست بدتر از این هم باشد. اما می‌توانست بهتر هم باشد. این بیانیه قطعا به شکل بدی پایان خواهد یافت.

برخلاف آنچه که بسیاری از آن ترسیده بودند، ترامپ برجام را لغو نکرد. او تحریم‌های جدیدی علیه مقامات ایرانی اعمال کرد، این تحریم‌ها از آن نوع نبودند که برجام را در معرض خطر فوری قرار دهند. با این حال، او مجددا تصمیم گرفت به این توافق بین المللی حمله و آن را تضعیف کند. توافقی که به هرحال، کارآمد است و فروپاشی آن هم شدیدا اعتبار آمریکا را تضعیف می‌کند و هم به ایران اجازه می‌دهد، فعالیت‌های هسته‌ای متوقف شده را از سر بگیرد. ترامپ با تهدید به عقب‌نشینی از برجام در صورت عدم اصلاح یکجانبه مفاد آن توسط کنگره و اروپا، این توافق را بدون هیچ برنامه‌ای واقعگرایانه برای پس از فروپاشی آن، در مسیر فروپاشی قرار داده است.

تهدیدات اخیر ترامپ، بخشی از یک الگوی آشناست: رئیس‌جمهور قول می‌دهد که توافق هسته‌ای را لغو کند، تا لب مرز پیش می‌رود، سپس نوعی مهلت می‌دهد که به حامیان توافق اجازه کشیدن یک نفس راحت می‌دهد. این امر چندبار اتفاق افتاد؛ در بهار، هنگامی که او برای اولین بار تعلیق تحریم‌ها را برای اولین بار تمدید کرد. در ژوئن هنگامی که او گفت: در حال تکمیل بازبینی سیاستی است. در اکتبر هنگامی که پای‌بندی ایران را تایید نکرد و از کنگره و اروپا خواست نقص‌های ادعایی توافق را "اصلاح" کنند. در هفته گذشته هم بار دیگر اتفاق افتاد. این بار ترامپ تعلیق تحریم‌ها را تمدید کرد، اما آینده توافق را زیر سوال برد.

در هر مرحله مهم اجرای برجام؛ دولت آمریکا، پایه‌های توافق را تضعیف کرده و آن را به سمت فروپاشی هُل داده است. رئیس‌جمهور ترامپ، با تهدید به خروج از توافق، به دنبال فشار بر اروپا و کنگره برای نجات آن است. اما ممکن است به نابودی آن منتهی شود.

لیست درخواست‌های ترامپ عناصر بسیاری دارد، اما ذات‌شان این است: او می‌خواهد ایران را به پای‌بندی به تمام محدودیت‌های هسته‌ایش نه برای ۱۰ یا ۲۵ سال، بلکه برای همیشه، مجبور کند. این همان چیزی است که منتقدان توافق به آن بند غروب، "نقص مهلک" می‌گویند و خواهان حذف آن هستند.

درباره یک چیز باید واضح بود: ماهیت زمان‌مند برخی از محدودیت‌ها، نقص توافق نیستند. بلکه پیش‌نیاز آن بوده است. نقص خواندن آن، مثل این می‌ماند که بگوییم قرارداد همکاری شما "ناقص" است، زیرا از شما می‌خواهد که برای حقوق گرفتن، باید کار کنید.

رئیس‌جمهور ترامپ، مجموعه‌ای از درخواست‌های شدیدا مبهم را مطرح کرده که شامل "بازرسی سریع از همه سایت‌های درخواست شده توسط بازرسان بین‌المللی"، اطمینان از اینکه ایران "هرگز به داشتن سلاح هسته‌ای نزدیک نشود" و قرار دادن آزمایش موشک بالستیکی در معرض "تحریم‌های شدید" است. این درخواست‌ها، غیردقیق و قابل تفسیر هستند که نه تنها منتقدان بلکه حتی متحدان دولت را گیچ کرده است.

کاملا قابل فهم است که چرا ترامپ از اروپا و کنگره می‌خواهد در مانور او شریک یا همدست باشند. اما آن‌ها باید به یاد داشته باشند که آنچه او از آن‌ها می‌خواهد این است که برای نجات دادن توافق هسته‌ای آن را نابود سازند.

اعلامیه ترامپ در اصل دلیلی برای این مسئله است: یا به همراه من برجام را بکُشید یا اینکه من به تنهایی آن را خواهم کُشت.