«مقررات مسدودسازی» اروپا به دادِ «برجام» می‌رسد

پایگاه خبری انتخاب: پاتریک وینتور دبیر سرویس دیپلماسی گاردین نوشت: رهبران اروپایی درصدد پیدا کردن یک رخنه نوری در اظهارات دونالد ترامپ در مورد توافق هسته ای با ‏ایران هستند تا به این استدلال کنند که برجام همچنان زنده است و می تواند در ماه های آینده از نابودی کامل ‏نجات پیدا کند.

این نشریه انگلیسی زبان ادامه داد: اما تصمیم دونالد ترامپ در مورد تجدید مجدد لغو معافیت و بازگرداند تحریم های نفتی ‏ضروت دارد که در ۱۲ می اجرایی شود. اما حذف این معافیت ها فورا به تحمیل تحریم ها منجر نخواهد شد. ‏بدین معنا که این تحریم ها بر شرکت های اروپایی از جمله بانک ها؛ ۱۸۰ روز بعد از این که تجارت آن ها ‏در نفت ایران به میزان قابل توجهی کاهش پیدا کند نشان داده خواهد شد.

در سال ۲۰۱۲م وزارت امور ‏خارجه آمریکا؛ مقادیر قابل توجه را در چارچوب بشکه های روزانه نفت تعیین کرده بودند که در دولت ‏اوباما قرار بر این بود که در هر دوره ۸۰ روزه باید ۲۰ درصد خرید نفت از ایران کاهش پیدا کند. و اگر ‏شرکت یا کشورهایی به این مسئله پای بند نباشند با تحریم های ایالات متحده آمریکا روبرو می شدند.

‏ریچارد نفیو عضو سابق مذاکره کننده آمریکا گفت: « با خروج آمریکا از برجام تا یازدهم ژوئیه تحریم ها علیه ‏ایران در حوزه های بیمه، کشتیرانی، حمل و نقل و تامین مالی و فاینانس برنمی گردد. بنابراین آنچه که واضح ‏است ترامپ تمام تحریم ها را فورا تحمیل می کند و حتی گفته که تحریم های جدیدی را هم اظافه می کند. ‏اما اگر رئیس جمهور آمریکا برای نابودی ضرب الاجل لغو معافیت ها به حذف گام به گام تحریم ها روی ‏می آورد دیپلمات های اتحادیه اروپا به مدت شش ماه وقت دارند که با ایران مذاکره کنند به این شرط که ‏خودداری آمریکا برای تمدید لغو تحریم ها زمینه تمدید برنامه هسته ای ایران را فراهم نکند. ‏

اما در کل برجام برای چنین تفسیرهایی محدودیت دارد چون که آن یک معاهده نیست بلکه یک توافق ‏سیاسی است. یکی از مسئولان سابق دولت اوباما در این مورد گفت: « اعضای توافق بدون هیچ مقررات یا ‏دستورالعمل رسمی می توانند از برجام خارج شوند. یکی از اعضای توافق به سادگی می تواند پای بندی خود ‏به تعهداتش را متوقف کند.»

در این راستا اتحادیه اروپا ترجیح داده اند تمام انرژی خود را بر خطرات و ‏تهدیدات خروج آمریکا برای صلح خاورمیانه متمرکز کنند.

جک استراو وزیر امور خارجه پیشین انگلیس که ‏به طور گسترده با جناح میانه رویان تهران موافق است بر این عقیده است که این امر ممکن است که ‏اتحادیه اروپا به تجارت خود با ایران از طریق بلوکه کردن ( مسدود) تحریم های آمریکا علیه بانک های ‏اروپایی که مشغول تجارت با ایران هستند را ادامه دهد. همچنین این امکان وجود دارد که اتحادیه اروپا ‏قانونی را تصویب کند که تحریم های آمریکا بر نهادها و شرکت های اروپایی که مشغول تجارت با ایران ‏هستند را پوچ و باطل بداند.

اتحادیه اروپا در اعتراض به تحریم های ایران و لیبی در سال ۱۹۹۶ که توسط ‏کنگره به تصویب رسیده بود به همین اقدام فوق مبادرت ورزید. در این راستا اتحادیه اروپا یک «مقررات ‏مسدوسازی» را مبتنی بر این که تحریم های آمریکا که دارای اثرات فراسرزمینی هستند اشتباه است را ‏تصویب کردند. بنابراین بانک های اتحادیه اروپا که هیچ منافعی در آمریکا ندارند احتمالا نسبت به جریمه ‏های گسترده ای که از سوی وزارت خزانه داری آمریکا بر آن ها تحمیل خواهد شد می توانند از خود ‏محافظت کنند.

ریچارد نفیو بر این عقیده است که شانس اروپا برای اعمال ایفای نقش میانجیگر صادق بین ‏ترامپ و ایران همچنان وابسته به میانه رویان در تهران است. در واقع ترکیبی بی ثباتی اقتصادی و خسارت ‏های ناشی از خروج از برجام به شدت به مواضع میانه رویان در داخل کشور خسارت خواهد زد و به طور ‏حتم تندرویان را تقویت می کند.

همچنین جک سالیوان مشاور ارشد اوباما در طول مذاکرات با ایران هم ‏گفت: « خروج آمریکا از توافق هسته ای ایران ؛ زمینه گسترش اعتراضات علیه دولت در ایران را فراهم می ‏کند.»

با این وجود روحانی همانند اعضای اتحادیه اروپا و دیگر امضاکنندگان توافق هسته ای بر این تاکید می ‏کنند که جدا از آمریکا باید توافق حفظ شود. حسن روحانی در روز سه شنبه در اظهاراتی بیان کرد: « اگر ‏آمریکا توافق را ترک کند ایران برای دو یا سه ماه با مشکلاتی روبرو خواهد شد اما ما از این راه عبور خواهیم ‏کرد.». بسیاری از دیپلمات های این سخنان را تحسین خواهند کرد.