کمال تبریزی: «مارموز» سیاسی نیست

روزنامه اعتماد: كمال تبريزي يكي از چند كارگردانان سينماي ايران است كه ساخته‌هايش بيشتر با گرايش جناحي ديده مي‌شود تا اينكه بخواهد از بعد تكنيكي ارزيابي شود. فيلم‌هاي تبريزي حتي اگر هم ساده روايت شود تعابير گوناگوني به وجود مي‌آورد اگرچه برخي معتقدند تبريزي سال‌هاست از سينماي طنز انتقادي كه دلخواهش است فاصله گرفته اما خود او چنين نظري ندارد و مي‌گويد: «سعي من هميشه اين بوده كه از سينماي موردعلاقه‌ام فاصله نگيرم.»

فيلم «مارموز» جديدترين ساخته اين كارگردان اين روزها در بخش غيررقابتي جشنواره جهاني اكران مي‌شود. به بهانه نمايش اين فيلم در سي‌وششمين جشنواره جهاني فيلم فجر باكمال تبريزي گفت‌وگويي انجام داديم كه ازنظر مي‌گذرانيد:

فيلم چند كارگردان حرفه‌اي ازجمله شما و بهمن فرمان‌آرا به بخش مسابقه راه پيدا نكرد؛ اما فيلم شما به بخش بازار و بخش جنبي فانوس خيال راه پيداكرده است. اين امر را مزيت ارزيابي مي‌كنيد يا به اين بخش انتقاد داريد؟

همه جشنواره‌هاي جهاني در دنيا ماموريت از پيش تعيين‌شده‌اي دارند كه بر اساس آن دست به انتخاب فيلم‌ها در بخش‌هاي مختلف خود مي‌زنند. اين امري كاملا طبيعي است كه فيلم‌هاي مختلف بسته به نوع، فضا و ساختار امكان عبور از فيلترهاي جشنواره‌ها را به دست مي‌آورند و برخي ديگر از حضور در بخش‌هاي مختلف بازمي‌مانند.

عده‌اي با ديدن تيزر فيلم‌تان «مارموز» برداشت سياسي از آن داشتند شما به عنوان كارگردان چه نظري داريد؟

«مارموز» يك طنز انتقادي و كاملا اجتماعي است هرچند كه بستر روايت قصه آن سياسي به نظر برسد!

ممكن است كه به خاطر پيشداوري‌ها فيلم نتوانسته باشد به بخش مسابقه راه پيدا كند؟

تصور نمي‌كنم و بايد بگويم كه «مارموز» براي اكران عمومي و توجه اقشار مختلف مردمي ساخته ‌و پرداخته شده است.

اين سوال‌ها را پرسيدم كه نظر خود شما را براي شركت در جشنواره جهاني بدانم. جشنواره جهاني فيلم فجر دريكي دو سال اخير بين اهالي سينما جاي خود را به‌خوبي بازكرده و خيلي‌ها تمايل به رونمايي فيلم‌شان در اين رويداد دارند. شما به اين رويداد چه نگاهي داريد؟

آرزو و آمال ديرينه من برقراري ارتباط عميق بين جشنواره‌ها و مردم كوچه و بازار است! تافته جدابافته جشنواره‌ها از بدنه عاميانه و روزمره مردمي پاشنه آشيلي است كه ضرورتا بايد به آن توجه داشت! حس من از حضور در هر جشنواره‌اي كمك به ايجاد چنين پيوندي است! اتفاق عجيبي را كه دريكي از سفرهايم به كن پيش آمد فراموش نمي‌كنم! در صف يكي از فيلم‌هاي موردتوجه جشنواره با تعدادي از رفقا ايستاده بوديم كه ناگهان كسي كه سرووضعي كاملا معمولي و عاميانه داشت پيش آمد و از ما پرسيد: «اينجا چه خبر است؟!» و ما همگي با حيرت تمام پاسخ داديم كه: خبر جشنواره جهاني كن!

