آیا جذابیت ماکرون می‌تواند برجام را حفظ کند؟

اعتمادآنلاین: امانوئل ماکرون، رئیس‌جمهور فرانسه موضوعات بسیاری در دستور کارش در واشنگتن دارد؛ اما مهم‌ترین مسئله، پیشنهاد او به دونالد ترامپ برای ماندن در توافق هسته‌ای ایران است.

ترامپ سیاست‌های دوران اوباما را به‌شدت موردانتقاد می‌دهد و مدعی است رئیس‌جمهور سابق هیچ اقدامی برای بررسی برنامه موشکی ایران و تأثیر مخرب آن بر خاورمیانه انجام نداده است. این در حالی است که نظارت بین‌المللی، گروهی از دولت‌های خارجی و حتی مقامات دولت ترامپ همگی اذعان داشتند که ایران بر اساس این توافق پیش رفته است.

از نگاه متحدان کلیدی ایالات‌متحده در اروپا، توافق هسته‌ای سال ۲۰۱۵، بر اساس یک دیپلماسی هماهنگ شده شکل‌گرفته است و ماندن در این معاهده بهترین راه برای بررسی و کنترل برنامه هسته‌ای ایران است و از شیوع بحران کره شمالی در خاورمیانه جلوگیری می‌کند.

مقامات بریتانیایی، آلمانی و فرانسوی ماه‌ها در رابطه با «اصلاح» توافق موجود با دونالد ترامپ صحبت کرده‌اند. در یکی از نشست‌های خبری کاخ سفید، ماکرون به‌طور خلاصه برخی از اقدامات مهم که موردبحث قرار گرفتند، ازجمله پیشنهاد تشدید تحریم‌ها علیه برنامه موشکی بالستیک ایران و اعمال محدودیت‌های بیشتر بر برنامه هسته‌ای ایران از سال ۲۰۳۰ را اعلام کرد.

رئیس‌جمهور آمریکا در جلسات عمومی روز سه‌شنبه درحالی‌که کنار ماکرون ایستاده بود، خواسته‌های اروپایی‌ها را نادیده گرفت و توافق کنونی ایران را «مضحک»، «وحشتناک» و «دیوانه‌وار» توصیف کرد که بنیان آن «فاسد» است. او همچنین مدعی شد در صورت شکسته شدن این معاهده، اگر ایران برنامه هسته‌ای خود را از سر بگیرد «بهای سنگینی» پرداخت خواهد کرد.

به نظر می‌رسد در طول دیدار ترامپ وماکرون، وضعیت این معاهده کاملاً وخیم بوده است. ترامپ تا ۱۲ ماه مه برای اعمال مجدد تحریم‌ها بر برنامه هسته‌ای ایران فرصت دارد. تنها یک حرکت می‌تواند توافق هسته‌ای را باد دهد. انتصاب جان بولتون و مایک پومپئو به‌عنوان مشاور امنیت ملی و وزیر امور خارجه هم نشان‌دهنده دوره جدیدی از مقابله است.

رابرت مالی و کولین کال، دو تن از مقامات سابق دولت اوباما که در روند مذاکرات برای شکل‌گیری توافق هسته‌ای کمک کردند می‌گویند: «رئیس‌جمهور آمریکا اساسا ارزش‌های اروپایی‌ها را گروگان گرفته و درصورتی‌که خون‌بهایش را نپردازند، تهدید به خروج از این توافق می‌کند؛ بنابراین آلمان و فرانسه به‌شدت تلاش می‌کنند تا راه‌حلی برای بحرانی که ترامپ ساخته است، پیدا کنند. درحالی‌که به تعهدات خود پایبند هستند، تلاش می‌کنند تا با خواسته‌های ترامپ کنار بیایند.»

محمدجواد ظریف، وزیر امور خارجه ایران در سفرش به نیویورک به رسانه‌ها گفته است: «در صورت خروج آمریکا از برجام، ایران نیز به این توافق پایبند نخواهد بود و برنامه هسته‌ای خود دوباره آغاز می‌کند. شکست توافق هسته‌ای ایران برای روند مذاکرات بین ایالات‌متحده و کره شمالی هم خطرناک خواهد بود.»

آرتور گلدهمر، محقق در دانشگاه هاروارد می‌گوید، ماکرون اعتمادبه‌نفس زیادی دارد و فکر می‌کند که می‌تواند بر مردم تأثیر بگذارد. رئیس‌جمهور فرانسه بر این باور است که شخصیت کاریزماتیک و متقاعدکننده‌ای دارد.

هفته‌های پیش رو مشخص خواهد کرد که آیا جذابیت رئیس‌جمهور فرانسه تاثیرگذار خواهد بود یا نه.