واکنش به نقض برجام، حق ایران است

ایرنا: استاد دانشگاه و کارشناس هسته ای آمریکا، واکنش ایران به نقض برجام از سوی طرف مقابل را حق قانونی این کشور دانست و گفت: تهران می تواند با افزایش سطح فعالیت های هسته ای خود، پاسخ مناسبی به طرف آمریکایی بدهد.

‏«جیم والش» در پاسخ به پیامدهای خروج احتمالی آمریکا از برجام افزود: خروج از برجام به آمریکا آسیب می زند و آن را در سطح افکار عمومی جهانی منزوی خواهد کرد. ‏

وی ادامه داد: پاسخ ایران می تواند نزدیک شدن هر چه بیشتر به روسیه و چین و همین طور اروپایی ها باشد تا ترتیبات تازه ‏ای را اتخاذ کند. باید دید پاسخ و واکنش ایران چه خواهد بود. ‏

استاد دانشگاه ام.آی.تی با بیان این که ایران حق دارد که سانتریفیوژهای پیشرفته را راه اندازی و کارهای شبیه به آن را آغاز کند، اظهار کرد: البته این ‏نگرانی را دارم که با توجه به حساسیت وضع در منطقه و درگیری های کنونی در سوریه، برخی جریان ها در ایالات متحده از ‏آن بهانه ای برای افزایش تنش و برخورد بسازند.

والش تصریح کرد: اساسا اگر ایالات متحده توافق هسته ای را زیرپا بگذارد، ایران به عنوان یک کشور ‏مستقل حق خواهد داشت که آنچه را صلاح می داند اجرا کند.‏

‏** نمایش نتانیاهو

نویسنده کتاب «برنامه هسته ای ایران: دلایل، پیامدها و گزینه ها»، سیاست رژیم صهیونیستی در برابر برجام را ‏عجیب توصیف کرد و گفت: نمی دانم چگونه از تخریب برجام و جنگ استقبال و چه فکری می کنند. ‏باید مراقب بود که به اسراییلی ها این بهانه داده نشود که بتوانند ایده حمله هوایی آمریکا به نیابت از خود را عملی کنند. ‏

والش با اشاره به نمایش روز دوشنبه بنیامین نتانیاهو درباره برنامه هسته ای ایران ادامه داد: برای کسانی که در تمام این سال ها ‏موضوع هسته ای ایران را پیگیری کرده اند، عجیب نیست که تقریبا ۱۰ روز پیش از اعلام یک تصمیم گیری مهم، چنین ‏ادعاهایی به میان کشیده شود. ‏

وی در پاسخ به اینکه آیا حرف های نتانیاهو با هدف زمینه چینی برای خروج ترامپ از برجام صورت گرفت، ‏گفت: سخنرانی نتانیاهو به انگلیسی بود و به روشنی با هدف تحت تاثیر قرار دادن آمریکایی ها انجام شد.‏

‏** نقش اروپا، روسیه و چین در تداوم برجام

کارشناس مسایل هسته ای با اشاره به وجود اختلاف نظر در داخل اتحادیه اروپا درباره رویکرد ضد برجامی کاخ سفید گفت: ‏ سه کشور ‏E۳‎‏ (انگلیس، فرانسه و آلمان) به دنبال این هستند که در برجام مانده و سیاست هایی را به اجرا بگذارند که ‏شرکت های آنها را در برابر تحریم های آمریکا بیمه کند. آنها فراتر از باقی ماندن در برجام نمی توانند کار دیگری انجام دهند. ‏

اتحادیه اروپا چه سازوکارهایی را باید به کار گیرد تا ایران از مزایای برجام برخوردار شده و از آن خارج نشود؟

والش اظهار کرد: اروپایی ها برای مقابله با تحریم های آمریکا باید مسیری پیچیده را طی کنند. با وجود اقدام های ضد تحریمی اروپا، ‏شرکت های اروپایی برای سرمایه گذاری در ایران با مشکلات روبرو خواهند شد.