به نظر مي‌آيد مير كريمي مديريت و توان برقراري ارتباط با دو جناح را دارد و نگاه جهاني او باعث شده اهالي سينما اين رويداد را بيشتر بپذيرند شما چه عقيده‌اي داريد؟

به نظرم نوع برگزاري جشنواره جهاني فجر كاملا متفاوت و چشمگير شده است! مديريت توام با خلاقيت دبير جديد اتفاقاتي را رقم‌زده است كه كمتر در جشنواره‌هاي متداول كشور ديده مي‌شود و به‌اصطلاح مدل برگزاري و سليقه‌اي كه در آن اعمال و دقت مي‌شود مايه مباهات و دلگرمي سينماگران و شأني است كه لايق سينماي پرافتخار ايران تلقي مي‌شود! جديت و اهميت در برگزاري جشنواره است كه اهالي و عاشقان سينما را به خود جلب مي‌كند و همه آن را جدي‌تر از موارد مشابه مي‌پذيرند!

اساسا چرا با نگاه اغماض به ساخته‌هاي شما نگاه مي‌شود حال اينكه شما برادري خود را به‌نظام ثابت كرديد و فيلم‌هاي خوبي همچون «ليلي با من است» و «شيدا» را در كارنامه داريد.

منظورتان را از نگاه اغماض نمي‌فهمم! ولي يقين دارم از نگاهي كه به‌صورت نورچشمي باشد بدم مي‌آيد! فيلمسازي كه فيلم خوب بسازد ازنظرها دور نمي‌ماند حتي اگر منتخب جشنواره‌اي نباشد!

با توجه به اينكه مارموز سوژه حساسي دارد و پخش كليپ كوتاه از اين فيلم حال و هواي فيلم را تصور كرده است آيا نگران عدم اكران آن نيستيد؟

متاسفانه شرايط حال سينماي ايران به‌گونه‌اي است كه سينماگران بايد نگران همه‌چيز باشند!

برخي از منتقدين معتقدند «مار موز» بازگشت دوباره كمال تبريزي به سينماي موردعلاقه‌اش است... نظر شما چيست؟

سعي من هميشه اين بوده كه از سينماي موردعلاقه‌ام فاصله نگيرم به هر آنچه تاكنون ساخته‌ام علاقه هم دارم و هرگز كاري را كه دوست نداشته باشم انجام نداده و نخواهم داد!

شنيده مي‌شود براي نمايش فيلم شما بليت‌هاي زيادي رزرو شده و «مارموز» از الان علاقه‌مندان زيادي دارد... در مورد ميزان مخاطب اين فيلم هم كمي براي‌مان توضيح مي‌دهيد؟

«مارموز» اگر از سوي منتقدينش تحمل شود و خداي‌نكرده بلايي سرش نياورند موردتوجه بسياري قرار خواهد گرفت يا لااقل من اين‌طور فكر مي‌كنم!

«مارموز» در سوداي قدرت

هجدهمين فيلم كمال تبريزي با نام «مارموز» قرار بود به اسم «خودسر» به اكران عمومي درآيد؛ اما ساخت فيلم به «مارموز» تغيير نام داد. اين فيلم با مضموني كمدي روايتگر داستان زندگي شخصي به نام «قدرت» با بازي حامد بهداد است كه سوداي رسيدن به قدرت را دارد.

حامد بهداد، ويشكا آسايش، آزاده صمدي، رضا ناجي و ماني حقيقي و محمد بحراني، عيسي يوسفي‌پور، همراه با گروه موسيقي «بُمراني» و سياوش چراغي‌پور، مرتضي زارع، بهزاد قديانلو، فرهان معين‌زاده بازيگران «مارموز» هستند. آيدين سيار سريع، نويسنده اين فيلم و جواد نوروزبيگي در مقام تهيه‌كننده با تبريزي همكاري داشتند. كليه مراحل فيلمبرداري اين فيلم در شهر تهران و تركيه انجام شده است. پيش‌بيني‌ها از اين خبر مي‌دهد كه «مارموز»هم همچون برخي ساخته‌هاي كمال تبريزي با سر و صداي زيادي به نمايش عمومي درآيد.