شکاف در اتحادیه اروپا؛ ترامپ یا برجام

ایرنا: اصرار مقام های سیاسی سه کشور آلمان، فرانسه و بریتانیا در نشست وزرای خارجه کشورهای اروپایی برای همگام شدن با ترامپ کارساز واقع نشد و شکاف در میان کشورهای این قاره به نمایش در آمد.

سه کشور اروپایی به دنبال جلوگیری از خروج احتمالی آمریکا از توافق هسته ای و نابودی برجام از طریق اعمال تحریم های جدید علیه ایران بودند اما این رویکرد چاپلوسانه مورد اجماع همه کشورها قرار نگرفت و نتوانست رای کافی را به دست آورد.

در نشست روز دوشنبه وزیران خارجه اتحادیه اروپا، ایتالیا و اتریش مانع تصویب تحریم‌ های جدید علیه ایران شدند. همچنین اسپانیا، سوئد و یونان هم اعلام کردند هنوز در زمینه اجرای این خواسته قانع نشده اند.

فرانسه، آلمان و بریتانیا پیشتر هم در پاسخ به خواسته ها و شروط سه ماه قبل رئیس‌ جمهوری ایالات متحده مجموعه تحریم‌هایی را علیه گروه های نظامی وابسته به ایران و برخی فرماندهان ایرانی در سوریه وضع کرده بودند. با این حال ترامپ و کاخ سفید در قبال این همکاری محدود اروپا، به گونه ای رفتار کرد گویی از این سطح همکاری اتحادیه اروپا راضی نشده است.

با وجودی که برخی مقام های اروپایی عنوان داشتند کماکان گفت وگوهای اروپایی برای رسیدن به اجماع نظر در مورد تحریم ایران در دستور کار قرار دارد اما خبرگزاری «رویترز» به نقل از یک دیپلمات اروپایی تاکید کرد با وجود تلاش های سه کشور اروپایی حاضر در گروه ۱+۵ احتمال این امر که اتحادیه اروپا بتواند تا میانه های ماه می (۲۲ اردیبهشت) قادر به اعمال تحریم های جدیدی و همراهی با ترامپ باشد، اندک است .

** تردید جدی اروپا به آمریکا

سه کشور قدرتمند اتحادیه اروپایی، مجموعه ای از تحریم های جدید را علیه شرکت ها و افراد ایرانی که در خط مشی های فکری و میدانی در سوریه نقش آفرین هستند به کشورهای عضو پیشنهاد دادند.

خبرگزاری اسوشیتدپرس در مورد واکنش دیگر اعضا نوشت:اتحادیه اروپا با حمایت محکم از توافق هسته ای نشان داد که موافق هیچ تحریم جدیدی نیست.

«فدریکا موگرینی» مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا هم تصریح کرد نکته غیرقابل تردید برای کشورهای این قاره حمایت از توافق هسته ای با ایران است. وی با صراحت اعلام کرد «ما خواستار پایبندی همه طرف ها به اجرای همه تعهدها هستیم».

تارنمای نشریه «گلوبال نیوز» کانادا عنوان داشت به همین دلیل کشورهای اتحادیه اروپا از ترامپ درخواست کرده اند تا توافق هسته ای با ایران را زنده نگاه دارد.

رهبران سه کشور انگلیس و فرانسه و آلمان سرمایه و اعتبار فراوانی را برای دستیابی به توافق هسته ای سال 2015 هزینه کردند و اکنون آخرین تلاش های خود را به کار می گیرند تا مانع از فروپاشی آن شوند.

رئیس جمهوری فرانسه و صدراعظم آلمان قرار است به زودی به واشنگتن سفر کنند. گفته می شود یکی از مباحث اصلی مذاکرات آن ها با ترامپ برجام خواهد بود.

در همین چارچوب و تحت تاثیر فشار کاخ سفید، اکنون نمایندگان این سه کشور مانند آمریکایی ها مدعی شده اند برجام نقص هایی دارد.

به نوشته این نشریه، ایران نیز تهدید کرده است خروج آمریکا و شکست برجام با مجموعه ای از واکنش ها از سوی ایران روبرو خواهد شد که یکی از آن ها از سرگیری سریع فعالیت های متوقف شده هسته ای است.

مذاکره کنندگان اروپایی نیز به اعمال تحریم جدید تمایل نشان نمی دهند ضمن اینکه نمی خواهند بازگشایی مذاکره دوباره با ایران مطرح شود.

از جمله استدلال های کشورهای اروپایی این است که دونالد ترامپ حتی با تحریم بیشتر ایران راضی نخواهد شد و رئیس جمهوری آمریکا تنها به دنبال بهانه ای برای خروج برجام است. از طرف دیگر در صورت عقب نشینی اروپا، کشورهای روسیه و چین جای خالی آن ها را پر خواهند کرد و تاثیر تحریم ها را کاهش می دهند.

به اعتقاد بسیاری از تحلیلگران مسائل بین المللی، این اروپا است که از بازگشت تحریم ها و واکنش احتمالی ایران، در حوزه مسائل اقتصادی و سیاسی بیشتر از ایالات متحده متضرر خواهد شد.

روزنامه واشنگتن تایمز اعتقاد دارد اروپایی ها ضمن ارزیابی گزینه ها در مود برجام، منتظر اعلام تصمیم نهایی رئیس جمهوری آمریکا به آن هستند.

کشورهای اروپایی نسبت به خروج آمریکا تردید دارند و به همین دلیل برنامه های احتمالی را برای حفظ توافق هسته ای با ایران در دست بررسی قرار دادند.

به نوشته این روزنامه آمریکایی از آنجا که چین و روسیه حمایت خود از برجام را اعلام کرده اند، متحدان ایالات متحده در اروپا هم این توافق را موفق می دانند. با این وجود خروج آمریکا از برجام و بازگشت تحریم ها علیه شرکت های معامله کننده با ایران، می تواند اثرات چشمگیری را بر روابط اقتصادی و سیاسی اتحادیه اروپا با ایران داشته باشد. پیامد دیگر وقوع چنین شرایطی افزایش بی ثباتی در خاورمیانه خواهد بود.

هنوز سه کشور آلمان، فرانسه و انگلستان از میزان تاثیرگذاری رویکرد مسامحه آمیز خود در قبال کاخ سفید یا تاثیر خروج واشنگتن از برجام اطمینان ندارند.

«الی جرمانیه» کارشناس ارشد شورای اروپایی اعتقاد دارد: این کشورها اهرم های محدودی را برای بازی سیاسی دارند. اما اگر کشورهای اروپایی بخواهند به تماشای فروپاشی برجام بنشینند هرگونه نفوذ و اعتبار خود را در مورد ایران و سیاست های بین المللی از دست می دهند.