پیام کارت زرد مجلس به وزیر اقتصاد

سعید لیلاز در یادداشتی در ایسنا نوشت: به نظر می رسد در سوال و جواب های بین دولت و مجلس بیش از آنکه ابهامی بین نمایندگان وجود داشته باشد، مسائل بیرونی در ماه های اخیر سایه انداخته است. یک مصداق بارز هم کارت زرد مجلس به کرباسیان بود که دلیلش همان سیاست است و تلاش مجلس برای تفکیک خودش از اتفاقات.

بعد از ناآرامی های دی ماه، تمام نهادها و ارگان های دولتی اعم از مجلس، دولت و بقیه ارگان ها و نهادها احساس می کنند ممکن است دیر شده باشد و آشفتگی در بنیان های فکری پدید آمده باشد. استیضاح ها و سوال های اخیر مجلس را تا حد زیادی ناشی از این مسئله سیاسی می دانم.

در مجموع واکنش دولت آقای روحانی نسبت به بحران های ارزی، اصلا قابل مقایسه با سال ۹۱ نیست. واکنش بسیار سریع تر انجام گرفت و برای جلوگیری از رانت خواری، وارد عمل شد.به همین جهت این اقدامات شایسته کارت زرد و توبیخ نبود.

اما در آن سال که بحران های شدیدی وجود داشت، مجلس هم واکنش های جدی نشان نمی داد. در حال حاضر به نظر می رسد نظام جمهوری اسلامی ایران اعم از دولت، مجلس، دستگاه های امینتی و ... به نوعی خودشان با مردم رودربایستی دارند و نمی خواهند بگویند که بسیاری از این نوسان ها خارج از کنترل بانک مرکزی است.

به دولت کنونی، این انتقاد وارد است که یک ماه زودتر می توانست اقدامات جدی الان را انجام دهد ولی به جای سرزنش، بهتر از اتفاقات گذشته است که باعث خروج صدها میلیارد دلار پول و ده ها تن طلا از کشور می شد.

در چند هفته اخیر ما ۲۰ تا ۳۰ درصد شاهد نوسانات ارزی بودیم. اگر نرخ موثر دلار را حدود ۴۵۰۰ تومان فرض کنیم، حداکثر ۱۰ تا ۱۵ درصد بیش از نرخ تورم نوسان قیمت داشتیم. در مجموع سال ۹۶ بهترین سال دولت روحانی از نظر درآمدهای نفتی بوده است که با این وجود کل آن کمتر از سال های پیش از تحریم بوده است. با این وجود الان نرخ موثر دلار، حدود ۱۰ تا ۱۵ درصد نسبت به تورم افزایش پیدا کرده است.

به نظر من، با توجه به ماهیت سیاسی و امنیتی بحران کنونی در نظام ارزی ایران، دولت و مجلس باید انرژی شان را بیشتر صرف آینده کنند. با تمام قوا از تصمیم دولت برای جلوگیری از فرار سرمایه به خارج حمایت کنند و در وهله دوم با ارائه راهکارهای کارشناسانه، بتوانند نظام ارزی را ارتقا دهند.

در حال حاضر، سالانه ۱۰۰ میلیارد دلار درآمد ارزی وجود دارد اما دولت نمی تواند به تمام آن دسترسی داشته باشد. سمت عرضه ما در حال حاضر مختل شده و در این شرایط باید سعی کنیم که طرف تقاضا را مدیریت کنیم. مجموعه سیاست های اتفاق افتاده و در دست اجرا، می تواند کشور را از چنگال بحران ارزی نجات دهد؛ اما به شرطی که نظام جمهوری اسلامی ایران، شامل همه ارگان ها برای اجرای این سیاست ها هماهنگ باشند.