وی افزود: ابزارهای در اختیار اروپا کامل نیست. آنها ‏شعبه های بانکی در ایران بازگشایی کرده اند که گزینه های مفیدی است که می تواند در صورت خروج آمریکا از ‏برجام پیگیری شود اما اینها نقائص خود را هم دارند. ‏

نویسنده کتاب برنامه هسته ای ایران یادآور شد: مساله اساسی این است که در صورت تهدید آمریکا، شرکت های محتاط اروپایی ممکن است حتی با وجود چتر ‏حمایتی اروپا، برای تجارت با ایران احتیاط بیشتری به خرج دهند.‏

والش در پاسخ به این سوال که نقش روسیه و چین چگونه خواهد بود، گفت: در اینجا علاوه بر اروپایی ها، نقش چین و روسیه ‏نیز مهم است. با توجه به مشکلات پیش آمده در روابط آمریکا با روسیه و چین، به نظر نمی رسد که در ۱۲ مه‎ ‎‏ (۲۲ ‏اردیبهشت) آنها از تصمیم ترامپ برای خروج احتمالی از برجام پشتیبانی کنند که تاثیر مهمی خواهد داشت.‏
وی افزود: به نظر من بیشترین احتمال این است که رئیس جمهوری آمریکا از تمدید تعلیق تحریم ها خودداری کند اما فراتر از آن نرود. ‏شاید یک یا دو ماه به وزارت خزانه داری فرصت دهد که درباره چگونگی اعمال تحریم ها تصمیم گیری کند و در این فاصله از ‏طرف های دیگر برجام بخواهد به گفت وگو در این باره ادامه دهند. ‏

‏** ترامپ راهبرد خاصی ندارد

استاد دانشگاه ماساچوست در پاسخ به اینکه آیا هدف ترامپ از انتخاب جان بولتون برای مشاور امنیت ملی کاخ سفید پیامی برای طرف های بین ‏المللی برجام است، گفت اساسا انتخاب وی توسط ترامپ برای محاسبات داخلی صورت گرفته است. بولتون فردی تندرو است اما نباید فراموش کرد که نهایتا رئیس جمهوری آمریکا بر اساس افکار خاص خود عمل خواهد کرد.‏

والش تصریح کرد: این رئیس جمهوری، فردی با نگاه راهبردی نیست. او اصلا در اندازه این اندیشه ها نیست که ‏با این کارهایش پیامی برای خارج بفرستد. ترامپ قبلا یک بار گفته بود من با بولتون کار نمی کنم، چون از سیبیلش خوشم نمی ‏آید اما بولتون به خاطر رفیق بازی توانست مشاور امنیت ملی شود.

وی تاکید کرد: برای همین، ترامپ تصمیم هایش نه بر اساس نگاه راهبردی ‏بلکه مسایل شخصی صورت می گیرد.‏

از والش پرسیدیم برخی ناظران بر این باور هستند که تصمیم ترامپ برای انتصاب بولتون به سمت مشاور امنیت ملی، ‏باعث افزایش تردید اروپایی ها برای توافق با وی بر سر برجام شده است. آیا با این نظر موافق است؟

والش با وارد دانستن این تحلیل گفت: ترامپ شخصی نیست که راهبرد مشخصی داشته باشد و به دنبال این هم نبوده است که ‏پیامی برای خارج بفرستد. جهان فکر می کند در کاخ سفید باید کسی باشد که فکر استراتژیک دارد.
وی خاطرنشان کرد: ترامپ اصولا به سیاستگذاری ‏و راهبرد اهمیت نمی دهد. تصمیم های وی بیشتر جنبه شخصی و احساسی دارد. برای همین اروپایی ها باید موضوع بولتون را ‏از این زوایه ببینند.‏

بر اساس قانون داخلی آمریکا، رئیس جمهوری این کشور باید هر ۹۰ روز گزارشی درباره پایبندی یا عدم پایبندی ایران به تعهدات برجامی همراه با گزارش های موثق به کنگره ارائه کند.

همچنین مطابق برجام و این قانون، او می تواند تحریم های ثانویه که با موضوع هسته ای وضع شده اند را اسقاط کند اما ترامپ در ماه ژانویه 2018 اعلام کرد که او در 12 ماه مه، این کار را نخواهد کرد و اگر برجام اصلاح نشود، او از این توافق بیرون خواهد رفت.